bursa 1. asliye ticaret mahkemesince görülen, fason üretim ve ticari satımdan kaynaklanan alacak sebebiyle başlatılan icra takibine davalının haksız itirazının iptali davası gerekçeli kararı.

Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesince görülen, fason üretim ve ticari satımdan kaynaklanan alacak sebebiyle başlatılan icra takibine davalının haksız itirazının iptali davası gerekçeli kararı.

Özet: Bir şirket, fason üretim ve teslimatından doğan 12.799,79 USD alacağının ödenmemesi üzerine başlattığı ilamsız icra takibine davalı şirketin haksız itirazını iptal ettirmek için dava açmış, davalıyı ticari defterlerde kayıtlı likit borcuna rağmen temerrüde düşmekle ve arabuluculukta uzlaşmamakla suçlayarak takibin devamını ve icra inkar tazminatı talep ederken; davalı şirket ise, sipariş edilen ürünlerin ihracat kalitesinde yanmaz olması gerekirken testlerde yanan malzemeden üretildiğinin tespit edildiğini ve bu ayıplı mal nedeniyle borcun ödenmesinin reddedildiğini savunmuştur.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

BURSA

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/

KARAR NO : 2026/

HAKİM :

KATİP :

DAVACI :

VEKİLİ : AV.

DAVALI :

VEKİLİ : AV.

