Trafik cezası kaynaklı sigortasız işçi çalıştırma iddiasıyla kurumun bildirim taleplerinin iptali davasında, emekli şahsın çalışan olmadığının ispatı üzerine ilk derece ve istinaf kararlarının Yargıtay tarafından onanması.
Özet: Bir şirkete ait aracın karıştığı trafik cezasından yola çıkarak Sosyal Güvenlik Kurumunun, emekli bir şahıs için sigortasız işçi çalıştırıldığı gerekçesiyle işe giriş-çıkış bildirgeleri ile prim hizmet belgesi düzenlenmesini talep etmesi üzerine açılan davada, ilk derece ve istinaf mahkemeleri, tanık beyanlarına dayanarak ilgili şahsın şirketin çalışanı olmadığını ve aracı geçici olarak kullandığını tespit ederek kurum işleminin iptaline karar vermiş, temyiz incelemesini yapan daire de bu kararı usul ve yasaya uygun bularak onamıştır.
10. Hukuk Dairesi         2025/7894 E.  ,  2025/13889 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/658 E., 2025/1027 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 12. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/447 E., 2024/489 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı idarenin 11.07.2018 tarih ve... sayılı yazısı ile 5510 sayılı Kanun'un 86. maddesi gereğince müvekkili şirketten ... için istenen işe giriş ve işten ayrılış bildirgesi ile 2017/2. ay aylık prim hizmet belgesi talebine yönelik hatalı ve hukuka aykırı işlemlerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, Kurum tarafından yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davada, Nazilli Bölge Trafik Denetleme İstasyon Amirliğince davacı Şirket adına kayıtlı.. plakalı aracın davalı ... tarafından kullanıldığı ve davalı ... adına trafik cezası düzenlendiğinin tespiti üzerine davalı idarece re'sen sigortasız olarak işçi çalıştırdığı gerekçesiyle dava konusu işlemin tesis edildiği görülmekte ise de Mahkemece dinlenen davacı tanıkları ... ve ...'in yeminli anlatımlarından anlaşılacağı üzere davalı ...'un davacı Şirkette çalışmadığı, emekli olduktan sonra sık sık şirkete gidip geldiği, zaman zaman özel işlerinde kullanmak için şirkete ait araçları aldığı, işleme dayanak trafik cezasının da böyle bir zamanda düzenlenmiş olabileceği, dahili davalıya ilişkin olarak Sosyal Güvenlik Kurumu Denetmenleri tarafından yapılan denetimde; hangi tarihler arasında çalıştığının ve ne kadar ücretle istihdam edildiğinin belirlenmediği, somut olayda trafik para cezaları dışında başka bir tespit olmadığı, dahili davalının belirlenen tarihlerde işe giriş ve işten ayrılış yaptığı ve ücret karşılığında çalıştığı hususunun somut bir şekilde ortaya konulmadığı, davacıya ait işyerinde hizmet akdine bağlı olarak sürekli çalıştığına yönelik somut ve yeterli bir tespitin bulunmadığı anlaşıldığından, dahili davalı ...'nın işe giriş ve işten ayrılış bildirgelerinin ve 2017/2. ay aylık prim hizmet belgesinin günlük asgari ücret üzerinden verilmesine ilişkin Kurumun 11.07.2018 tarih ve 15438486-202.01.01-E..... sayılı işleminde hukuka uyarlık bulunmadığı, anılan işlemin iptaline karar vermek gerektiği gerekçesine dayalı olarak davacının davasının kabulüne, davalı Kurumun 11.07.2018 tarih ve 15438486-202.01.01-.. sayılı işleminin iptaline karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyadaki kayıt ve belgelerin incelenmesinden anlaşıldığı üzere, dinlenen bordro tanıklarının anlatımı ile dahili davalı ...'nın davacı işverenin çalışanı olmadığı, trafk cezasına konu ticari aracın geçici olarak kullanması için verildiği sübuta ermiş olduğundan davacının davasının kabulüne dair İlk Derece Mahkemesi kararında bir isabetsizlik görülmemiş, davalı Kurumun yerinde bulunmayan tüm istinaf itirazlarının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; yazılı delillerin aksine resmi Kurum kayıtları karşısında davacının iddiasını aynı mahiyette yazılı delillerle ispatlaması gerektiğini, yeterli araştırma yapılmadan usul ve yasaya aykırı karar verildiğini beyanla kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, dava dışı çalışanın bildiriminin yapılmadığının tespit edildiğinden bahisle bildirimin yapılmasına dair Kurum tarafından yapılan işlemlerin iptali istemine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.