Kaçakçılık Suçunda Hukuka Aykırı Arama Sonucu Elde Edilen Delillerin Yasaklığı, Mahkumiyetin Bozulması ve Hatalı Uygulamalar.
Özet: Yüksek mahkeme, sanıkların kaçakçılık suçundan mahkûmiyetine ilişkin hükmü, kolluk kuvvetlerince usulüne uygun bir arama kararı veya gecikmesinde sakınca bulunduğu gerekçesiyle savcılık izni olmaksızın yapılan arama sonucu elde edilen kaçak sigaraların hukuka aykırı delil niteliğinde olması ve bu delillerle hüküm kurulamayacağı gerekçesiyle bozmuştur; ayrıca, etkin pişmanlık indirimi konusunda usulüne uygun ihtarat yapılmaması, ceza hesaplamasında yapılan hata ve vekalet ücretinin müteselsilen tahsiline karar verilmesi gibi hususlar da bozma nedenleri olarak sıralanmıştır.
MAHKEMESİ:Asliye Ceza Mahkemesi
SAYISI: 2020/1675 E., 2021/1646 K.SUÇ: 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefetHÜKÜMLER: Mahkûmiyet, suça konu eşyanın müsaderesiTEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ: Bozma Sanıklar hakkında bozma üzerine kurulan hükümlerin; karar tarihi itibarıyla temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle gereği düşünüldü:1. 28.11.20 14... .01.2015 tarihli olay tutanaklarına göre; durumundan şüphelenilen sanığın elindeki poşetler içerisinden sırasıyla 135 karton ve 46 karton gümrük kaçağı sigaranın ele geçirildiği olaylarda, kolluk görevlilerinin, oluşan kuvvetli suç şüphesi karşısında derhal Cumhuriyet savcısına bilgi vererek adli arama kararı talep etmesi gerektiği, somut olayda sanık ve kaçak sigaralar konusunda mahkemece verilmiş usulüne uygun bir arama kararı olmadığı gibi gecikmesinde sakınca olduğu gerekçesiyle Cumhuriyet savcısı tarafından da verilmiş bir yazılı arama izni bulunmadığı gözetildiğinde, usulsüz arama sonucu ele geçen eşyanın yasak delil niteliğinde olduğu, bu eşyanın kaçak olmasının durumu değiştirmeyeceği, Anayasa'nın 38/2. maddesi, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 206/2-a, 217/2, 230/1. madde ve fıkraları gereği hukuka aykırı surette elde edilen delillere dayanılarak mahkûmiyet hükmü kurulamayacağı anlaşılmakla; sanığın mahkûmiyetini gerektirecek nitelikte her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil elde edilemediği gözetilerek atılı kaçakçılık suçundan beraat kararı verilmesi yerine yazılı şekilde sanık hakkında 19.01.2015 tarihli eylemi ile birlikte zincirleme suç hükümleri uygulanmak suretiyle mahkûmiyetine karar verilmesi, Kabul ve uygulamaya göre; 2. Dairemizin 07.10.2020 tarihli bozma ilamı üzerine, 19.01.2015 tarihli olaya ilişkin; sanık ...'nin işyerinden ele geçen 821 paket gümrük kaçağı sigara yönünden belirlenecek olan gümrüklenmiş değerin iki katı tutarını, sanık ...'e ise 840 paket gümrük kaçağı sigaranın gümrüklenmiş değerinin iki katı tutarı sanıklara bildirilmek suretiyle hüküm verilinceye kadar ödedikleri takdirde cezalarında soruşturma aşamasında usulüne uygun ihtarat yapılmadığıda gözetilerek "1/2 oranında" indirim yapılacağı yönünde ihtar yapılmadan yazılı şekilde hüküm tesisi,3. Sanik ... hakkında hükmedilen 1 yıl hapis cezasında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 62/1. maddesi uyarınca takdiri indirim uygulanmasında hesap hatası sonucu 10 ay hapis cezası yerine 10 gün hapis cezasına hükmedilmesi,4. Katılan kurum lehine hükmedilen vekalet ücretinin sanıklardan eşit olarak alınması yerine müteselsilen alınmasına karar verilmesi, hukuka aykırı bulunmuştur. Açıklanan nedenlerle, sanıklar müdafiin temyiz istemi yerinde görüldüğünden hükümlerin, 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu’nun 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy çokluğuyla BOZULMASINA, 09.12.2025 tarihinde karar verildi.KARŞI DÜŞÜNCESanıklar ... ve ... hakkında gümrük kaçakçılığı suçundan açılan kamu davasının yapılan yargılama sürecinde Kayseri 1. Asliye Ceza Mahkemesince sanık ...’in üzerine atılı zincirleme suçlarda birleşen dosyalarda 28.11.20 14... .11.2015 tarihli eylemlerinde arama kararı bulunmadığından hükme esas alınamayacağı, adı geçen sanığın sadece 19.11.2015 tarihli iş yerinde elde edilen sigaralar yönüyle cezalandırılması gerekeceği, ayrıca bu sanık yönünden etkin pişmanlık hükümlerinin 19.11.2015 tarihindeki ele geçen 840 paket sigara yönünden yapılması gerekeceği, diğer sanık ...’in iş yerinde ele geçirilen 821 paket sigara yönünden etkin pişmanlık ihtiratı yapılması gerekeceği yönüyle ilk derece mahkemesinin kararının bozulması Daire çoğunluğunca öngörülmüş ise de, sanık ...’den 28.11.20 14... .11.2015 tarihli olaylarda poşetlerde ele geçen sigaralarda arama kararına gerek bulunmadığından ve bu suçlarında subüta erdiğinden adı geçen sanık hakkında zincirleme suç unsurları gerçekleşmiş olup mahkemenin uygulamasının bu yönüyle doğru olduğundan Daire çoğunluğunun aksine görüşüne iştirak edilmediğinden buna ilişkin aşağıdaki karşı düşünce yazmak gerekmiştir.Çünkü;Sanık ...’e isnad edilen suçlardan 28.11.2014 tarihli olay hakkında kolluk tarafından düzenlenen tutanakta adı geçen sanığın elinde 3 tane siyah poşetle beklerken kolluk tarafından görüldüğü ve sorulduğunda poşetlerde kaçak sigara bulunduğunu beyan etti, yapılan kontrolde çeşitli markalarda toplam 1350 paket gümrük kaçağı ve bandrolsüz sigaranın ele geçirildiği; 23.11.2015 tarihli olayda ise devriye görevini ifa eden kolluk tarafından sanık ...’in elinde siyah poşetle görüldüğünde yine olay hakkında düzenlenen tutanakta sanığa poşette ne olduğu sorulduğu, sigara olduğunu söylemesi üzerine çeşitli markalarda 460 paket gümrük kaçağı ve bandrolsüz sigaranın ele geçirildiği, her iki olay sonrası suç konusu eşya ile ilgili önlemler alınıp olayın nöbetçi Cumhuriyet savcısına bildirildiği dosya kapsamından anlaşılmakla,Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2016/7-466 E, 2018/166 K.; 2016/7-869 E, 2019/374 K. vd. ve Yargıtay 7. Ceza Dairesi’nin yerleşik uygulamalarında yapılan hukuki değerlendirmeler ve varılan sonuçlarında belirtildiği gibi; 2559 sayılı ... Ek 4. maddesi uyarınca hizmet branşı, yeri ve zamanına bakılmaksızın, bir suçla karşılaştığında suça el koymak, önlemek, sanık ve suç delillerini tespit edip muhafaza altına almakla görevli ve yetkili olan kolluk görevlilerinin gerçekleştirdikleri devriye görevi sırasında, mesleki tecrübelerine ve içinde bulundukları durumdan çıkardıkları izlenime göre; ellerinde siyah poşet bulunan sanığın davranışlarından şüphelenerek oluşan bu makul sebep nedeniyle sanığı durdurdukları, oluşan bu yeterli şüphe nedeniyle ... 4/A maddesinin verdiği yetkiye dayalı olarak alınması gereken tedbirler kapsamında, sanığın elindeki poşet kontrol edildiğinde suç konusu sigaraların ele geçirildiği, sanığın suçun konusu ve delili olan kaçak sigaralar ile birlikte yakalanması nedeniyle CMK'nın 2. maddesinin (j) bendi ile Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği’nin 4. maddesinde tanımı yapılan 'suçüstü' hâlinin mevcut olduğu, kolluk görevlilerin, gerçekleştirdikleri devriye görevi sırasında sanığa ya da suça ilişkin önceden alınmış bir ihbar ya da istihbari bilgi olmaksızın ilk defa işlenmekte olan bir suçla diğer bir anlatımla 'suçüstü' hâli ile karşılaşmaları nedeniyle CMK'nın 90/4. maddesi ile ... 13/1-A ve Ek 6. maddelerinin verdiği yetkiye dayanarak, suç delillerinin kaybolmaması için derhal gerekli tedbirleri alıp sigaraları muhafaza altına aldıktan sonra, uyguladığı tedbirler ile somut olay hakkında Cumhuriyet savcısına bilgi verdikleri ve emirleri doğrultusunda soruşturma işlemlerinin başladığı, yine ... Ek 6. maddesini açıklayıcı nitelikte olan Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği’nin 8. maddesinin (f) bendindeki düzenlemeye göre de; suçüstü halinde ayrıca bir arama emri ya da karar alınmasına gerek bulunmadığı, kaldı ki somut olayda sanık ...'e, görevlilerce sorulduğunda ellerindeki poşetlerin içerisinde kaçak sigara olduğunu söylemesi göz önüne alındığında, görevlilerce eşyanın bulunduğu yerden çıkarılıp elkonulmasının; 'gizlenmiş bir şeyi bulmaya çalışma ve araştırma' anlamlarına gelen arama işlemi olarak değerlendirilemeyeceği, dolayısıyla suçun delili ve konusunu oluşturan sigaraların ele geçirilip muhafaza altına alınmasının hukuka uygun olduğu ve hukuka aykırı bir delilden söz edilemeyeceği kabul edilmelidir. Kısaca, Yargıtay Ceza Genel Kurulu ve Dairelerin istikrar kazanmış kararlarında belirtildiği gibi kolluk tarafından kanundan kaynaklanan kimlik kontrolü yetkisi sırasında şüphe üzerine durdurulan kişinin mesleki bilgi ve tecrübesi ile şüphelendiği poşet içinde ne olduğunu sorması bir arama faaliyeti olmadığı gibi, ele geçirilen eşyanın kaçak sigara olması, miktarı ve çeşitliliği nazarıyla ticari mahiyet arz ettiğinden sanığın atılı suçlarda zincirleme olarak cezalandırılması gerekeceği düşüncesiyle Dairemiz çoğunluğunun sanık ... hakkında zincirleme suç hükümlerinin uygulanmamasına yönelik bozma görüşüne iştirak edilmemiştir. 09.12.2025