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 13/12/2024

KARAR TARİHİ : 17/02/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 17/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı alacaklı şirket ile davalı borçlu şirket arasında, 2024 yılı Mayıs-Haziran ayında "sipariş" üzerine fason üretim yapılarak satışı ve teslimi konusunda anlaşmaya varıldığı ve anlaşmaya uygun olarak yapılan üretim, satış ve teslim sonrasında, davacı satıcı şirket, davalı borçlu şirketten 12.799,79.-USD alacaklı hale geldiği, Borçlu taraf, kendisine anlaşmaya uygun olarak, fason üretim yapılıp teslim edildiği ancak faturaya dayalı borcunu ödemediği ve davacı şirket, gelinen nokta, ticari dengesini bozan yüklü miktardaki alacağı finanse etmeye, daha fazla tahammül edemediği sonucunda daha fazla ticari alacağın ödenmesinin "savsatılmasını" bekleyemeyen davacı şirket, ticari satımdan kaynaklanan alacağı için, ... 10.Noterliği'nin 16/09/2024 tarih ve sayılı ihtarnamesini keşide ettiği ve davalı şirketten cari hesap borcu olan 12.799,79.-USD'nin 2 (iki) iş günü içerisinde ödenmesini istediği ancak davalı şirket cari hesap borcunu kendisine tanınan sürede de ödemeyerek temerrüte düştüğü, davacı alacaklı şirket; davalı tarafın, kendisine teslim edilen fatura ve mal teslimi nedeniyle oluşan yazılı evraka bağlanan "yüklü miktardaki" cari hesap borcunu ödemeyeceği yönünde açık irade göstermesi ve bu yöndeki temerrüt ihtarnamesinin de semeresiz bırakılması sonrasında; noter ihtarnamesine konu ve muhtelif ticari satımdan kaynaklanan 12,799,79.-TL cari hesap alacağının ve 1.097,04.-TL Noter Masrafının tahsili için ... 2.Genel İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatmak zorunda kaldığı, borçlu Şirket, vaki ödeme emrinin kendisine 27/09/2024 tarihinde ... sistemi üzerinde gönderilen "e-tebliğ" üzerine, 30/09/2024 tarihinde, asıl alacağın tamamına, işlemiş ve işleyecek faizine, faiz oranına ve icra takip dosya borcunun ferilerinin tamamına itiraz ederek, vaki icra takibinin 01/10/2024 tarihinde durdurulmasını sağlamakla davalı borçlu taraf, her iki tarafın ticari defter ve bağlı kayıtlarında yer alması nedeniyle "likit" hale gelmiş cari hesap borcunu ödemediği gibi, bu konuda kendisine gönderilen temerrüt ihtarnamesi ile son kez uyarılmasına aldırış etmediği böylece davacı alacaklı tarafı ticari anlamda zora sokarak kendisini mağdur ettiği anlaşılmakla "Ticari Davalarda Zorunlu Arabuluculuk" yasası kapsamında, davalı taraf ile yetkili arabulucu önünde de uzlaşmaya çalıştığı ancak davalı taraf ile arabulucu önünde de anlaşma sağlanamayarak 01/10/2024 tarihli "ticari uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk anlaşamama son tutanağı" düzenlemekle gelinen noktada; borçlu tarafın haksız, mesnetsiz ve takibi sürüncemede bırakmaya yönelik vaki borca itirazının tümüyle iptali ile takibin 12,799,79.-USD ve 1.097,04.-TL asıl alacak, takipten sonra işleyecek ticari faiz (takipten önce faiz talebimiz yoktur), icra giderleri ve avukatlık ücreti üzerinden devamına ve itirazında kesin olarak haksız çıkacak olan ve takibi sürüncemede bırakmaya çalışan borçlu şirket aleyhine asıl alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesi, vekalet ücretine hükmedilmesi ile davanın kabulünü talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı aleyhine, davacı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş. tarafından ... 2. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2024/... Esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığı, takibe ve borca itiraz edildiği, davacı taraf, mahkeme nezdinde davalı aleyhine iş bu itirazın iptali davasını açtığını iddia etmekle;Davacının ileri sürdüğü sebeplerin hukuki dayanaktan yoksun olduğu, davalı şirket, davacı şirket ile fason mamul üretimi ve teslimi konusunda görüştüğü ve yapılan anlaşma gereği sipariş geçtiği, sipariş aşamasında ürünün ihracata konu edileceğini, yurt dışı alıcı firmanın kalite standardı konusunda hassasiyeti olduğu, sipariş edilen ürünlerin talep edilen kalitede olması gerektiği defalarca davacı şirkete iletildiği, davacı tarafından kalite garantisi verildiği ve taraflar arasında ticari alım satım işlemi başladığı, davacı şirket tarafından bir miktar üretim yapıldığı ve davalıya teslim edildiği, davalı şirket tarafından kendi müşterisi ile yapmış olduğu anlaşma gereği davacı tarafından üretilen ürünlerin bağımsız bir laboratuvara test için gönderildiği, üretimi yapılan tüm ürünlerin yanmaz olması gerekirken yanan malzemeden üretiminin yapıldığı tespit edildiği, test sonuçları öğrenilir öğrenilmez derhal davacı şirket ile iletişime geçildiği ve ayıp ihbarında bulunulduğu, davalı şirket yetkilisi tarafından davacı şirklet yetkilisine gönderilen mailde süreç tüm açıklığı ile anlatıldığı böylece açık ve net olarak ayıplı üretim yapıldığı konusunda davacı şirkete bildirimde bulunulduğu, davacı tarafın mail içeriğinde iletilen konuların hiçbirisine itiraz etmediği, aynı konuda müvekkil şirket yetkilisi ile davacı şirket yetkilisi arasında ... isimli program üzerinden yazışmalar yapıldığı, aynı şikayetlerin bu program üzerinden de davacı