İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesinde Görülen Menfi Tespit Davası, İnşaat Cephe İşleri Sözleşmesi İhlali, Çeklerin İadesi ve İskele Alıkonulması İddialarını Kapsıyor.
Özet: Ticari ilişkiden kaynaklanan menfi tespit davasında, davacı şirket, cephe işleri sözleşmesi kapsamında davalı firmanın ödeme yapılmasına rağmen vaat ettiği işi teslim etmeyerek sözleşmeyi ihlal ettiğini ve haksız zenginleştiğini ileri sürerek, verilen çeklerin tahsilinin durdurulması ile bu çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitini ve çeklerin iadesini talep etmiştir; davalı ise işin %80ini tamamladığını, kalan kısmın davacının cam teslimindeki ödemeyi yapmaması ve ölçümden kaçınması nedeniyle bitirilemediğini, ayrıca davacının kullandıkları kiralık iskelelere el koyarak zarar verdiğini savunarak davanın reddini istemiş, dava dışı iskele sahibi şirket de el konulan iskelelerin iadesi talebiyle davaya müdahil olmuştur.

T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2015/536 Esas
KARAR NO : 2018/108
DAVA : Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/04/2015
KARAR TARİHİ: 01/02/2018
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA : Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkili ile davalı arasında 02/01/2015 tarihinde Sözleşme ile davalı tarafandan "..." inşaatındaki Cephe İşlerinin Anahtar Teslimi olarak yapılmasına ilişkin bir ticari ilişkin bir ticari ilişki mevcut olduğunu sözleşme gereğince davalı firma müvekkiline (davacı firmaya) 75 gün içerisinde işi teslim etmeyi vaat ettiğini, sözleşmenin 6. Maddesinde iş tutarı 200.000,00 TL olarak belirlendiğini, ödeme şekli olan aynı sözleşmenin 8. Maddesinde 31/03/2015 tarihinden başlayarak bir ay arayla toplam tutarı 160.000,00 TL olan 40.000,00 TL lik (4) adet çek verildiğini, bakiye miktarınında, şantiye sahasına silikon cephe kaplama camları teslim edildiğinde tarih belirlenerek ödeneceği kararlaştırdıklarını, müvekkilince davalı firmaya sözleşmede kararlaştırdıkları belirtilen bedelin neredeyse yarısının ödenmesine rağmen, davalı tarafça müvekkiline sözleşme gereğince teslim edilmesi gereken mevcut cephe işleri müvekkiline teslim edilmediğini ve sözleşme gereğince davalı yanca ifa edilmesi gereken edimin yerine getirilmediğini, müvekkilince davalı firmaya işin tamamlanması için başvuruda bulunulmuş ancak müvekkilinin bu taleplerinin karşılıksız bırakıldığını, ayrıca davalı tarafından kalan çeklerin müvekkiline verilmediğini, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklı yükümlülüklerini yerine getirdiği halde davalı tarafça edimini ifa edilmediğinden dolayı, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 10. Maddesindeki haklı sebeplerden dolayı müvekkilinin karşıyaka ... Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshettiğini davalıya bildirdiğini, müvekkili davacı tarafından verilen çeklerin, davalı yanca sebepsiz olarak kalmasına ve davalının verilen söz konusu çekler sebebiyle sebepsiz olarak zenginleşmesine sebebiyet verdiğini, iddialarını deliller ve belgelerle sabit olacağını iddia ederek, öncelikle bihakkın veyahut sayın mahkemece uygun görülecek teminat karşılığında dava konusu ...bank ... Şubesine ait 31/05/2015 tarihli ... çek nolu 40.000,00 TL bedelli, 30/06/2015 tarihli, ... çek nolu 40.000,00 TL bedelli olmak üzere toplam 80.000,00 TL bedelli 2 adet çekin tahsilinin engellenmesi ve açılmış açılacak icra takip veya takiplerinin durdurulması hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalıya karşı yapılan ödemeler ve müvekkilinin uğramış olduğu tüm zarar ve ziyan ile sair hususlarda alacak davası ve sair hukuki yollar başvurması hakları saklı tutulması kaydıyla, davacı müvekklinin davalıya anılan çekler sebebi ile borçlu olmadığının tespiti ile çeklerin müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan edimlerinin % 80 oranında tamamladığını, kalan işlerin ise sözleşmenin 8.maddesine göre slikon cephe camlarının şantiyeye teslimi anında 40.000,00 TL.sı ödeme yapılması halinde tamamlanacağı için davacı iş sahibinin de bu tutarı ödemeyeceğini açıkça beyan etmesi nedeni ile tamamlanamadığını, ayrıca sözleşmenin 7.maddesine göre yapılacak teslim edilmiş işlerin ölçüm işinin de iş sahibi tarafından yapılması gerektiği halde davacının ısrarla ölçüm işini yapmaktan kaçındığını, ayrıca müvekkili şirketin davacıya ait cephe kaplama işini yapar iken kullandığı dış cephe işlerinin de ... isimli başka firmadan kiralanmış olduğunu, davacının ise işlerin tamamlanmadığını bahane ederek bu iskelelere el koyduğunu, müvekkilinin dava dışı şirketin iskelelerine el konulması nedeni ile bu zararları karşılamak zorunda kaldığını, bu nedenle davanın, dava dışı ... A.Ş.ye ihbarını talep ettiğini beyan ile davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Dava dışı ihbar olunan ... A.Ş.vekilinin 17/12/2015 havale tarihli dilekçesinde özetle, müvekkili şirkete ait, iskele elemanlarının davacı şirkete ait dış kaplama işlerini yapmak üzere davalı şirketce, müvekkilinden kiralandığını, mülkiyeti müvekkiline ait olan davacı tarafından alıkolunan iskelelerin müvekkiline iadesi gerektiğini beyan ile davalı yanın da fer'i müdahale talebinde bulunduğu görülmüştür.
DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; çekler, bankay kayıtları, ödeme kayıtları, fatura ve irsaliyeler, ticari defter ve kayıt delillerine dayandığı görülmüştür.
Davalılar vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; faturalar, sevk irsaliyeleri, keşif, savcılık soruşturma dosyası, tanık beyanları, sair delillerine dayandığı görülmüştür.
Mahkememizce tarafların dosyaya sundukları ve celbini talep ettikleri kayıtların ve belgelerin dosyaya teminine mütakiben, 17/12/2015 tarihinde mahalinde keşif yapıldığı, yapılan keşif sonrası, Yard. Doç. Dr. ..., Mali Müşavir ... ve inşaat Mühendisi ...'e tarafından dosyaya sunulan rapor ve ek rapor da özet ile, davacı tarafa ait defter kayıtlarına göre 168.032,00 TL lik açık hesaba dayalı mal satın alınmış buna karşılık 4 adet 40.000,00 TL den 160.000,00 TL lık çek verilerek borç mahsubu yapıldığı 8.032,00 TL lik nakit olmak üzere toplam 168.032,00 TL borç mahsubu yapılarak hesabın sıfırlandığı, buna göre davalının ifa ve teslim ettiğini iddia ettiği toplam 168.032,00 TL lik işe dair 3 adet faturanın davacı taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, bunun kural olarak, davaca tarafa bu kadar bedelli işin teslim edildiği anlamına geldiği, davalı taraf ticari defterlerinde ise, 160.000 TL tahsilata karşın 168.032 TL bedelli iş yapılmış şeklindeki kayda göre 8.032,00 TL alacak gözüktüğü, buna karşın teknik bilirkişi incelemesine göre işin % 71 oranında bitirildiği ve yapılan işin bedelinin 142.400 TL olarak gözüktüğü, davacı tarafından sunulan ve bedeli ödenen dava dışı ... şirketince düzenlenen 05/05/2015 tarihli 15.021,40 TL.sı bedelli faturanın yapılan iş ile örtüştüğü, sözleşme konusu işe dair gider olduğu, iş bu giderinde yapılan iş bedelinden mahsup edilmesi halinde davalı firmanın bitirdiği iş