Sigortalı aracın karıştığı trafik kazasında sürekli malul kalan yolcunun tazminat talebinde, itiraz hakem heyetince uygulanan hatır taşıması ve müterafik kusur indirimlerinin hukuka uygunluğu üzerine temyiz incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında sigortalı motosikletle karıştığı tek taraflı trafik kazasında yaralanarak sürekli iş göremez hale gelen yolcunun, sigorta şirketinden talep ettiği tazminata ilişkin olup, uyuşmazlık hakem heyeti tarafından kabul edilen tazminat miktarının itiraz hakem heyetince "hatır taşıması" ve "müterafik kusur" indirimleriyle düşürülmesi üzerine, davacının indirimlerin hukuka aykırı olduğunu, davalının ise maluliyet raporunun geçerliliğini ve hesaplama yöntemlerini sorgulayarak kararı temyiz etmesini ele almaktadır.
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2024/911 E., 2024/918 K.SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİSAYISI : 2024/İHK-51825SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİSAYISI : K-2024/226940İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili ile davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili; davalı ... şirketine ZMSS poliçesi ile sigortalı motosikletin 13.05.2022 tarihinde karıştığı tek taraflı trafik kazası nedeniyle motosiklette yolcu konumunda bulunan davacının yaralanarak malul kaldığını, bu nedenle fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 15.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı ... şirketinden tahsilini talep etmiş, ıslah ile talep miktarını 459.990,00 TL olarak belirlemiştir. II. CEVAPDavalı vekili; KTK 97 gereğince gerekli evraklarla usule uygun müracaat edilmediğini, maluliyet raporunun yetkili hastane tarafından düzenlenmediğini, davacının iyileşme süresi tamamlandıktan sonra yetkili üniversite hastanesinden rapor alınması gerektiğini, tazminat hesabının TRH 2010 Yaşam Tablosu esas alınarak yapılması gerektiğini, tarafların kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini, faize dava tarihinden itibaren karar verilmesi gerektiğini, vekalet ücretinin 1/5 olması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARIUyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, sürekli iş göremezlik kaynaklı 459.990,00 TL maddi tazminatın 23.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sigorta şirketinden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.IV. İTİRAZİtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, itiraz eden davalı ... vekilinin, hatır taşıması ve müterafik kusura yönelik itirazlarının kabulüne, diğer tüm itirazların reddine, yeniden hüküm kurulmasına; davanın kısmen kabulü ile 294.393,60 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 23.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair 165.596,40 TL tazminat talebinin hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi nedeniyle reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacı vekili temyiz dilekçesinde; Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararında gerçek zarar üzerinden %20 oranında hatır taşıması indirimi ve %20 oranında müterafik kusur indirimi olmak üzere toplamda %40 indirim yapılmışken, İtiraz Hakem Heyeti kararında mevcut tazminat miktarı üzerinden tekrar %40 indirim yapılmış olmasının hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılmasının doğru olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. Davalı vekili temyiz dilekçesinde; KTK 97. madde gereğince usulüne uygun başvuru yapılmadığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının kaza sebebi ile meydana gelmiş bir maluliyetinin olup olmadığının ve varsa oranının belirlenmesi için Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik usul ve esaslarına uygun olarak rapor alınması için ikamet ettiği ildeki yetkili Üniversite Hastanesine sevkine karar verilmesi gerektiğini, tazminat hesabında TRH 2010 Yaşam Tablosunun ve %1,65 iskonto oranının (teknik faiz) dikkate alınması gerektiğini, taraflar arasında CMK anlamında uzlaşma olup olmadığının araştırılması gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. B. GerekçeUyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan yolcu konumundaki davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. 1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı vekili ile davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.2. