Yaşlılık aylığı tahsis talebinde yargılama devam ederken koşulların gerçekleşmesi durumunda, aylığın başlangıç tarihi ve yargılama giderlerinin belirlenmesine dair bozma kararı.
Özet: Davacı, yaşlılık aylığı tahsis talebinin başvuru tarihinde koşulları tam olarak sağlamadığı gerekçesiyle ilk derece ve istinaf mahkemelerince reddedilmiş, ancak temyiz incelemesinde, yargılama sürecinde yaş ve sigortalılık koşullarının tamamlandığı anlaşılınca, usul ekonomisi ve sosyal güvenlik ilkeleri doğrultusunda, tüm şartların yerine getirildiği tarihi izleyen aybaşından itibaren aylığa hak kazandığının tespitine karar verilmesi, ancak davanın açılmasına sebep olan haksız bir işlem bulunmadığından yargılama giderlerinin taraflar arasında paylaştırılması gerektiği belirtilerek önceki kararlar bozulmuştur.
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2557 E., 2024/705 K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 13. İş MahkemesiSAYISI : 2021/475 E., 2022/403 K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; davacıya 23.02.2021 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsisini, aylıkların yasal faizleriyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V.TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacı vekili temyiz dilekçesinde; kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini beyan etmektedir.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık, 23.02.2021 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsisini, aylıkların yasal faizleriyle tahsiline karar verilmesi istemine ilişkindir.İnceleme konusu davada, 29.04.1970 doğumlu davacının Türkiye'de 24.08.2019-26.08.2019 tarihleri arasında 3 gün 4/1-a kapsamda sigortalılk süresinin bulunduğu, Almanya sigortalılık süresinin 28.08.1989-31.12.2019 tarihleri arasında bulunduğu, davacının 3201 sayılı Kanun kapsamında 72 02... /1-b kapsamda prim ödemesinin bulunduğu, 23.02.2021 tarihinde yaşlılık aylığı tahsis talebinde bulunan davacının tahsis talep tarihi itibariyle olmasa dahi yargılama devam ederken 55 yaşın ikmali ile 29.04.2025 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsis koşullarını taşıdığı anlaşılmaktadır.Tahsis yapılmasına ilişkin eldeki davada, Kuruma başvuruda bulunulduğu tarih veya dava tarihi itibarıyla tümüyle oluşmayan tahsis koşullarının yargılama aşamasında gerçekleşmesi durumunda, özellikle, Anayasa’nın 141. maddesindeki, davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılmasının, yargının görevi olduğunu belirten hüküm, 6100 sayılı Kanun'un “Usul ekonomisi ilkesi” başlıklı 30. maddesinde yer alan, hâkimin, yargılamanın kabul edilebilir süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlü olduğu yönündeki düzenleme, sosyal koruma, dayanışma, sosyal denkleştirme ve zorunluluk ilkelerine dayanan sosyal sigortalar, bireyin onuru ile kişiliğinin geliştirilmesi için kaçınılmaz ekonomik, sosyal ve kültürel hakların doyurulması temeline dayanan sosyal güvenlik hukukunun ilkeleri dikkate alındığında, bütün şartların yerine getirildiği tarihi izleyen aybaşından itibaren aylığa hak kazanıldığının tespitine ilişkin hüküm kurulmalı, kuşkusuz, yargılama aşamasında gelir/aylık bağlama koşulları gerçekleşen sigortalı yönünden tahsis talep günü itibarıyla şartlar oluşmamakla Kurumun dava açılmasına sebep olan herhangi bir haksız işleminin de söz konusu bulunmadığı gözetilerek yargılama giderlerinin taraflar arasında paylaştırılıp vekil ile temsil olunan davalı Kurum yararına da avukatlık ücreti belirlenmesi gereği de bozma sonrası yapılacak yargılamada dikkate alınmalı ve buna göre bir karar verilmelidir. VI.KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ileTemyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,02.10.2025 gününde oybirliğiyle karar verildi.