Banka teminat mektubunun ihale iptali sonrası EKAPtan belediye tarafından serbest bırakılmasına dayanarak bankanın nakde çevirme talebini reddettiği alacak davası.
Özet: Bir belediyenin, ihale kazanan firmanın yükümlülüklerini yerine getirmemesi üzerine, kendisine verilen "ilk yazılı talepte ödeme kayıtlı" teminat mektubunun nakde çevrilmesi talebini bankanın yerine getirmediği iddiasıyla açtığı alacak davasında, davalı banka, belediyenin Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden e-teminat mektubunu "serbest bırakılabilir" durumuna getirerek kendi sorumluluğunu sonlandırdığını ve ihalenin de iptal edildiğini savunmaktadır.
T.C.
İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARARESAS NO : 2024/647 EsasKARAR NO : 2026/65DAVA : Banka Teminat Mektubundan Kaynaklanan Davalar (Finans İhtisas) (Alacak)DAVA TARİHİ : 25/10/2024KARAR TARİHİ : 03/02/2026Mahkememizde görülmekte olan Banka Teminat Mektubundan Kaynaklanan Davalar (Finans İhtisas) (Alacak) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TALEP: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile dava dışı ...Ltd. Şti arasında "8 kalem motosiklet malzemeleri alımı" işi. ihale edildiğini, ... Katılım Bankası ... Şubesince firma adına 12.11.2021 vadeli 08.06.2021 tarih, ... sayılı "ilk yazılı talepte ödeme kayıtlı" teminat mektubu düzenlendiğini, bahse konu firmanın ihale tarihi itibariyle vergi borcu olduğu anlaşıldığından gelir kaydedilmesi talep edildiğini, buna istinaden geçici teminat mektubunun nakde çevrilmesi talep edildiğini ancak ... Katılım Bankası Bahçeşehir Şb. nakde çevirme talebinin yerine getirilmediğini, banka şubelerince düzenlenen ve Belediyemize verilen teminat mektupları ihale mevzuatında belirlenmiş olan şekil ve içeriğe uygun düzenlenerek verilmekte olduğunu, bu çerçevede, ...Bankası Bahçeşehir Şubesi'nce " 8 Kalem motosiklet malzeme alımı" işi ile ilgili düzenlenen ve ...Büyükşehir Belediyesine verilen teminat mektuplarının içeriğinde aynen "....adı gecen taahhüdünü ilgili kanun, sözleşme ve şartname hükümlerine göre kısmen veya tamamen yerine getirmediği takdirde, protesto çekmeye, hüküm ve adı gecenin iznini almaya gerek kalmaksızın ve adı geçen ile İdareniz arasında ortaya çıkacak herhangi bir uyuşmazlık ve bunun akıbet ve kanuni neticeleri nazarı itibaren alınmaksızın, yukarıda yazılı tutarı ilk yazılı talebiniz üzerine nakden ve tamamen ve talep tarihinden ödeme tarihine kadar geçen günlere ait kanuni faizi ile birlikte ödeyeceklerini Bankanın imza atmaya yetkili temsilcisi ve sorumlusu sıfatıyla Banka ad ve hesabına taahhüt ve ödeme tarihine kadar geçen günlere ait kanuni faizi ile birlikte ödeyeceğimizi Bankanın imza sıfatıyla Banka ad ve hesabına taahhüt ve beyan ederiz." ibarelerine yer verildiğini, Bu doğrultuda 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve bunlara ilişkin diğer mevzuat çerçevesinde düzenlenen bu teminat mektubunda da açıkça belirtildiği üzere, müvekkilinin 26.07.2021 tarihli talebi üzerine hiçbir şart ileri sürülmeden teminat mektubunun nakde çevrilmesi gerekmekteyken Banka Şubesince bu işlem yerine getirilmediğini, bu durumda bahsedilen işle ilgili müvekkiline verilen teminat mektubunun, gerek ihale mevzuatı gerekse Yüklenici tarafından işin esaslı bir şekilde sonuçlandırılması açısından hiçbir değer ifade etmeyeceğini, bu kapsamda ... Bankası Bahçeşehir Şubesi'nce tanzim edilerek müvekkiline verilen teminat mektubunun nakde çevrilerek müvekkili hesaplarına aktarılması gerekirken bugüne kadar nakde çevirme taleplerinin yerine getirilmediğini, taraflarınca arabuluculuk başvurusu yapıldığını ancak anlaşmaya varılamadığı belirtilerek, teminat mektubuna dayalı 5.100 TL alacağın, ilk talep tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalı