İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde 6493 sayılı Kanundan doğan istirdat davasında, icra tehdidi altında ödenen paranın iadesi talebiyle mahkemenin görev ve ihtisas yetkisi inceleniyor.
Özet: Davacı bir şirket, online satış platformu üzerinden gerçekleşen bir ürün satışı ve ödeme sürecinde ortaya çıkan anlaşmazlık sonucunda, davalı tarafından başlatılan icra takibi tehdidi altında haksız yere ödediğini iddia ettiği belirli bir meblağın iadesini talep etmektedir; şirket, kendisi ile davalı arasında doğrudan ticari bir ilişki olmadığını, ödemenin üçüncü taraf ödeme kuruluşu aracılığıyla yapıldığını ve icra takibine süresinde itiraz edemediği için borcun kesinleştiğini belirtirken, mahkeme bu istirdat davasında öncelikle kendi görev alanını ve finans davalarına ilişkin ihtisaslaşma kararlarını değerlendirmektedir.

T.C.

İZMİR
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/991
KARAR NO : 2025/933
DAVA : 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanunundan Kaynaklanan İstirdat
DAVA TARİHİ: 16/10/2025
KARAR TARİHİ: 24/10/2025
Mahkememizde görülmekte İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Davalı tarafından, müvekkili aleyhine İzmir ...İcra Dairesinin ...Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlattığını, davalının, müvekkilini icra tehdidi altında bırakarak dosya borcunu tahsil ettiğini, davalı yan ile iletişime geçip icra takibinin sebebini öğrenene kadar süresi geçtiğinden icra takibine süresi içerisinde itiraz edemediğini, bu sebeple icra takibinin kesinleştiğini, müvekkili şirket ile davalı arasında ticari bir ilişkinin bulunmadığını, müvekkilinin online satış platformlarında (...vb.) mağazalarının bulunduğunu, bu platformlar üzerinden ürünlerini sattığını, müşteriler ürünü almak istediklerinde yine bu platformlar üzerinden ürünü alıp faturanın müvekkili tarafından kesildiğini, davalı tarafın bu platformdan ürün aldığını, müvekkilini telefonla arayarak ürün karşılığında ödemeyi kart ile yapacağını belirttiğini, müvekkilinin satışın ödemesini aldığını, ürünü gönderen firmanın davalı ... olduğunu, müvekkilinin ürün bedelinin tahsilatı ile ilgilenmediğini, alıcının bedel ödeme, iade ve iptal gibi durumlarda bu bildirimlerin müvekkiline yapılmadığını, davalıya yapıldığını, bu bildirimlerin davalı tarafından müvekkiline bildirilmedikçe müvekkilinin sipariş iptali ve değişimi gibi taleplerden haberdar olmadığını, dava konusu olay nedeni ile müvekkilinin mağazasının kapatıldığını, ticari hayatının sekteye uğradığını, davalının, müşteri ...'ın yapmış olduğu sipariş iptal talebini müvekkiline ilettiğini belirtse de müşterinin daha sonradan talebini geri çektiğini, ... isimli alıcının, müvekkili şirkete ait online mağazadan 31.500 TL bedelinde Enerjitem 1800/1200W Taşınabilir Güç Kaynağı sipariş ettiğini, müvekkilinin sipariş üzerine fatura oluşturduğunu, ürünün ödemesinin 10 taksitle yapıldığını, ödemelerin ...aracılığıyla gerçekleştirildiğini, ürünün ...A.Ş. Firması ile ... takip numarası ile kargolandığını, alıcıya ulaştırıldığını, borç kaydının oluşmasını gerektiren somut bir durumun bulunmadığını, bu nedenlerle müvekkilinin davalıya borçlu bulunmadığının tespitine, İzmir ...İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası istinaden başlatılan icra takibinin iptaline, müvekkilinin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 42.162,02-TL'nin ödeme tarihi olan 24/06/2024 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte istirdadına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Dava dilekçesi davalıya tebliğ edilmediğinden, cevap dilekçesi sunulmamıştır.
GEREKÇE:
Dava, ... uyarınca İzmir...İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına davacının cebri icra tehdidi altında ödediği 42.162,02 TL nin istirdadı istemine ilişkindir.