şirket yetkilisine yazılı olarak iletildiği, taraflar arasındaki alış verişin fiili durumu açıkça anlatıldığı, davalı stoğunda bulunan tekstil sektöründe kırık olarak tabir edilen ve hiçbir şekilde kullanılamayan malları davacı şirket yetkilileri tarafından bizzat görüldüğü, yanmaz olarak üretilmesi gereken malların yanar mamul olduğunu da laboratuvar sonuçları ile sabit olduğu, davacı tarafından açıkça sözleşmeye aykırı ve ayıplı imalat yapıldığı bilinmesine rağmen kulak arkası edildiği, sözleşmeye aykırılıklar ve ayıplar giderilmeye çalışılmakla, davalı şirket davacının ayıplı fason üretimi sebebiyle uzun süredir çalıştığı müşterisi nezdinde itibar kaybına uğradığı ve maddi zararı çok büyük olmakla, davalı şirket, yaşanan tüm bu zararlar için dava açma hakkını saklı tutmakta olduğu, taraflar arasında mevcut ticari ilişkide davacı edimlerini sözleşmeye ve anlaşmaya uygun bir şekilde yerine getirmediği ve davalının zarara uğramasına sebep olduğu böylece taraflar arasında likit bir alacak verecek bulunmadığı, davacının haksız ve hukuka aykırı eylemleri nedeni ile müvekkilin uğradığı zararlar hesaplanarak cari borçtan düşülmesi gerektiği, mahkemece konusunda uzman bir tekstil mühendisi ve yorumda yardımcı olmak üzere bir hukukçudan oluşturulacak bilirkişi kurulundan davalı müvekkil şirket tarafından sipariş edildiği, davacı şirket tarafından teslim edilen kumaşlarla ilgili ayıplı üretim nedeni ile müvekkil menfi ve müspet zararları hesaplanarak cari hesap alacağından mahsup edilerek davanın sonuçlandırılması gerekmekle davanın reddini talep etmiştir.28/05/2025 tarihli Bilirkişi raporundan özetle; Davacı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi Ticari Defterlerini sunmuş olup, davacı şirketin 1 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği gereği 2024 Yılı Ticari Defterlerini E-Defter olarak kayıt altına alındığı. 2 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel tebliği 3. Maddesi gereği ise Yevmiye ve Kebir defteri beratlarını yasal süresi içerisinde ... Başkanlığı sistemine yüklediği, muhasebe kayıtlarının Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğine ve Muhasebe İlke ve kurallarına uygun olarak tutulduğu, kayıtların birbirini doğruladığı, davacı Defterlerinin kendi lehine delil vasfına sahip olmuştur.Davalı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Ticari Defterlerini sunmuş olup, davalı şirketin | Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği gereği 2024 Yılı Ticari Defterlerini E-Defter olarak kayıt altına alındığı. 2 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel tebliği 3. Maddesi gereği ise Yevmiye ve Kebir defteri beratlarını yasal süresi içerisinde ... Başkanlığı sistemine yüklediği, muhasebe kayıtlarının Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğine ve Muhasebe İlke ve kurallarına uygun olarak tutulduğu, kayıtların birbirini doğruladığı, davacı Defterlerinin kendi lehine delil vasfına sahip olmuştur.Ticari defterlerini ibraz eden tarafların, ticari defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, kayıtların karşılıklı olarak birbirine uygun kayıtlar içermiştir.İcra takibine konu edilen alacağın davalının defterinde yer aldığı, taraflar arasında süregelen ticaret dolayısı ile karşılıklı borç alacak şeklinde ve mutabık cari kayıtların olduğu, davalının davacıdan aldığı faturalara yönelik davalı tarafından herhangi bir iade faturasının düzenlenmediği, başka bir deyişle e-faturalara davalı tarafından Ret edildiğine dair bir evrak, belge veya TTK 21 maddesi veya 18.maddesi hükümlerine göre düzenlenen e-faturaların iade edildiğine dair bir evrak görülmüştür.Taraflar arasındaki ticaretin taraf Ticari Defterlerine cari hesap olarak yansıdığı, takip dayanağı faturaların tarafların defterinde kayıtlı olduğu, davacı şirketin davalı şirkete tanzim ettiği faturaların temel e-fatura ve e-imzalı olduğu, açık fatura mahiyeti taşıdığı, ayrıca ıslak imza edilemeyeceği genel Tbg. Sıra no:572 gereğince 7 bin TL” nin üzerindeki her türlü Ticari ödemelerin elektronik ortamda iz bırakacak şekilde yani Banka ve aracı kurumlardan ödenmesi gerektiği, kayıtlardaki ödemelerin de tamamının usule uygun Banka ve Finans Kurumu aracılığı ile gerçekleştirdiği tespit edilmiştir.Davacı ile davalı arasında yapılmış ticari sözleşmenin dosyaya sunulmadığı, davalının mahkeme dosyasına yaptığı itirazda ticari ilişkiye doğrudan itiraz etmediği, taraflara ait Ticari Defter ve kayıtları incelendiğinde; taraflar arasında bir ticari ilişkinin mevcut olduğu kanaatine varılmıştır.Taraflar arasındaki iden kaynaklanan alacağın TL bazlı değerlendirilme: davacının davalıdan 406.506,70 TL alacaklı olduğu, döviz bazlı değerlendirilmesinde davacı bu alacağının USD karşılığının 12.804,36 USD olduğu, taleple bağlılık ilkesi gereğince davacının 12.799,79 USD alacağı talep edebileceği kanaati oluşmuştur. Takip tarihi itibari ile 12.799,79 USD alacağın (USD Efektif Satış kuru:34,2020) TL tutarının 437.778,42 TL olduğu, İcra dosyasındaki talebe konu ihtarname masrafı 1.097,04TL nin taraf defterle üzerinde yapılan incelemede kayıtlı olmadığı tespit olunmuştur.

