10. hukuk dairesinden 5510 sayılı kanun gereği %60 engelli kısıtlıya ölüm aylığı bağlanması davasında, usuli hatalar düzeltilerek ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek onanması.

10. Hukuk Dairesinden 5510 sayılı Kanun gereği %60 engelli kısıtlıya ölüm aylığı bağlanması davasında, usuli hatalar düzeltilerek ilk derece mahkemesi kararının düzeltilerek onanması.

Özet: Sosyal güvenlik kurumunun, kısıtlı bir engelliye vefat eden babasından dolayı ölüm aylığı bağlanması talebini reddetmesi üzerine açılan davada, ilk derece mahkemesi kısıtlının çalışma gücünün en az %60ını kaybettiği gerekçesiyle davanın kabulüne ve maluliyet geliri bağlanmasına karar vermiş, istinaf bu kararı onamıştır; ancak Yargıtay, uyuşmazlığın ölüm aylığına ilişkin olduğunu belirterek, "sürekli iş göremezlik geliri" yerine 5510 sayılı Kanunun 34. maddesi uyarınca "ölüm aylığı" bağlanması gerektiğini, başvuru tarihinin ve karar başlığındaki vasi bilgisinin de düzeltilmesi gerektiğini tespit ederek, ilk derece mahkemesi kararının bu düzeltmelerle birlikte onanmasına karar vermiştir.

10. Hukuk Dairesi 2025/9175 E. , 2025/13678 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2025/152 E., 2025/517 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ : KDZ.Ereğli 2. İş Mahkemesi

SAYISI : 2024/277 E., 2024/366 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı olan ve vasisi olduğu kısıtlı ... için 5510 sayılı Kanun'un 34. maddesine göre % 60 engelli olan bir şahsa babasına ait ölüm maaşının bağlanması talebiyle Kuruma yaptıkları başvurunun, çalışarak hayatını kazanamayacak derecede malul sayılamayacağı gerekçesi ile reddedildiğini, oysa ki kısıtlı için vasi dosyasında alınan raporda "Akli dengesi akıllıca yaşam sürmek için yeterli değil, hastalığı sürekli" şeklinde rapor tanzim edildiğini ve %70 oranında malul sayıldığını, davalı Kuruma yapılan tüm itirazlara rağmen kısıtlıya maaş bağlanmadığından dava açma zarureti doğduğunu ileri sürerek, aksi Kurum işleminin iptali ile kısıtlıya maluliyet aylığı bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP

Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işlemlerinin yasal mevzuata uygun olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan yargılama, toplanan deliller ve dosya kapsamında bulunan Adli Tıp Kurumu raporları birlikte değerlendirildiğinde, davacının Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği B-10. maddesi gereğince çalışma gücünün en az %60'ını kaybettiğinden malul sayılması gerektiği anlaşılmakla, davanın kabulü ile

1-05.11.2019 tarih ve 1057...-205.03.01 sayılı davalı Kurum işleminin iptaline,

2-Davacının sürekli iş göremezlik derecesinin en az %60 olup, babası ...'nin vefatı nedeniyle malullük aylığının Kuruma başvuru tarihi olan 07.08.2019 tarihinden itibaren davacıya gelir olarak bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, sigortalı çocuğun mevcut hastalık ve arızalarına göre Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği çerçevesinde çalışma gücünün en az %60'ını kaybetmemiş olduğundan malul sayılamayacağına oybirliği ile karar verildiğini, davanın reddi gerekirken kabulünün hatalı olduğunu belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.

C. Değerlendirme ve Sonuç

Uyuşmazlık, aksi Kurum işleminin iptali ile 5510 sayılı Kanun'un 34. maddesi gereğince ölüm aylığı bağlanmasına ilişkindir.

İnceleme konusu eldeki davada, Mahkemece yapılan yargılama ile Adli Tıp Kurumu raporları esas alınarak davanın kabulüne dair verilen karar yerinde ise de davanın 5510 sayılı Kanun'un 34. maddesi gereğince ölüm aylığı bağlanmasına ilişkin olduğunun anlaşılması karşısında, sürekli iş göremezlik derecesinin en az % 60 olduğu gerekçesiyle gelir bağlanmasına karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Öte yandan Kuruma başvuru tarihi 09.08.2019 olduğu halde, 07.08.2019 tarihinin başvuru tarihi olarak kabul edilmesi, ayrıca davacı vasisi ...'nin gerekçeli karar başlığında gösterilmemesi de hatalıdır.

Ne var ki bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca karar düzeltilerek onanmalıdır.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi karar başlığına davacı vasisi ...'nin eklenmesine,

3.Hükmün (2) numaralı bendinin silinerek yerine "Davanın kabulü ile davacının çalışma gücünün en az %60'ını kaybetmiş olduğundan, babası ...'nin vefatı nedeniyle Kuruma başvuru tarihi olan 09.08.2019 tarihini takip eden aybaşından itibaren davacıya ölüm aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine" yazılmasına ve hükmün bu biçimiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.