Karşılıklı boşanma davasında istinaf edilmeyen hükümler nedeniyle temyiz hakkının kaybı ve bölge adliye mahkemesi kararının onanması.
Özet: Yüksek mahkeme, karşılıklı boşanma davasında, erkek tarafın kadının boşanma davasının kabulüne yönelik temyiz talebini, istinaf başvurusunda bulunmadığı için reddetmiş; diğer temyiz itirazlarını inceledikten sonra bölge adliye mahkemesinin kararını onamıştır. Kararda, erkeğin asıl boşanma davasının koşullarının oluşmadığı, ancak kadının karşı davasının kesinleşmesiyle erkeğin davasının konusuz kaldığı ve ilk derece mahkemesinin ret yerine ‘karar verilmesine yer olmadığına’ hükmetmesi gerekse de bu durumun nihai sonucu etkilemediği belirtilerek hükmün usul ve yasaya uygun olduğuna karar verilmiştir.
2. Hukuk Dairesi         2025/3179 E.  ,  2025/9842 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2181 E., 2025/310 K.
DAVA TÜRÜ : Karşılıklı Boşanma
İLK DERECE MAHKEMESİ : Aksaray 4. Aile Mahkemesi
SAYISI : 2021/598 E., 2023/501 K.
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm davacı- karşı davalı erkek vekili tarafından kusur belirlemesi, asıl davanın reddi, karşı davanın kabulü, kabul edilen tazminatlar ve miktarları yönünden temyiz edilmiş olup kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) öngördüğü yargılama sistemine göre İlk Derece Mahkemesinin kesin olmayan kararına karşı önce istinaf yoluna başvurulabilmektedir. İstinaf başvurusu üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, başvuran tarafın istinaf başvurusunun usulden ya da esastan reddine karar verilebilir veya İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden hüküm kurulabilir. Bu durumda Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı, istinaf başvurusu reddedilen tarafın ya da istinaf incelemesi sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeni hüküm kurulması hâlinde aleyhine karar verilen tarafın temyiz hakkı bulunmaktadır. Başka bir deyişle istinaf başvurusunun reddi hâlinde Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı temyiz hakkı sadece istinaf başvurusu reddedilen tarafa ait olup bu hâlde ilk derece mahkemesi kararını istinaf etmeyen tarafın temyiz hakkı bulunmamaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı kadının boşanma davasının kabulü yönünden istinaf yoluna başvurulmamıştır. İstinaf edilmeyen yönler kesinleşmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararına karşı kadının boşanma davasının kabulü yönünden istinaf yoluna başvurmayan davacı-karşı davalı erkek vekili tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı temyiz hakkı bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle; davacı- karşı davalı erkek vekilinin kadının boşanma davasının kabulüne yönelik temyiz isteminin reddine karar vermek gerekir.
Davacı- karşı davalı erkek vekilinin diğer yönlerden gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle erkeğin asıl boşanma davasının reddinin koşullarının oluştuğunun, ancak erkek kadının karşı boşanma davasının kabulünü istinaf etmediğinden karşı boşanma davasının kesinleştiğinin ve asıl davanın konusuz kaldığının, asıl boşanma davasında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken reddinin yerinde olmadığının, ne var ki haklılık durumuna göre sonucuna etkisinin bulunmadığının anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun olup davacı-karşı davalı erkek vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davacı- karşı davalı erkek vekilinin karşı boşanma davasının kabulüne yönelik temyiz dilekçesinin REDDİNE,
2.Davacı- karşı davalı erkek vekilinin diğer yönlere yönelik temyizinin incelenmesine gelince;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
18.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.