Otobüsten kopan tekerleğe çarparak devrilen minibüsteki yolcu ve sürücülerin açtığı maddi ve manevi tazminat davasının kısmen kabul ve reddi kararı
Özet: Ticaret mahkemesi, bir otobüsün arka tekerleğinin koparak bir minibüse çarpması ve devrilmesine yol açan trafik kazası sonrası, minibüs sahibi, sürücüsü ve yolcularının otobüs şoförü, işleteni ve sigortacısından talep ettiği maddi ve manevi tazminat davasında, şoföre karşı açılan davaları reddetmiş, sigortacıya karşı bir talebi ödeme yapıldığı için konusuz bırakmış ve otobüs işletmecisi turizm şirketine karşı açılan çeşitli maddi ve manevi tazminat taleplerinin bir kısmını kabul ederek kısmen hüküm kurmuştur.
4. Hukuk Dairesi         2022/8573 E.  ,  2025/15455 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi

SAYISI : 2019/654 E., 2021/128 K.
Karar davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 18.11.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen gün ve saatte taraflardan kimsenin gelmemiş olduğu belirlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 18.11.2025 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; 20.09.2009 tarihinde davacı ... adına kayıtlı, davacı ...'ın idaresindeki ve diğer davacıların yolcu olduğu minibüsün davalıların sürücüsü, işleteni ve trafik sigortacısı olduğu yolcu otobüsünün sol arka tekerinin koparak karayoluna fırlamasıyla lastiğe çarpması sonucu kontrolünü kaybederek devrildiğini, kazanın meydana gelmesinde davacı sürücünün kusurunun olmadığını, davacı ..., ., .., .., .., .., .. için 3.000,00'er TL, davacılar .., .., .. .. için 4.500,00 TL, davacı ... için 1.500,00 TL, davacı ... için annesi adına 15.000,00 TL, babası adına 15.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı sürücü ve işletenden müştereken ve müteselsilen tahsiline, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı ... için tedavi gideri ve daimi iş gücü kaybına ilişkin 1.000,00 TL, davacılar .., .., .., .. için ayrı ayrı 250,00'şer TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar sürücü ve işletenden müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı ... için araç hasarı, değer kaybı ve öğrenci servisi işi yaptığından kazanç kaybı nedeniyle şimdilik 15.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalılar ... ve ...Turizm Ltd. Şti. vekili, kusura itiraz ederek emniyet kemerlerini takmadan ve ön koltuğa küçük çocukları oturtan ve araç içerisinde aşırı yük dolduran yolcuların da müterafik kusurlu olduklarını beyanla davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... .. Sigorta A.Ş. vekili, davanın reddini savunmuştur.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemece tüm dosya kapsamına göre; tüm davacıların davalı ... hakkında açmış oldukları maddi ve manevi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine, davacı ...'nin davalı ... .. Sigorta A.Ş. yönünden açmış olduğu maddi tazminat davasının dava açıldıktan sonra sigorta şirketi tarafından poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere ödeme yapılmakla, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacılar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ın davalı .. .. Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açmış oldukları manevi tazminat davalarının kısmen kabulüne, kısmen reddine, 20.000,00 TL .. için, 2.000,00 TL ... için, 2.000,00 TL ... için, 2.000,00 TL ... için, 2.000,00 TL ... için, 2.000,00 TL ... için olmak üzere toplam 30.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davalı .. .. Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınarak ayrı ayrı davacılara verilmesine, davacılar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'ın fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin ayrı ayrı reddine, davacılar ..., ..., .. .. .., ..., ... ve ...'ın davalı .. .. Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti yönünden açmış oldukları manevi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine, davacı ...'ın davalı .. .. Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açmış olduğu maddi tazminat davasının kabulüne, 25.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacı ...'a verilmesine, davacılar ... ve ...'ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açmış oldukları maddi tazminat davalarının kısmen kabulüne, kısmen reddine, 798,68 TL davacı ... için, 921,00 TL davacı ... için olmak üzere toplam 1.719,68 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak ayrı ayrı davacılara verilmesine, davacılar .. ve ...'ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açmış oldukları fazlaya ilişkin maddi tazminat taleplerinin ayrı ayrı reddine, davacılar ..., ...'ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında açmış oldukları maddi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine, davacı ...'nin davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında açmış olduğu maddi tazminat davasının kısmen kabulüne, kısmen reddine, 8.250,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacı ...'ye verilmesine, davacı ...'nin davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden açmış olduğu fazlaya ilişkin maddi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Mahkeme kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Hukuk Dairesinin 15.01.2019 tarih ve 2018/39 50... /131