taraftan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP: Davalı vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle;Davacı lehine lehtarı ...Limited Şirketi olan 08.06.2021 tarihli teminat mektubunun müvekkili tarafından tanzim edildiğini, Davacı lehine düzenlenen teminat mektubu ihale için verilmiş olduğunu, elektronik ortamda verilen geçici teminat mektubu niteliği taşıdığını, bu teminat mektubunun EKAP sistemine kayıtlı olduğunu, EKAP ise elektronik kamu alımları platformu olduğunu, EKAP sisteminde bulunan davaya konu E-Teminat Mektubu, ihale sürecinde; ihale makamı olan davacı tarafından “Serbest Bırakılabilir” durumuna çekildiğini, mektubun sistemden serbest bırakılmasının ise mektubun iptal edildiği/iade edildiği bankanın sorumluluğunun sona erdiği anlamına geldiğini, bu sebeple, davacı tarafından yapılan bu serbest bırakma işleminden sonra mektup iptal konumuna getirildiğini, davaya konu e - teminat mektubunun borçlusu olan ... Ltd. Şti. tarafından belediye ihalesine katılım sağlanması için geçici teminat mektubu alındığını, belediye tarafından ilgili şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediğini bu sebeple geçici teminat mektubunun tazmin edilmesinin müvekkili bankadan talep edildiğini,EKAP üzerinden İhale No (2021/291662) ile sorgulama yapıldığında '' 8 Kalem Motosiklet Malzemeleri Alımı'' konulu ihalenin...Büyükşehir Belediyesi (davacı) Levazat ve Ayniyat Müdürlüğü tarafından iptal edildiği ve bu surette geçici teminat mektubunun 15.07.2021 tarihinde sistemsel olarak ''serbest bırakıldığı '' sisteme girilmiş ve EKAP sisteminden de bankaya iletildiğini, akabinde ise banka tarafından da usulüne uygun olarak mektup iadesi yapıldığını belirterek Husumet itirazlarının kabulüne, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 09/02/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre; "...Dava konusu uyuşmazlığın esası, Davacı belediyenin davalı bankadan,dava dışı ... Ltd. Şti adına kamu ihale mevzuatına göre, 12.11.2021 vadeli 08.06.2021 tarih, 949518 sayılı "ilk yazılı talepte ödeme kayıtlı" teminat mektubu düzenlendiği, bahse konu firmanın ihale tarihi itibariyle vergi borcu olduğu anlaşıldığından gelir kaydedilmesi talep edildiği fakat davalı bankanın bu talebi yerine getirmediğinden bahisle işbu dava ile ilgili talebin yerine getirilmesi isteminden ibarettir. Hukuki nitelendirme ve nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; Davacı belediyenin dava dışı şirketin vergi borcundan kaynaklı olarak; davalı tarafından verilen 5.100,00 TL lik Banka teminat mektubunun nakde çevrilme talebinin yerine getirilmesi gerektiği..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 17/07/2025 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; "...Dava konusu uyuşmazlığın esası, Davacı belediyenin davalı bankadan, dava dışı ... Ltd. Şti adına kamu ihale mevzuatına göre, 12.11.2021 vadeli 08.06.2021 tarih,... sayılı "ilk yazılı talepte ödeme kayıtlı" teminat mektubu düzenlendiği, bahse konu firmanın ihale tarihi itibariyle vergi borcu olduğu anlaşıldığından gelir kaydedilmesi talep edildiği fakat davalı bankanın bu talebi yerine getirmediğinden bahisle işbu dava ile ilgili talebin yerine getirilmesi isteminden ibarettir. Hukuki nitelendirme ve nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; iki adet teminat mektuplarından birinin serbest bırakılması diğerinin de serbest bırakılmaması belirtildiğinden, Davacı belediyenin dava dışı şirketin vergi borcundan kaynaklı olarak; davalı tarafından verilen 5.100,00 TL lik Banka teminat mektubunun nakde çevrilme talebinin yerine getirilmesi gerektiği..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 01/12/2025 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; "...Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın ilk tazmin talebinin 26.07.2021 tarihinde yapılmış olduğu, 26.07.2021 tazmin talep tarihinden, 25.10.2024 dava tarihine kadar, 5.100.-TL mektup bedeli üzerinden reeskont faiz oranları ile yapılan hesaplama neticesinde, toplam alacak 9.444,28.-TL olarak tespit edilmiştir..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, teminat mektubu bedelinin tahsiline ilişkin alacak davasıdır.Davacı tarafça alacak davasının ikame edilmesi için dava şartı olan Arabuluculuk müessesine başvurulmuş olduğu, İstanbul Arabuluculuk Bürosu vasıtasıyla yapılan arabuluculuk görüşmelerinin anlaşamama olarak sonuçlanmış olduğunu anlaşıldı.Davacı tarafça ihale katılımı için düzenletilen teminat mektubunun nakte çevrilmesine ilişkin talebin davalı banka tarafından yerine getirilmemesi nedeniyle teminat mektubu bedelinin faizi ile birlikte tarafına ödenmesini talep ettiği anlaşıldı.Davalı tarafça husumet itirazında bulunulduğu, davacı tarafından ilgili şirketin yükümlülüklerini yerine getirmediği belirtilerek geçici teminat mektubunun tazmin edilmesinin talep edildiği, sistem üzerinden yapılan kontrol ile davacı tarafından ihalenim iptal edildiği ve bu surette geçici teminat mektubunun 15.07.2021 tarihinde sistemsel olarak ''serbest bırakıldığı '' ve EKAP sisteminden de bankaya iletildiği, akabinde ise banka tarafından da usulüne uygun olarak mektup iadesi yapıldığı iddiası ile davanın reddinin talep edildiği anlaşıldı.Dosya kapsamı ve toplanılan tüm deliller ile bilirkişi raporu incelendiğinde ... Bankası AŞ. tarafından, 08.06.2021 tarihinde, ...Büyükşehir Belediyesine hitaben, lehdarı dava dışı ... Turizm San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan, 5.100,00 TL bedelli, 12.11.2021 vadeli, 1 adet geçici teminat mektubu düzenlendiği, davacı lehtar belediye tarafından mektubun tazmininin talep edildiği, davalı tarafça mektuba sebep ihalenin iptali nedeniyle mektubun serbest bırakıldığı iddiası ile talebi yerine getirmediği, teminat mektubuna ilişkin EKAP sisteminde idarece yapılan işlemin nihai ve hukuken geçerli bir teminat çözme işlemini içermediği, yalnızca sistemsel bir kayıt değişikliğinden ibaret olduğu, davacının tazmin talebinde bulunduğu teminat mektubunun başvuru yapıldığında mevzuat yönünden geçerliliğini koruduğu, ihale iptalinin geçici teminatın kendiliğinden hükümsüz hale gelmesi sonucunu doğurmadığı, teminat mektubunun nakde çevrilmesine engel teşkil etmediği, idarenin mektuba dayalı talep hakkının davacının davalı taraftan teminat mektubunun nakde çevrilmesini talep ettiği tarihte mevcut olduğu, davacı tarafın dava dışı şirketin vergi borcundan kaynaklı olarak davalı tarafından verilen 5.100,00 TL'lik teminat mektubunun nakde çevrilme talebinin yerine getirilmesi gerektiği, talep tarihi itibariyle temerrüdün gerçekleştiği anlaşılmakla davanın kabulüne, 5.100,00 TL alacağın 26/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;Davanın KABULÜNE, 5.100,00 TL alacağın 26/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesineAlınması gereken 348,38 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile artan 79,22 TL harcın davacıya iadesine,Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60 TL başvurma harcı ve 427,60 TL peşin harç toplamı olan 855,20 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Davacı tarafından yapılan 11.267,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600 TL arabuluculuk ücretinin tamamının davalıdan tahsiliyle hazineye irat kaydına,Artan avansın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı (e-duruşma vasıtası ile) kararın tebliğ tarihinden itibaren KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 03/02/2026 Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır * Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.