bedelinin 127.358,60 TL.sı olarak gözüktüğünü, 160.000 TL bedelli ödeme karşısında, davacının 32.641,40 TL.sı fazla ödemesinin gözüktüğü, dava dışı ... firmasına yapılan ödemenin kabul edilmemesi halinde fazla ödemenin 17.600,00 TL.sı olduğunun gözüktüğü, davacının ödendiğini iddia ettiği son iki çekin ödendiğine dair dosyada belge bulunmadığı, 31/05/2015 tarihli, 40.000,00 TL bedelli, 30/06/2015 tarihli, 40.000,00 TL bedelli çeklerin ödenmiş olması halinde 17.600 TL.sı veya 32.641,40 TL.sının istirdadının sayın mahkemenin taktirlerinde bulunduğu, davalı tarafın her ne kadar son 40.000,00 TL lik ödemenin kendilerine yapılmayacağının bildirilmesi sebebiyle işin bitirilmediğini savunmakta ise de bu savunmasına dair dosyaya muteber belge sunmamış olması bebebiyle davacı tarafınh feshinin haklı gözüktüğü, davaya ... şirketi taırafından müdahale dilekçesi verilmiş ise de, davanın konusunun 02/01/2015 tarihli sözleşme dolayısıyla menfi tespit davası olduğu, müdahilin ise sözleşme konusu işin ifası için davalı tarafça kullanılan bir kısım malzemenin advacı tarafça alı konulduğunu iddia ettiği, ancak buna karşın davanın taraflarının buna bağlı ödeme sonrası rücu, takas, mahsup iddiasının de bulunmayıp müdahale talebinin direk dava konusu ihtilafı bu bakımlardan ilgilendirmediği ve sonuca etkili görüşülmediği hususlarının mahkemenin taktirlerinde olduğunun bildirildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME :Dava; eser sözleşmesine dayalı olarak verilen çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine ve fazla ödemenin istirdadı istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere, taraflar arasında yapılan 02/01/2015 tarihli ... inşaatında cephe işlerinin yapılmasına dair sözleşme uyarınca, davacı tarafın sözleşme bedeli olarak 31/03/2015 tarihli 40.000,00 TL.sı, 30/04/2015 tarihli 40.000,00 TL.sı, 31/05/2015 tarihli 40.000,00 TL.sı, 30/06/2015 tarihli 40.000,00 TL.sı bedelli dört adet çek verdiği, sözleşme bedelinin 200.000,00 TL.sı olarak kararlaştırıldığı ancak davalının sözleşmede kararlaştırılan işin % 71 oranında tamamlandığı, tamamlanan iş bu kısmın 15.02140 TL.lık kısmının dava dışı ... Firması tarafından tamamlandığı, davalının tamamladığı, iş bedelinin 127.358,60 TL.sı miktarında olduğu, davalının, sözleşmede kararlaştırılan işi süresinde tamamlamaması nedeni ile sözleşmenin feshine sebebiyet verdiği, davalının, verilen çekler den dolayı, davacıdan 160.000,00 TL.sı tahsilat yapıldığının gözüktüğü, yapılan tahsilat ve tamamlanan iş bedeline göre davalının davacıdan 32.641,40 TL.lık fazla tahsilat yaptığı, iş bu bedelin iadesi gerektiği kanaatine varılarak davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
Davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile 32.641,40 TL alacağın 31/07/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davacı tarafça peşin yatırılan 1.366,20 TL'nin mahsubu ile 863,53 TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.366,20 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesap edilen 3.916,96 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesap edilen 5.559,44 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafça yapılan 27,70 TL başvuru harcı, 97,40 TL tebligat ve posta gideri, 1.995,40 TL.sı keşif harcı ve bilirkişi ücreti dahil olmak üzere toplam 2.120,50 TL.sı yargılama giderinin, kabul ve red oranına göre 865,20 TL.sının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.01/02/2018
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı