Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan mücbir sebeple iptal edilen otel rezervasyonu bakiye ücretinin iadesi davası.
Özet: Bu hukuki evrak, bir şirketin yurt dışından gelecek misafirleri için yaptığı otel rezervasyonunun, misafirlerin ülkesindeki savaş nedeniyle iptal edilmesi sonucu ödenen 24.000 TL konaklama bedelinin iade edilmeyen 12.000 TLlik kısmının tahsili talebiyle açtığı alacak davasını konu almaktadır; davacı, davalının haksız zenginleştiğini iddia ederken, davalı ise işlemin tüketici işlemi olduğunu, görev itirazında bulunduğunu, yoğun fuar döneminde yapılan rezervasyonun iptal edilemez nitelikte olduğunu ve iptal şartlarına rağmen zararlarını karşılamak amacıyla 12.000 TL iade yaptığını savunarak davanın reddini talep etmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/02/2025
KARAR TARİHİ : 22/01/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/02/2026
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ; davacı şirket fuar nedeniyle yurt dışından gelecek misafirlerini ağırlamak amacıyla davalı firmadan 02.10.2024 başlangıç 05.10.2024 bitiş tarihli olacak şekilde rezervasyon yaptırdığını, 24.000,00 TL konaklama ücreti 12.09.2024 Tarihinde davalı firmaya ödendiğini, misafirlerin ülkesinde savaş nedeniyle, davalı firmaya ait otelde konaklama yapılamayacağının kesinleşmesi sonrası 01.10.2025 tarihinde rezervasyon iptal edildiğini, husus vekil eden firma ve davalı arasında yapılan maillerle de sabit olduğu, davalı firma tarafından konaklama bedelinin yarısı olan 12.000,00 Türk Lirası 04.11.2024 tarihinde iade edilmiş ancak kalan bedelin iadesi gerçekleştirilmediğini, bu bedelin tahsili amacıyla tarafımızca zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş ancak davalı firma ile anlaşma sağlanamadığını, davanın kabulü ile, 12.000,00 Türk Lirası bedelin zenginleşme tarihi olan 02.10.2024 gününden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte vekil edenimize ödenmesine karar verilmesini, mahkeme masrafları ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacı firma her ne kadar ticari firma olsa da yurtdışından gelecek misafirleri adına iş bu rezervasyon işlemi yaptırıldığı için ticari ilişki tesis edilmemiş olup tüketici işlemi niteliğinde olup görevsiz mahkeme de iş bu dava ikame edildiği aynı Kanunun 73. Maddesi gereğince tüketici işlemlerinden doğan davalara Tüketici Mahkemeleri bakmakla görevli olduğu, bu nedenle Asliye Ticaret Mahkemesinin iş bu davaya bakma yetkisi bulunmadığını, davacı tarafça açılan dava, haksız ve mesnetsiz olduğunu, davacının iddia ettiği gibi, rezervasyon iptali sebebiyle iadesini talep ettiği bedelin iadesi mümkün olmadığını, davacı, misafirleri adına 02.10.2024- 05.10.2024 tarihleri arasında, şirket üzerinden konaklama hizmeti almak amacıyla rezervasyon yaptırmış ve buna ilişkin toplam 24.000,00 TL ödeme gerçekleştirdiğini, davacının iddiasının aksine, yapılan rezervasyon kesin rezervasyon olup, kendisine iletilen ve davacı tarafından da kabul edilen ön bilgilendirme formu ve sözlü olarak konaklama anlaşması uyarınca, rezervasyonun belirli süreler içinde ve belirli şartlarda iptal edilebileceği, ... Mobilya Fuarı sürecinde yoğunluğun olması ve otelin odalarının dolması sebebiyle bu süreçte yapılacak rezervasyonların iptali olmayacağı açıkça bildirildiğini, davacı, rezervasyon iptalini konaklama tarihine çok kısa süre kala (01.10.2024 tarihinde) gerçekleştirdiğini, rezervasyonun iptali halinde doğacak cezai şart ve kesintilere dair bilgilendirme kendisine önceden yapılmış, iptal durumunda ücret iadesinin yapılamayacağı açıkça düzenlendiğini, davalı firma o tarih sonrasında rezervasyon iptali istenen odaların sadece birisini satabildikleri için tüketiciyi de mağdur etmemek adına yapılan ödemenin yarısını(12.000,00 TL) 04.10.2024 tarihinde iade ettiğini, davacının "haksız zenginleşme" iddiası da hukuki dayanaktan yoksun olduğu, zira alınan ücret, rezervasyon iptal şartlarına uygun olarak ve şirketin zararlarını karşılamak amacıyla tahsil edildiğini, açıklanan tüm bu nedenlerle haksız, kötüniyetli iş bu davanın reddini talep etmiştir. ... Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığından müzekkere cevabının dosya arasına alındığı görüldü.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava sözleşmenin dönülmesinden kaynaklı verilenlerin iadesi talepli davadır.Davacı, davalı ile aralarında otel rezervasyonu sebebiyle ilişki bulunup, rezerve yaptırılan müşterilerinin mecburi olarak ülkeye gelemediklerinden bahisle ödenen ücretin iade edilmeyen bakiye kısmının iadesini talep etmekle, davalı tarafça sözleşmeden usule uygun dönülmediği, zararları bakımından doldurulmayan otel odası ücretinin iade edilmemesi gerektiğinden bahisle davanın reddini talep etmiştir.Taraflar arasında ki çekişmeli vakıalar aralarında rezerve işleminin usule uygun dönme ile sonuçlanıp sonuçlanmadığı ile davalının iade yükümlülüğünün zararı kapsamında olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır. Çekişmeli vakıaların ispatı bakımından, mücbir sebep kapsamında rezerve işleminin iptalini ispat yükü TMK m.6 ve HMK m.190 hükümleri gereği davacı üzerinde toplanmakla, mücbir sebep hukuka uygun her türlü delil ile ispatlanabilecektir.