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde; Dava, davacının yolcu olarak bulunduğu davalının zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortaladığı aracın 13.05.2022 tarihinde karıştığı trafik kazası sonucu yaralanarak sürekli malul kalan davacının davalı ... şirketinden sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir. Dosyanın incelenmesinde, Uyuşmazlık Hakem Heyeti tarafından davacının sürekli iş göremezlik tazminatı talebi yönünden hesap raporu alındığı, bilirkişi hesap raporunda davacının sürekli iş göremezlik tazminatı hesabının net asgari ücret üzerinden yapıldığı, yapılan hesaplamada davacının toplam 2.435.410,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı talep hakkı olduğu açıklanmış, Uyuşmazlık Hakem Heyeti'nce gerçek zararın 2.435.410,00 TL olduğu, hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapıldığında bakiye zararın 1.461.246,00 TL olduğu, poliçe limitinin 500.000,00 TL olduğu ve taleple bağlı kalınarak 459.990,00 TL'nin tahsiline karar verildiği anlaşılmaktadır. İtiraz Hakem Heyeti tarafından davacının yaralanma bölgesi dikkate alınarak kaskının takılı olmadığının kabulü ile davacı aleyhine %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılmasına, davacı yolcu ile sigortalı araç sürücüsünün arkadaş olduklarına dair ifadeleri dikkate alındığında davacı aleyhine hatır taşıması nedeniyle %20 oranında indirim yapılmasına karar verilmiş, indirimlerin bilirkişi raporunda hesaplanan toplam tazminat üzerinden değil, davalı ... şirketinin poliçe limiti olan 500.000,00 TL üzerinden yapılması gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 249.393,60 TL tazminata hükmedilmiş ise de, varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Şu halde, İtiraz Hakem Heyetince müterafik kusur indirimi ile hatır taşıması indiriminin davalı ... şirketinin poliçe limitinden değil, bilirkişi raporu sonucu belirlenen gerçek zarar üzerinden yapılarak (davalı ... şirketinin poliçe teminat limiti gözetilerek) sonuca gidilmesi gerekirken, poliçe limiti üzerinden müterafik kusur ve hatır taşıması indirimi yapılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir. 3. Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde; Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi zorunludur. Söz konusu belirlemenin, bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastaneler veya sağlık kuruluşları tarafından çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir. Somut olayda hükme esas alınan .. .. Üniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma Uygulama Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 07.08.2023 tarihli sağlık kurulu raporunda Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmeliğe göre davacıda kaza nedeniyle oluşan arazların; epidural kanama, temporal kemikte fraktür, deplase fraktürüne bağlı olarak çiğneme ve yutma, sıvı, yarı katı ve yumuşak diyetlerden bazılarının sınırlı alınabilmesi nedeni ile %10, fonksiyon kaybına neden olan ruhsal hastalıklar/beyin hasarı ve beyin işlev bozukluğuna bağlı davranış bozuklukları nedeni ile %20, toplam maluliyet oranının %28 olduğu belirlenmiştir. Davacının nöropsikolojik değerlendirme raporu alınmış, yönergelere uyabilmede hafif düzeyde güçlük, kısa süreli ve uzun süreli sözel belleğinde hafif düzeyde güçlük, şekil kopyalamada güçlük olduğu tespit edilmiş, maluliyet raporunu iki adli tıp uzmanı, bir iç hastalıkları uzmanı, bir ortopedi ve travmatoloji uzmanı, bir beyin ve sinir cerrahisi uzmanı imzalamıştır. Hükme esas alınan maluliyet raporu kaza tarihinde yürürlükte olan "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi ve Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre düzenlenmekle birlikte heyette nöroloji uzmanının ve psikiyatri uzmanının bulunmadığı, arazların davacının bakiye ömrü boyunca aynı oranda devam edip etmeyeceği hususunda bir tespit yapılmadığı anlaşılmıştır. Hakem Heyetince yetersiz olan işbu rapora göre karar verilmiştir. Bu durumda, davacının kazadan kaynaklı olarak, maluliyetinin tespiti için tüm tedavi evraklarının getirtilip değerlendirmek (eskik varsa tamamlanarak) üzere davacının ikametgahına en yakın üniversitelerin adli tıp bölümünden ya da Sağlık Bakanlığının belirlediği yetkili hastanelerden içerisinde nöroloji ve psikiyatri uzmanının da bulunduğu bilirkişi heyetinden kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik ve ekindeki cetvellere uygun şekilde, öncelikle psikiyatri konsültasyonu istenerek davacının psikiyatri tedavisi görüp görmediği, devam eden bir tedavisinin olup olmadığı araştırılarak varsa evraklar eklenmek suretiyle, kazadan sonra oluştuğu belirtilen "fonksiyon kaybına neden olan ruhsal hastalıklar/beyin hasarı ve beyin işlev bozukluğuna bağlı davranış bozuklukları" arızası nedeniyle davacıda kalıcı maluliyet bulunup bulunmadığı ve varsa oranının ne olduğu, maluliyetinin davacının bakiye ömrü boyunca aynı oranda devam edip etmeyeceği hususlarında bizzat muayenesi de yapılarak ayrıntılı, gerekçeli, kaza ile illiyet bağı kuran , denetime elverişli yeni bir rapor alınarak (temyiz eden davalının usuli kazanılmış hakları da gözetilmek suretiyle) karar verilmesi gerekirken; eksik incelemeyle, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.VI. KARAR1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekili ile davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,Peşin alınan harcın istek halinde davalıya ve davacıya iadesine,Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,26.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.