sigorta şirketinin, ehliyetsiz sürücünün ağır kusuru nedeniyle ödediği tazminatın sigortalıdan rücuen tahsiline ilişkin dava.

Sigorta Şirketinin, Ehliyetsiz Sürücünün Ağır Kusuru Nedeniyle Ödediği Tazminatın Sigortalıdan Rücuen Tahsiline İlişkin Dava.

Özet: Bu dava, sigorta şirketinin, lisanssız ve ağır kusurlu sürücüsünün karıştığı trafik kazası neticesinde üçüncü bir kişiye ödediği maluliyet tazminatını, poliçe genel şartları ve yasal rücu hakkına dayanarak sigortalısından tahsil etmek üzere açtığı tazminat davasıdır. Yargılama sürecinde toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporları ile sigortalıya ait aracın sürücüsünün kazanın oluşumunda %75 oranında asli kusurlu olduğu tespit edilmiş; sigorta şirketinin ödediği tazminat miktarının yasal faiziyle birlikte davalıdan rücuen tahsil edilmesi gerektiği ortaya konmuştur. Davalının icra takibine itirazı ve arabuluculuk sürecinin anlaşamama ile sonuçlanmasının ardından açılan bu dava ile sigorta şirketi, tazminat ödemesinin iadesini talep etmektedir.

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2024/713 Esas

KARAR NO: 2026/148

DAVA: Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ: 07/10/2024

KARAR TARİHİ: 17/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket nezdinde ----sigortalı bulunan davalının ilgili olduğu --- plakalı araç sürücüsünün ehliyetsiz ve ağır kusurlu karışmış olduğu trafik kazası sebebiyle ---- malul kaldığını, işbu bu olay sebebi ile dava dışı --- maluliye tazminatı talebi ile müvekkil şirkete karşı ihtiyari arabuluculuk yoluna başvurulması üzerine, -----numaralı dosya ile gerçekleştirilen arabuluculuk görüşmeleri "anlaşma" ile neticelendirilmiş olup, müvekkili şirket, poliçe teminatları kapsamında dava dışı hasarın ilgilisine -----tazminat ödendiğini, resmi makam tarafından tanzim edilen Trafik Kazası Tespit Tutanağı, Olay Yeri İnceleme Raporu, Ceza dosyası başta olmak üzere tüm deliller uyarınca, sigortalı davalı tarafın ilgili olduğu ----- plakalı araç sürücüsünün sürücü belgesiz araç kullanması sebebiyle işbu olayın oluşumundan sorumlu ve ağır kusurlu olduğunun tespit edildiğini, müvekkili şirketin Poliçe Genel Şartları uyarınca, sigortalısı davalı tarafa rücu hakkı doğduğunu, huzurdaki dava açılmadan önce, işbu alacağın tahsili için davalı aleyhine----- Sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalı tarafça icra dosyasına yetki itirazında bulunulması üzerine, dosya yetkili icra dairesine gönderilmiş,----- Sayısını aldığını, davalı tarafça takibe itiraz edilmesi üzerine hukuki uyuşmazlığın taraflarca müzakere edilmesi ve dava şartının yerine getirilmesi amacıyla arabuluculuk yoluna başvurulmuş ise de, anlaşma sağlanamaması nedeniyle arabuluculuk son tutanağı ''anlaşamama'' olarak düzenlendiğini, beyanla; fazlaya dair dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydı ile:, 50.000,00-TL hasar bedelinin ödeme tarihi olan ---- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı/borçlu üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA:Davalı yan kendisine yapılan usulüne uygun tebliğe rağmen davacı yanın dava dilekçesine cevap vermemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE:Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazası nedeni ile sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin rücuen tazminine ilişkin olarak açılan tazminat davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. ----- alınan maluliylet raporunda özetle; "Kişinin vefat ettiği bildirildiğinden güncel muayenesi temin edilemediği, müteveffanın ----- tarihli Engelli Sağlık Kurulunda belirlenen oranın şahsın olayla illiyetli yaralanmasına uygun olduğu değerlendirildiğinden mevcut tıbbi belgelere göre; --- doğumlu ------ tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı yaralanmasının----- Yönetmelik dikkate alındığında; Kas iskelet sistemi, 1. Parmak falanks kırığı nedeniyle meydana geldiği bildirilen ekstansiyon/fleksiyon kısıtlılığı gözetilerek yapılan değerlendirilmesinde; Kişinin Tüm Vücut Engellilik Oranının %5 (yüzdebeş) olduğu, iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceği" şeklinde rapor sunulmuştur. Alınan maluliyet raporu ile tarafların kazadaki kusuru ve zararın hesaplanması için bilirkişi heyetinden rapor tanzimi istenilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından verilen raporda özetle;" Dava konusu olayın ---- kazası olduğu, davalı yan --- plakalı otomobil aracın şoförü olan ----- 2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da ve Madde 84'ü ihlal ettiği nedeni ile Asli Olarak %75 kusurlu olduğu, dava dışı yan ---- plakalı otomobil aracın şoförü olan ------- 2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da ve Madde 52” yi ihlal ettiği nedeni ile Tali Olarak %25 kusurlu olduğu, Davacı ---- rücuen alacağının ----asıl alacak, ve ----işlemiş faiz olmak üzere toplam ---olduğu, ---- sayılı ilamsız icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın kısmen iptali ile --- asıl alacak ve ----- işlemiş faiz olmak üzere toplam ----- tutar üzerinden devamının gerekeceği" şeklinde rapor sunulmuştur. 2918 sayılı KTK'nun 95. maddesi gereğince sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir. ------- yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde; “Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" düzenlenmiş, “Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a-)Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b-)Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,