30/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda; a-Davalının ayıp ihbarını süresi içinde yapmadığının ve kabulü halinde takip tarihi itibari ile 12.799,79USD alacağın (USD Efektif Satış kuru:34,2020) TL tutarının 437.778,42 olduğu raporu doğrultusunda davacının davalıdan alacaklı bulunmuştur.Fason dokuma işlemi yapılan ve dokuma çıkışı kumaşlarda kırık olarak adlandırılan ayıpların varlığının bulunmasından dolayı ürünler üretim kapsamı olan perdelik olarak kullanıma imkan vermediği, ürünler ayıplı halleri ile stok ürün olarak değerlendirebileceği ve ilgili ürünler için yukarıda yapılan zarar hesabının mahsubu halinde davalının davacı-alacaklıya (12.799,79 USD-4.303,55USD) 8.496,24 USD ve TL tutarının 290.588,40TL borcunun bulunmuştur.Davacının takip öncesi faiz talebinde bulunmadığı için takip öncesi faiz hesabının yapılmadığına dair tespit edilmiştir.

DELİLLER:

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu, ... 2. Genel İcra Dairesinin 2024/... Esas sayılı dava dosyası Uyap sureti ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Davalı taraflar arasında kurulan eser sözleşmesinden kaynaklı olarak doğan alacağa yönelik başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır. Davacı taraf özetle davalı tarafa sözleşmeye konu ürünleri teslim ettiğini ve bu sebeple teslim edilen ürünlerden kaynaklı olarak alacağının bulunduğunu iddia etmiş, davalı taraf ise teslim edilen ürünlerin ayıplı olarak teslim edildiğini bu sebeple davalının zarara uğradığını ve davanın reddinin gerektiğini savunmuştur.Öncelikle tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme yapılmış, düzenlenen 27/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda, tarafların ticari defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, icra takibine konu faturalar yönünden davalı tarafça iade faturası düzenlenmediği, icra takip tarihi ve taleple bağlılık ilkesi değerlendirildiğinde davacının icra takip tarihi itibari ile TL bazında 406.506,70 TL, dolar bazında 12.799,79 USD alacaklı olduğu rapor edilmiştir. İcra takibine konu faturalar her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğundan faturaların ve buna bağlı olarak davacı tarafça mal tesliminin sağlandığının kabulü gerekmiştir.Davalı tarafın ayıp iddiasının değerlendirilmesi amacı ile dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, düzenlenen 24/12/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre davalıya teslim edilen ürünlerin ayıplı olduğu, ayıbın açık ayıp niteliğinde olduğu, güç tutuşur ürünler ile ilgili ayıpların 59/53/26 gün sonra, fason işçilik ürünleri ile ilgili ayıpların 144/91 gün sonra ihbar edildiği, bu sebeple açık ayıptan kaynaklı olarak ihbar sürelerine uyulmadığı, ayıp ihbarlarının süresinde yapılmamış olması sebebi ile ürünlerin olduğu gibi kabul edilmiş sayılacağı ve buna bağlı olarak davacının icra takip tarihi itibari ile 12.799,79 USD alacaklı olduğu rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunda icra takibine konu faturada yer alan ürünlerin ayıpları detaylı bir şekilde açıklanmış, gerekli teknik inceleme ve değerlendirme yapıldığı anlaşılmakla bilirkişi raporuna itibar etmek gerekmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2024/ E, 2025/ K sayılı ilamında ''... taraflar arasındaki uyuşmazlık konusu hukuki ilişki 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi olup, davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir. Eser sözleşmelerinde, kural olarak yapılan işin miktar ve değerini ispat yükü yüklenicide, iş bedelinin ödendiğini ispat yükü ise iş sahibindedir (). Yine taraflardan her birinin, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü olması (TMK 6), diğer bir ifadeyle, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafın ispat yükü altında olması (HMK 190) nedeniyle de, davacı yüklenici işin miktar ve değerini, davalı iş sahibi ise iş bedelinin ödediğini ispat yükü altındadır. Eksik iş, sözleşme ve eklerine göre yapılması kararlaştırıldığı