Tarım arazilerinin bölünemez büyüklük kuralını muvazaalı işlemlerle aşmaya çalışan davanın yargılamasının yenilenmesi ve önceki hükmün iptali kararı onanmıştır.
Özet: Tarım arazilerinin 5403 sayılı Kanundaki bölünemez büyüklük kuralını muvazaalı işlemlerle aşmaya yönelik tapu tescilinin iptali amacıyla açılan yargılamanın yenilenmesi davasında, ilk derece mahkemesinin önceki hükmü iptal eden kararının bölge adliye mahkemesince istinaf başvurusunun reddiyle hukuka uygun bulunarak onanması üzerine, itiraz eden davalılar vekilinin temyiz talebi, hukuka aykırı danışıklı durumun yasayla korunmayacağı ve kararın usul ile yasaya uygun olduğu gerekçesiyle reddedilerek bölge adliye mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.
MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/16 E., 2024/36 K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Gürgentepe Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2022/47 E., 2023/24 K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı vekili yargılamanın yenilenmesi dilekçesinde; ... ili, ... ilçesi, .... Mahallesi, 2 18... parsel ile ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, 275 58... parsel ve 275 77... parsel sayılı tarım arazilerinin Mahkemenin 2022/24 Esas, 2022/69 Karar sayılı hükmünde davalı olarak gösterilen ... adına kayıtlı iken davalıların 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanım Kanununun 8. maddesindeki tarım arazilerinin bölünmesi ile pay ve paydaş adedinin artırılmasına ilişkin yasaklamayı bertaraf etmek için muvazaalı olarak (inançlı işleme dayalı tapu iptal ve tescil davası) mahkemeye başvurduklarını, davalılar adına hükmen tesciline karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini ileri sürerek, hükmün iptalini ve eski malik üzerine tescilini talep etmiştir. II. CEVAPDavalılar vekili cevap dilekçesinde; davacının aktif dava ehliyeti bulunmadığını, hükmün iptali talebinin HMK.'nın 375. maddesinde sayılan nedenlerden birine dayanmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacılar adına tescile karar verilmesi halinde kamu yararı amacıyla getirilen ve kamu düzenine ilişkin olan "bölünemez büyüklük" kuralı ihlal edildiği, davacılar ve davalı iyiniyet kuralına aykırı olarak kanun maddesini dolanmak suretiyle tarım arazilerinin bölünmesine sebebiyet verdiği, her ne kadar davalı ...'in davayı kabulü ile hüküm kesinleştirilmiş olsa da; davacılar ve davalı arasında bu danışıklı durumu yasanın korumasının söz konusu olmayacağı gerekçesiyle ...'nın yargılamanın yenilenmesi talebinin kabulü ile hükmün iptaline karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde bir kısım davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile esastan ret kararı verilmiştir.V. TEMYİZBir kısım davalılar vekili temyiz dilekçesinde; hükmün iptali talep gerekçelerinin yargılamanın yenilenmesi sebepleri arasında düzenlenmediğini, Devletin toprağın korunması görevini yerine getirirken kişilerin haklarını sınırlamaması gerektiğini, davacı kurumun dava açma ehliyeti bulunmadığından usulden reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkindir.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371. maddesinde yeralan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup bir kısım davalılar vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü fıkrası uyarınca ONANMASINA,Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,19.12.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.