Tahkikat aşamasında, taraflar arasında ihtilafsız olan e-mail yazışmaları, bölgede ki fuar tarihleri, davalı otelin doluluk oranını gösterir listeler celp edilmekle, davacının mobilya işiyle uğraşıp, rezerve işlemini fuara katılacak olan müşterileri için yaptırdığı, müşterilerinin yabancı ülke vatandaşı olup ülkelerine meydana gelen siyasi karışıklık nedeniyle yurt dışına çıkış işlemlerinin yapılamamasından kaynaklı fuara katılamadıkları, davacının bu nedenle rezerve işlemini iptal ettikleri, iptal işleminin tarihinin belirli olup, dönem olarak fuar zamanına denk gelmekle, otellerde doluluk oranlarının tam olduğu döneme denk geldiği, davalı tarafından bir rezervasyon için ücret iadesi yapılmakla, diğerinin doluluk oranı nedeniyle iade edilmediği görülmüştür. Davacının tacir olup ticari faaliyeti kapsamında fuar için rezerve işlemi yaptığı, bu nedenle 6502 s. TKHK m.2-3 hükümleri gereği işlemin tüketici işlemi olmayıp mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır. Davacı müşterilerini ülkelerinde ki iç karşılıklık nedeniyle fuara katılamadıkları, ülke menşeileri nedeniyle ülkemizde mevcut haber akışında yer aldığı haliyle bu iç karışıklığın da sabit olduğu bu durumun mücbir sebebe yer verdiği, dönme iradesini içerir rezerve iptal beyanının bir gün öncesinden yapıldığı görülmekle, bilindiği üzere TBK m.125/3 gereği dönme halinde taraflar ifa yükümlülüğünden kurtulmakla verilenlerin iadesini talep edebilirler ancak borçlu temerrrüde düşmekte kusurlu olmadığı ispatlayamazsa alacaklı hükümsüzlük nedeniyle uğradığı zararı isteyebilecektir yine Turizm İşletmelerinin Bakanlıkla Birbirleriyle ve Müşterileriyle İlişkileri Hakkında Yönetmeliğin 25-29 maddeleri gereği iptal bildiriminin yazılı olması ve bir gün önceden yapılması gerektiğini belirlediğinden, davacının mail üzerinden yazılı olarak ve bir gün öncesinden kendi kusuruyla sebebiyet vermediği müşterilerinin ülkesinden kaynaklı bir mücbir durum nedeniyle sözleşmeden dönüldüğü görüldüğünden davalı tarafça iade edilmeyen bakiye rezerve bedelinin iadesinin kabulüyle aşağıda ki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle ;
1-Davanın KABULÜ ile 12.000,00 TL'nin 02/10/2024 tarihinden itibaren ticari avans faizi işletilmek suretiyle davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 819,72 TL harçtan başlangıçta alınan 615,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 204,32 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 615,40 TL peşin harç, 615,40 TL başvuru harcı ve 292,50 TL yargılama gideri olmak üzere toplam yargılama gideri toplam 1.523,30 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 12.000,00TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından ödenen 4.600,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Kesinleşme süreci tamamlana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine,
Dair, dava miktarı itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı 22/01/2026
Katip
e-imza
Hakim
e-imza