halde tam yapılmayan iş, ayıplı iş ise sözleşmede kararlaştırılan vasıfları veya vazgeçilmez bazı vasıfları taşımayan eserdir. Ayıp, bir malda ya da eserde sözleşme ya da yasa hükümlerine göre normal olarak bulunması gereken niteliklerin bulunmaması ya da bulunmaması gereken bozuklukların bulunmasıdır. Eser sözleşmelerinde ayıplı imalat halinde 6098 sayılı TBK'nın 474/I. maddesi uyarınca açık ayıplarda iş sahibi eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek, gizli ayıplarda ise aynı Kanun'un 477/son maddesi uyarınca ortaya çıkması üzerine gecikmeksizin ayıp ihbarında bulunmak zorundadır. İş sahibi gözden geçirmeyi ve ihbarda bulunmayı ihmâl etmişse eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılır...'' şeklinde belirtildiği üzere iş sahibinin açık ayıpta, ayıpları uygun bir süre içerisinde bildirmesi gerekmekte olup, aksi halde iş sahibinin eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı belirtilmiştir. Ayıp iddiasının ve ihbarının ispat külfeti ise yine iş sahibindedir. Somut duruma bakıldığında icra takibine konu edilen faturalara ilişkin fason üretim ve güç tutuşur ürünlerin ayıplı olduğu ve ayıpların açık ayıp niteliğinde olduğu, her ne kadar davalı tarafça ayıp iddiası ispat edilmiş ise de ihbar külfetinin makul süre içerisinde yerine getirilmediği, bu hususun uygun deliller ile ispatlanamadığı, bu sebeple iş sahibi davalının eseri olduğu gibi kabul etmiş sayıldığı değerlendirilmiş, tarafların ticari defterlerinde yer alan fatura bedeli doğrultusunda davanın kısmen kabulüne, alacak faturaya dayalı ve likit olduğundan davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş, davacı tarafça ihtarname masrafına ve ödendiğine ilişkin bili ve belge sunulmadığından bu talep yönününden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... 2. Genel İcra Dairesi 2024/... E. dosyasına davalı tarafın yaptığı itirazın asıl alacak miktarı olan 12.799,79 USD yönünden iptaline, 12.199,79 USD asıl alacak yönünden bu alacağa takip tarihinden itibaren 3095 Sayılı yasanın 4.a maddesi uyarınca işleyecek faiziyle birlikte devamına, 1.097,04 TL ihtarname masrafı alacağı yönünden davanın reddine, (kabul edilen dava değeri: 447.702,09 TL, reddedilen dava değeri: 1.097,04 TL)

2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulü ile asıl alacağın %20 sine tekabül eden 87.578,21 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, (takip tarihindeki efektif satış kuru 34,2108 ile hüküm altına alınan bedelin çarpımı sonucu elde edilen 437.891,06 nın %20 sine tekabül eden miktar)

3-Davacının bu dava sebebiyle yaptığı toplam yargılama gideri 22.081,00 TL'nin kabul edilen miktar üzerinden hesaplandığında 21.860,19 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4-Alınması gereken 30.582,52 TL karar harcından peşin alınan 5.300,52 TL harcın mahsubu ile bakiye 25.282,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

6-Peşin harç 5.300,52 TL ve 427,60 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 5.728,12 TL'nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,

7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 71.632,33 TL vekalet ücretinin davalıdan taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,

8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden red edilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ne göre hesaplanan 1.097,04 TL vekalet ücretinin davacıdan taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,

9-Arabuluculuk Ücret Tarifesi kapsamında ... Hazinesinden karşılanan arabuluculuk ücreti olan 3.600,00 TL'nin 3.564,00TL'sinin davacıdan 36,00TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

10-Taraflarca yatırılan gider avansının bakiye kısmının karar kesinleştiğinde 6100 sayılı HMK'nun 333 maddesi uyarınca taraflara iadesine,

Dair 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak veya mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere karar verildi. 17/02/2026

Katip

E-imzalıdır

Hakim

E-imzalıdır