...nun...maddesinde mahkemenin görevi dava şartı olarak sayılmıştır.
Yine...nun... Maddesi uyarınca "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır."
Bu kapsamda dosya resen ele alınarak mahkememizin görevli olup olmadığı yönünden incelenmiş aşağıdaki hususlar tespit olunmuştur.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan ...Sayılı ...nun ... Maddesi: (1) Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalara bakmakla görevlidir.
(2) Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve... üncü madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan ...sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir.
Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 25/11/2021 tarihli ... karar sayılı kararı ile; "...Asliye ticaret mahkemelerine gelen işlerin vasıf ve mahiyeti itibarıyla çeşitli olması, bu çerçevede finans davalarının yoğunluğu ve niteliklerinin farklı olması göz önünde bulundurularak, gerek uygulama birliğinin sağlanması, gerekse etkinlik ve verimliliğin artırılması ile ihtisaslaşmanın önemi nazara alınarak, finans davalarında iş dağılımı bakımından iki veya daha fazla dairesi bulunan mahallerde ihtisaslaşmaya gidilmesinde fayda olacağı değerlendirilmiştir. Kanuni düzenlemelerden ya da Hâkimler ve Savcılar Kurulunun kararlarından kaynaklı olarak, asliye ticaret mahkemesinin hangi dairelerinin iflâs ve konkordato, deniz ticareti ve deniz sigortaları gibi davalar dolayısıyla gelecek işlere ilişkin ihtisas mahkemesi sıfatıyla bakacağı gözetilerek, aynı dairelerde iş yoğunluğu oluşmaması bakımından finans davalarına olabildiğince farklı dairelerde bakılmak üzere ihtisas mahkemeleri belirlenmiştir.
Bu itibarla; 1) 13/01/2011 tarihli ve ... sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun ... maddesinin birinci fıkrasının (...) bendinden, 2) 22/11/2001 tarihli ve ...sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki... ilâ ... maddelerinden, 3) 19/10/2005 tarihli ve ... sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (... maddesinde düzenlenenler hariç), 4) 23/02/2006 tarihli ve ... sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan, 5) 21/11/2012 tarihli ve ... sayılı ..., Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan, 6) 06/12/2012 tarihli ve ... sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan, 7) 20/06/2013 tarihli ve ...sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere; İzmir’de yedi asliye ticaret mahkemesi bulunması nedeniyle ... numaralı asliye ticaret mahkemelerinin bakmasına, bu kapsamda görülmekte olan dava ve işlerin iş bölümüne dayanılarak mezkûr mahkemelere gönderilmemesine, 15/12/2021 tarihinden itibaren gelecek yeni dava ve işlerin ise anılan ihtisas mahkemelerine tevzi edilmesine ve dosya sayısına göre genel tevziden de iş verilmeye devam edilmesine" karar verilmiştir.
Eldeki davada, davalı ödeme kuruluşu olup, uyuşmazlık ... sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanunundan kaynaklanmaktadır.
İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin yukarıda anılan uyuşmalıkta münhasıran görevlendirilmesi nedeniyle, davanın anılan mahkemede görülmesi ve çözüme kavuşturulması gerektiğinden, mahkememizin görevsizliği nedeniyle, davanın göreve dair dava şartı yokluğundan, usulden reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın ...nun ... maddesi ile...maddesi uyarınca göreve dair dava şartı yokluğundan usulden REDDİNE,
2-Kararın kanun yoluna başvurulmadan kesinleşmesi halinde kesinleşme tarihinden itibaren iki hafta içinde, kanun yoluna başvurulursa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde taraflarca gönderme talebinde bulunulduğu takdirde dava dosyasının görevli İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi'ne (Finans Mahkemesi Sıfatı ile) GÖNDERİLMESİNE,
3-...nun ...maddesi uyarınca harç ve yargılama giderlerinin görevli mahkemece hüküm altına alınmasına,
4-İş bu kararın taraflara tebliğine,
İlişkin, tarafların yokluğunda, tensiben yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi veya ... Hukuk Dairesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar verildi. 24/10/2025
Katip...
¸E-imzalıdır
Hakim...
¸E-imzalıdır