Yargıtay bozma kararı sonrası grup şirketlerin çapraz kefaletleri hariç borca batıklık tespitinin ve iflas erteleme/iflas taleplerinin temyiz incelemesi.
Özet: Bir grup şirketinin iflas erteleme talebiyle başlayan yargılamada, ilk derece mahkemesi şirketlerin iflasına hükmetmiş, karar istinafça onanmış ancak Yargıtay, grup şirketlerin borca batıklık hesabında çapraz kefaletlerin çift sayılması hatası nedeniyle kararı bozarak, bozma sonrası alınan yeni bilirkişi raporuyla bazı şirketlerin borca batık olmadığı tespit edilse de ana şirketin borca batık olduğu gerekçesiyle iflasına karar verilmesi üzerine talep eden vekili, grup şirketlerin ekonomik bütünlüğü ve varlık-borç dengesi dikkate alınarak bu kararın bozulmasını talep etmektedir.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Tic. Mah. Sıf.)
SAYISI : 2022/308 E., 2025/97 K.İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar talep edenler vekili ve müdahil T.C. ... Bakanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.I. TALEPTalep edenler vekili talep dilekçesinde; müvekkili şirketlerin grup şirket olduğunu, ... ve yağ imalatı, alım satımı alanında faaliyet gösterdiklerini, grup şirketlerin birbirlerine çapraz kefaleti bulunduğunu, grup şirketlerden ... ... A.Ş’nin hakim şirket olduğunu, diğer şirketlerin de ticari faaliyetlerinin bu şirkete bağlı olduğunu, sunulan iyileştirme projesi kapsamında grup şirketlerin borca batıklıktan kurtarabileceğini ileri sürerek, talep eden şirketlerin iflasının bir yıl süre ile ertelenmesine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPMüdahiller vekilleri tarafından sunulan müdahale dilekçelerinde; bir kısım alacaklılar taleplerin reddini istemişlerdir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin 28.02.2019 tarihli kararı ile; yargılamanın 3 yıldan fazla sürdüğü, bu süreçte şirketlerin ticari faaliyetine devam edebilmesi için iyileştirme projesinde yer alan nakit sermaye artışının yapılmadığı, iyileştirme projesinde belirtilen veya hedeflenen ciroya ulaşılamadığı, bu haliyle iyileşme ümidinin bulunmadığı, talep eden şirketlerin borca batık oldukları gerekçesiyle iflas erteleme talebinin reddine, talep eden şirketlerin ayrı ayrı iflasına karar verilmiştir. IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin 28.02.2019 tarihli kararına karşı süresi içinde talep edenler vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 11.07.2019 tarihli, 2019/1242 Esas, 2019/1436 Karar sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Bölge Adliye Mahkemesinin 11.07.2019 tarihli kararının süresi içinde talep edenler vekili ve müdahil ... ve ... Bankası A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizin (Yargıtay kapatılan 23. Hukuk Dairesi) 10.09.2020 tarih ve 2019/3116 Esas, 2020/2730 Karar sayılı kararı ile talep edenler vekilinin ve Müdahil ... ve ... Bankası A.Ş. vekilinin ... Gıd. ve .... Üretim ve Tic. İth. İhr. A.Ş. hakkında verilen hükme yönelik tüm temyiz itirazlarının reddine, diğer grup şirketler bakımından ise grup şirketlerin birbirlerine kefaletleri bulunduğu, kefaletin birden fazla şirketin pasif hesabında gösterilmesi halinde bir borçtan dolayı grup şirketlerin tamamının kayden borca batık hale geldiği, bu durumda, grup şirketlerin borca batıklık durumu hesaplanırken borcun asıl borçlu şirket pasifinde gösterilmesi, ayrıca borca kefil olan grup şirketin pasifinde yer verilmeden borca batıklığın hesaplanması gerektiği, hükme esas alınan 02.10.2018 havale tarihli bilirkişi ek