5395 sayılı Kanun kapsamında verilen bakım tedbirinin kaldırılması talebinde, tedbiri ilk tesis eden mahkemenin yetkili olduğuna dair yargı yeri belirlemesi.
Özet: Bu hukuki metin, korunmaya muhtaç bir çocuk hakkında 5395 sayılı Kanun uyarınca verilen bakım tedbirinin kaldırılması talebine ilişkin yetki uyuşmazlığını ele almaktadır; başlangıçta tedbiri uygulayan mahkemenin yetkisizlik kararı vermesi ve diğer mahkemenin de benzer gerekçeyle yetkiyi reddetmesi üzerine, ilgili mevzuatın açık hükmü gereği tedbir kararını veren mahkemenin, tedbirin uygulanmasını takip etme, sonuçlarını inceleyerek kaldırma, uzatma veya değiştirme görevine sahip olduğu belirtilerek, uyuşmazlığın tedbiri ilk veren mahkeme tarafından çözümlenmesi gerektiğine hükmetmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/4712 E.  ,  2025/7299 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2024/121 Esas, 2024/284 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Bakırköy 2. Çocuk Mahkemesinin 19.02.2024 Tarihli ve 2022/202 Tedbir Talep Sayılı Ek Kararı
Korunmaya ihtiyacı olan çocuğun ... Bakım Merkezinde kaldığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Akşehir 2. Asliye Hukuk (Aile Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin 02.05.2024 Tarihli ve 2024/121 Esas, 2024/284 Karar Sayılı Kararı
Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının, hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulanmasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin de kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 5395 sayılı Kanunu'nun 5 inci maddesinin c bendi uyarınca verilen bakım tedbirinin kaldırılması istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri
Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 5395 sayılı Kanun’un “Koruyucu ve destekleyici tedbirler” başlıklı 5 inci maddesinin birinci fıkrasının ( c ) alt bendi şöyledir:
“Bakım tedbiri, çocuğun bakımından sorumlu olan kimsenin herhangi bir nedenle görevini yerine getirememesi hâlinde, çocuğun resmî veya özel bakım yurdu ya da koruyucu aile hizmetlerinden yararlandırılması veya bu kurumlara yerleştirilmesine yönelik tedbirdir.”
3. 5395 sayılı Kanun’un “Tedbirlerde yetki” başlıklı 8 inci maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Korunma ihtiyacı olan çocuklar hakkında koruyucu ve destekleyici tedbirler, çocuğun menfaatleri bakımından kendisinin, ana, baba, vasisi veya birlikte yaşadığı kimselerin bulunduğu yerdeki çocuk hâkimince alınır. Tedbir kararlarının uygulanması, kararı veren hâkim veya mahkemece en geç üçer aylık sürelerle incelettirilir. Hâkim veya mahkeme; denetim memurları, çocuğun velisi, vasisi, bakım ve gözetimini üstlenen kimselerin, tedbir kararını yerine getiren kişi ve kuruluşun temsilcisi ile Cumhuriyet savcısının talebi üzerine veya re'sen çocuğa uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırabilir, süresini uzatabilir veya değiştirebilir.
”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, Bakırköy 2. Çocuk Mahkemesinin 01.07.2022 tarihli, 2022/202 Tedbir Talep sayılı kararında, korunmaya ihtiyacı olan çocuk hakkında 5395 sayılı Kanun gereğince bakım tedbirinin uygulanmasına karar verildiği, daha sonra 19.02.2024 tarihli ek kararla resen yetkisizlik kararı verildiği anlaşılmaktadır. Koruyucu ve destekleyici tedbir kararlarının hangi hakim ya da mahkeme tarafından alınmış ise uygulamasını takip, uygulanan tedbirin sonuçlarını inceleyerek kaldırma, süresini uzatma veya değiştirme görevinin kararı veren hakim veya mahkemeye ait olacağından, uyuşmazlığın Bakırköy 2. Çocuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Bakırköy 2. Çocuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,12.05.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.