c-)Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,

ç-)Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,

d-)Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1 maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,

e-)Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,

f-)Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.----- tarihli yazı cevabında davalı sigortalıya ait aracın kaza tarihindeki sürücüsü ------- ehliyetinin bulunmadığı, kaza tarihinden sonra---tarihinde ehliyet aldığı anlaşılmıştır.Somut olayda davacı sigorta şirketi davalıya ait aracın ---- tarihinde meydana gelen kazada dava dışı--- yaralanması sebebiyle -----tazminat ödediği, sigortalısı olan aracın sürücüsünün ağır kusurlu olması ve kaza tarihinde ehliyetinin bulunmaması gerekçesiyle dava dışı zarar görene ödediği tazminatı sigortalı davalıya rücu etmek istemektedir. Burada zararın teminat dışı kaldığını ispat yükü davacı sigortacı üzerindedir. Dava dışı sürücünün ağır kusurlu olduğu davacı taraça ispat edilememiş ise de sürücünün kaza tarihinde ehliyetinin bulunmadığı sabit olup usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu ile kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün %75 kusurlu olduğu, ödediği zararın kusuruna denk gelen -----kısmını davalı sigortalıya rücu edebileceği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kabulüne karar verilen miktara ödeme tarihinden itibaren yasal faiz işletilmiştir.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, ---- ödeme tarihi olan ----tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

2-Karar harcı 732,00-TL 'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 853,88-TL harcın mahsubu ile artan 121,88-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

3-Davacı tarafından yatırılan 427,60-TL başvurma harcı, 732,00-TL peşin nispi harc olmak üzere toplam 1.159,60 -TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine

4-Davacı tarafından yapılan 444,00-TL tebligat ve müzekkere gideri, 15.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 5.400,00 TL ATK rapor tanzim ücreti olmak üzere toplam 20.844,00-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 4.377,31-TL sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davanın kabul edilen kısmı için davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 10.500,16 -TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,

8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ------- bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 756,01-TL.sinin davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına, 2.843,99-TL.sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde------------ Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

17/02/2026