raporunda, adı geçen şirketlerin borca batıklık hesabına, kefaletler dahil edilerek tüm grup şirketlerin borca batık olduğu sonucuna ulaşıldığı, bu durumda mahkemece, bilirkişi kurulundan ek rapor alınarak, talep eden grup şirketlerin güncel durumları itibariyle, asıl borçlu grup şirkete olan kefaletleri dahil edilmeksizin, borca batık olup olmadıklarının tereddüde yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye ve yanılgılı gerekçeye dayalı olarak talep eden şirketlerin iflasına karar verilmesi doğru olmadığı gerekçesiyle karar bozulmuştur.İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda talep eden grup şirketlerin borca batık olup olmadıklarının tespiti hususunda bilirkişi kurulundan ek rapor alındığı, 30.09.2024 tarihi itibariyle rayiç değerlere göre ...A.Ş.'nin borca batık olduğu, ...A.Ş.'nin borca batık olmadığı, ... Ltd. Şti.'nin borca batık olmadığı, ...Depolama ve ... A.Ş.'nin borca batık olmadığının belirlendiği birkişi raporunun denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğu gerekçesiyle talep eden ... ve ... İth. İhr. A.Ş., ... Sanayi ve ... İthalat İhracat Limited Şirketi ve ... Ürünleri Depolama ve ... A.Ş.'nin borca batık olmaması nedeniyle bu şirketler yönünden iflas erteleme talebinin reddine, borca batık olan talep eden ....Satış ve ... İth. İhr. ... Şirketi'nin iflas erteleme talebinin reddi ile İİK 179-b maddesi uyarınca iflasına karar verilmiştir. VI. TEMYİZA. Temyiz SebepleriTalep edenler vekili temyiz dilekçesinde; talep eden grup şirketlerinin ana şirketi olan ... ....Ş.'nin iflas tasfiyesinin devam ettiğini, grup şirketlerin ekonomik bütünlüğü bulunduğunu, varlıklarının borçlarının 6 katı olduğunu, şirketlerin birbirinden bağımsız değerlendirilemeyeceğini, mahkemece borca batık olarak değerlendirilen ...A.Ş’nin borca batık olmadığını, alacaklı şirketlerden birinin alacağından feragat ettiğini, şirket ortaklarının sermaye taahhüdünde bulunduğunu, KDV indiriminin dikkate alınmadığını, toplama dahil edeilmeyen bu tutarlar dahil edildiğinde borca batıklığın (-) 460.283,74 TL'ye düşeceğini, iflas erteleme talebinin reddi ile ...A.Ş hakkında iflas kararı verilmesinin doğru olmadığını, kararın bozulması gerektiğini beyan etmiştir. Müdahil T.C. ... Bakanlığı vekili temyiz dilekçesinde; grup şirketlerin bağımsız mali yapıdan yoksun olduklarını, boca batıklık hesabı yapılırken bilançolarına topyekün bakılması gerektiğini, kefaletler dahil edilmeksizin yapılan hesaplama ile talep eden şirketlerin borca batık olmadıklarına karar verilmesinin hatalı olduğunu, grup şirketlerin borca batık olduklarını, tüm şirketler hakkında iflas kararı verilmesi gerektiğini beyan etmiştir. B. Değerlendirme ve GerekçeDosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki talep, iflasın ertelenmesi istemine ilişkindir.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkan bulunmadığı anlaşılmakla; talep edenler vekili ile müdahil ... ve ... Bakanlığı vekillerinin temyiz dilekçeleriyle ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VII. KARARAçıklanan sebeplerle;Talep edenler vekilinin ve müdahil T.C. ... Bakanlığı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz sebeplerinin reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,Alınması gereken harç peşin olarak yatırıldığından talep edenlerden yeniden harç alınmasına yer olmadığına,Müdahil ... ve ... Bakanlığı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 27.11.2025 tarihinde oy birliği ile kesin olarak karar verildi.