Karar sayılı ilamında; davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin davacı ... ve .. lehine hükmedilen maddi tazminata ve davacılar .., .., .., .., .. lehine hükmedilen manevi tazminatlara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; hükmedilen tazminat miktarları yönünden kararın kesin olduğu gerekçesi ile temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerektiği, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin sair ve davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerektiği, somut olayda; mahkemece hükme esas alınan makine mühendisi raporunda; davalı ... Turizm Ltd Şti'nin bakım ve işletme kusuru nedeniyle kazanın meydana gelmesinde %75 oranında kusurlu olduğu, davacı sürücünün dikkatsiz ve tedbirsiz araç kullanması nedeniyle %25 oranında kusurlu olduğu, davalı sürücü ...'nun kusursuz olduğu belirlenmiş, mahkemece alınan bilirkişi raporuna göre davalı ...'nun kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığından tüm davacıların ilgili davalı yönünden maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verildiği, açıklanan maddi ve hukuksal olgulara göre; kazaya karışan aracın sürücüsü olan kayıt maliki davalı ...'ın aynı zamanda aracın işleteni olması nedeniyle meydana gelen zararlardan sorumlu olduğu gözetilerek karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla, bozma ilamına uyularak; davacı ...'nin davalı ... ... Sigorta A.Ş. yönünden açmış olduğu maddi tazminat davasının dava açıldıktan sonra sigorta şirketi tarafından poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere ödeme yapılmakla, dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacı ...’ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... yönünden açmış olduğu manevi tazminat davasının kısmen kabul kısmen reddi ile; 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ...’dan müşterek ve müteselsilen alınarak bu davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin manevi tazminat talebinin reddine, davacılar ..., ..., ..., ... ve ...'ın manevi tazminat taleplerinin kesinlik sınırı altında olması ve Yargıtay kararı ile kesinleştiği anlaşıldığından yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davacılar ..., ..., ., ..., ... ve ...'ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ... yönünden açmış oldukları manevi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine, davacı ...'ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... yönünden açmış olduğu maddi tazminat davasının kabulüne, 25.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve ...’dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacı ...'a verilmesine, davacılar ... ve ...'ın maddi tazminat taleplerinin kesinlik sınırı altında olması ve Yargıtay kararı ile kesinleştiği anlaşıldığından yeniden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davacılar ..., ...'ın davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... hakkında açmış oldukları maddi tazminat davalarının ayrı ayrı reddine, davacı ...'nin davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... hakkında açmış olduğu maddi tazminat davasının kısmen kabulüne, kısmen reddine, 8.250,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 20.09.2009 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti ve davalı ...’dan müşterek ve müteselsilen alınarak davacı ...'ye verilmesine, davacı ...'nin davalı ... Tur. Sey. Oto. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... yönünden açmış olduğu fazlaşa ilişkin maddi tazminat davasının reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A.Temyiz Sebepleri
Davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; davacı sürücü meydana gelen kazada ağır ve tam kusurlu olup illiyet bağını kesen neden söz konusu olup diğer davacıların kusurunun değerlendirilmediğini, ceza yargılaması ile sürücü ...'nun beraat ettiğinin, alınan raporun kusursuz sorumluluk ilkelerini yanlış değerlendirdiğini, çelişki gideren rapor alınması gerektiğini, davacının aracını takografını çalıştırmadan kullandığını, eksik inceleme ile karar verildiğini, hakimin aydınlatma yükümlülüğü bulunduğunu, hüküm fıkrasında yazılı sonuçlara nasıl varıldığının tereddüde yer bırakmayacak şekilde açıklanması gerektiğini, davanın esasının ve sunulan delillerinin hukuki dinlenilme hakkı kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirterek hükmün bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmamasına göre; davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ...Turizm Seyahat Taşımacılık Oto Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne yükletilmesine,
Duruşmada vekille temsil olunmayan davacılar yararına vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,
18.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.