Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ticari alım-satım kaynaklı itirazın iptali davasında, davalı tacir olmadığından görevsizlik kararı verilmesi.
Özet: Davacı, ticari ürün satışından kaynaklanan alacağın tahsili için başlattığı icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine itirazın iptali davası açmış; mahkeme ise yaptığı incelemede davalının tacir vasfını taşımadığı, esnaf olduğu ve vergi mevzuatındaki ticari işletme limitlerini aşmadığı tespit ederek, uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olmadığına, bu nedenle kendi görev alanına girmediğine hükmederek dava dilekçesinin göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine ve görevli asliye hukuk mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
T.C.
ANTALYA2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2025/878 EsasKARAR NO : 2026/251 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 20/10/2025KARAR TARİHİ : 04/03/2026Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı arasında ticari alım-satım ilişkisi bulunduğunu, ... fatura tarihli ... fatura nolu e-arşiv faturaya istinaden davalının müvekkilinden 24 adet ana kucağı 20 adet çantalı gezdirme seti, 5 adet çanta ve 97 adet göğüs yeleği satın aldığını, süresi içerisinde faturaya itiraz edilmediğini ve borca itiraz edilmediğini, müvekkili şirket tarafından Antalya Genel İcra Dairesinin .../... E Sayılı dosyası ile davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama ile sonuçlandığını, belirterek davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamına, %20'den aşağı olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı davaya cevap vermemiştir. DELİLLER VE GEREKÇE : Dava, alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibinde vaki itirazın iptali davasıdır.Mahkememizce öncelikle görev hususu incelenmiş olup, davalının tacir olup olmadığı yönünde ilgili kurumlara müzekkereler yazılmış, müzekkere cevaplarından davalının tacir kaydına rastlanılmadığı, esnaf odasına kayıtlı olduğu, vergi dairesi kayıtlarında işletme hesabına göre defter tuttuğu, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan nakdi limitlerin yarısını, (2) numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmamakta olduğunun belirtildiği görülmüştür. 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde ticari davalar belirlenmiş olup, 5. Maddede ticari davalara Ticaret Mahkemelerince bakılacağı düzenlenmiştir. Mahkemelerin görevlerini belirleyen usul hukuku kuralları kamu düzenine ilişkin olup, davaya bakan mahkeme görevli olup olmadığı hususunu kendiliğinden değerlendirmelidir.Mutlak ticari davalar yanında nisbi ticari davalar da bulunup, TTK'nun 4 maddesi 1 bendine göre, bir davanın nisbi ticari dava sayılabilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili olması gerekir. Nispi ticari dava yönünden yukarıdaki açıklamalara göre davalı gerçek kişinin durumu incelendiğinde, davalının tacir kaydının olmadığı, esnaf odasına kayıtlı olduğu, vergi dairesi kayıtlarında işletme hesabına göre defter tuttuğu, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 177 nci maddesinin birinci fıkrasının (1) ve (3) numaralı bentlerinde yer alan nakdi limitlerin yarısını, (2) numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmamakta olduğu görülmüştür.Yukarıdaki tespitlere göre, olayda TTK 4.maddesi anlamında mutlak ve nispi ticari davanın söz konusu olmadığı, her ticari işin de ticari dava olmayacağı, davalı tacir olmadığından mahkememizin görevli bulunmadığı, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla, görevsizlik kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere,1-Dava dilekçesinin göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,2-HMK'nın 20. maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve süresinde (iş bu kararın kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde) başvurulması halinde dava dosyasının yetkili ve görevli Antalya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-HMK'nın 331/2 maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra:a-Davaya görevli mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine, b-Dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmezse talep üzerine dosya üzerinden bu durumun tespitine ve davacının yargılama giderlerine mahkum edilmesine ilişkin karar verilmesine,Dair, tarafların yokluğunda, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, tarafların 6100 sayılı HMK'nun 345 maddesi uyarınca bu gerekçeli kararın kendilerine tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde kararın Bölge Adliye Mahkemeleri ilgili hukuk dairesince incelenmesi için istinaf kanun yoluna başvurma haklarının bulunduğuna dair, verilen karar, açıkça okunup, anlatıldı. 04/03/2026Katip ...(e-imzalıdır) Hakim ...(e-imzalıdır)