Kayıp çeklerin iptali davasında keşidecinin aktif husumet ehliyeti bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddine karar veren mahkeme hükmü.
Özet: Davacının, kaybolan çeklerinin üçüncü şahıslar tarafından kullanılmaması ve mağduriyetini önlemek amacıyla bankaca ödeme yapılmaması için tedbir kararı verilmesi ve çeklerin iptaline yönelik açtığı dava, ilgili kanunlar uyarınca kıymetli evrakın iptali davasını açma hakkının sadece hamiline ait olduğu, keşidecinin ise bu konuda aktif dava ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle, dava şartı yokluğundan usulden reddedilmiştir.
T.C.
İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2026/105 EsasKARAR NO :2026/85DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ:06/02/2026KARAR TARİHİ:12/02/2026Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilin keşideci olarak bulunduğu; ... -... -... -... -... -...-...-... -... -... seri numaralı ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait çeklerin kaybolduğunu, kaybolan çeklerin 3. şahıslar tarafından kullanılması ihtimali bulunduğunu, dava konusu çeklerin kötüniyetli üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkilin mağduriyetine neden olacağını belirterek, müvekkilin ileride zor durumda kalmaması için yukarıda seri numarası verilmiş bulunan çekler ile ilgili olarak bankaca ödeme yapılmaması için acil olarak tedbir kararı verilerek ilgili bankaya müzekkere yazılmasına ve çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.Dava; Zayi nedeniyle kıymetli evrak (çek) iptaline ilişkindir.6100 Sayılı HMK'nın 114/h maddesi uyarınca davacının dava açmakta hukuki yararının bulunması dava şartıdır. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle senedin zayi edildiği durumlarda senede bağlı hakkın senetsiz de ileri sürülebilmesi için 6102 Sayılı TTK'nın 651. ve 652. maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirilmiştir. İptal kararı alan hamil hakkını senetsiz olarak ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. Yine 6102 Sayılı TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmaktaki hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Keşidecinin iptal kararı almakta hukuki yararı bulunmamaktadır. Dosyanın incelenmesinde; davacının söz konusu çeklerin keşidecisi olduğu, TTK. 757–764. maddeleri gereğince çekin iptalini talep etme hakkının ise sadece hamile ait bulunduğu, davacı keşidecinin iptal davası bakımından aktif husumet ehliyetinin olmadığı anlaşıldığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;1-Davanın aktif husumet dava şartı yokluğu nedeni ile USULDEN REDDİNE,2-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 732,00-TL harç peşin olarak alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-Yatırılan avanstan artan kısmın yatırana/ vekiline iadesine,Dair, davacının yokluğunda, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer Mahkemesi aracılığı ile gönderilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/02/2026Katip ...e-imzalıdır Hakim ...e-imzalıdır