Denizli Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin trafik kazası sonucu vefat eden desteğin mirasçısının açtığı destekten yoksun kalma ve manevi tazminat davasına ilişkin istinaf kararı.
Özet: Bu hukuki evrakta, 27/06/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında eşini kaybeden davacı, müteveffanın desteğinden yoksun kalma ve manevi zarar nedeniyle davalı araç sahibi şirket ile sigorta şirketinden, başlangıçta 1.000 TL maddi ve 500.000 TL manevi, ardından 1.394.910,94 TL maddi ve 500.000 TL manevi olmak üzere toplam 1.894.910,94 TL tazminat talebinde bulunmuş; davalı sigorta şirketi ise, davanın usulden reddi, zamanaşımı, davacının destekten yoksun kalmadığı ve kazanın tamamen müteveffanın kusurundan kaynaklandığı iddialarıyla taleplere itiraz ederek adli tıp kurumundan kusur tespiti istemiştir.

T.C.
DENİZLİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
4. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : ...
KARAR NO : ...
KARAR TARİHİ : 15/01/2026
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
BAŞKAN : ...
ÜYE : ...
ÜYE : ...
KATİP : ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 16/07/2025
NUMARASI : ... Esas ... Karar
MÜTEVEFFA : ...
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av....
DAVALI : 1-...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : 2-...
VEKİLİ : Av. ...
İHBAR OLUNAN : 1-...
VEKİLİ : Av....
2-...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Ölüm ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
G.KARAR YAZIM TARİHİ : 15/01/2026
İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davalılar vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; 27/06/2023 tarihinde sürücü ...'in sevk ve idaresindeki...plakalı aracın,...'dan ... istikametine seyir halinde iken ... Petrol Ofisi girişinin olduğu bölümde yolun sağ tarafında, yol dışında dubalarla çevrilmek suretiyle oluşturulmuş park alanı içerisinde bulunan... plakalı çekiciye bağlı ...plakalı yarı römorka arkadan çarpmasıyla trafik kazası meydana geldiğini, kazada...plaka sayılı araçta yolcu konumunda bulunan...'un vefat ettiğini, davacının müteveffanın eşi ve yasal mirasçısı olduğunu, kaza nedeniyle yürütülen soruşturmanın ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...soruşturma numaralı dosyasında devam ettiğini, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı ... İhr. İth. isimli şirkete kayıtlı olup davalı sigorta şirketinden zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında sigortalı olduğunu, müteveffanın vefatı nedeniyle herhangi bir işte çalışmayan ve geliri olmayan davacının, müteveffanın desteğinden yoksun kaldığını, müteveffanın ölümünden önce davalı şirketin çalışanı olup aynı zamanda emekli aylığı geliri de bulunduğunu belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, davacının, müteveffanın desteğinden yoksun kalması nedeniyle 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 27/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı için 500.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... İhr. İth. ve Paz. Gıda Tarım Ürün. İnş. Taş. San. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 07/05/2025 tarihli bedel artırım dilekçesiyle, davacının, müteveffanın desteğinden yoksun kalması nedeniyle 1.394.910,94 TL maddi tazminatın kaza tarihi olan 27/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinden poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacı için 500.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 27/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... İhr. İth. ve Paz. Gıda Tarım Ürün. İnş. Taş. San. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, toplamda 501.000,00 TL olan dava değerinin 1.894.910,94 TL'ye çıkartmıştır.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; KTK 97. Maddesi uyarınca usulüne uygun başvuru yapılmadığını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, ... İhracat İthalat ve Pazarlama Gıda İnş. Taş. adına kayıtlı ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde .. poliçe numarası ile 31/10/2022-31/10/2023 tarihleri arasında geçerli olmak üzere teminat altına alındığını, şirketlerinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru nispetince sorumluluğu bulunduğunu, destekten yoksunluk zararının oluşmadığını, davanın reddi gerektiğini, müteveffanın davacıların desteği konumunda değil aksine davacılardan destek gören vasfında olduğunu, destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin davalarda, ( bakım gücü ) ile ( bakım ihtiyacı ) ispat yükü davacıya düştüğünü, söz konusu davada destek yoksun kalma tazminatında hak sahibi bulunmadığını, ... ve ...'in evli oldukları ve geriye üç çocukları kaldığını, ancak destek talep eden çocuklarının destek yaşını geçtiğini, destek sürelerinin kız çocuklarda 22 yaşa, erkek çocuklarda 18 yaşa kadar olduğunu, davacılardan ...'in 09/04/1971, ...'ın ise 16/06/1968 doğumlu ve evli olduğunu, dolayısıyla davacı tarafların destekten yoksun kalma tazminat taleplerinin samimi ve gerçekçi olmadığını, müvekkili şirket nezdinde sigortalı ...plakalı araç sürücüsünün, mezkur kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğunu, mezkur kazanın tamamen müteveffanın kusuru ile meydana geldiğini, bunun yansıması olarak müvekkili şirketin de herhangi bir kusuru bulunmadığını, kazanın daha iyi değerlendirilebilmesi için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nden kusur tespitine ilişkin rapor alınmasını talep ettiklerini, bu beyan ve savunmaları saklı tutularak ve hiçbir surette kabul anlamına gelmemek üzere davacı yanın bildirdiği, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Hazırlık sayılı dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun hükme esas alınması TBK ilgili hükmü gereğince esas alınamayacağını, her ne kadar Cumhuriyet Başsavcılığı kanalı ile alınan bilirkişi raporunda sigortalı araç sürücüsüne tali kusur atfedilmiş ise de, sadece işbu rapora istinaden karar verilmesinin usul ve yasaya aykırılık teşkil edeceğini, müvekkili şirket tarafından davacılara, varsa SGK ve diğer kişilere yapılan ödeme ve miktarlarının ve hasar dosyasının örneğinin celbi hususunda müvekkil ... Sigorta A.Ş.'ye ve ilgili Kurumlara müzekkere yazılmasını talep ettiklerini, hesaplama yapılırken TRH 2010 tablosunun dikkate alınması gerektiğini, mezkur kaza esnasında, müteveffanın muayene raporları ile sabit olunacağı üzere; koruyucu terdibat takmamış olduğundan zararın artmasına sebebiyet vermesi hasebiyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı ... İhracat İthalat ve Pazarlama Gıda Tarım Ürünleri İnşaat Taşımacılık Ticaret Sanayi Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde, bu davanın taraflarına açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, kazaya ilişkin olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ... soruşturma ve ... karar numaralı soruşturma dosyasında; neticeten olayın yaşanmasında yalnızca müteveffa...'in kusurlu olduğu, başkalarına yüklenebilir kusur bulunmadığı, tek kusurlu olan failin ölümü nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığı kararı verildiğini, ayrıca ... Cumhuriyet Başsavcılığı soruşturma dosyasında bulunan 08/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda da kazanın, tamamen sürücü hatası sebebiyle ortaya çıktığının belirtildiğini, görüldüğü üzere müvekkili ... İhracat İthalat firmasının iş güvenliğini uyguladığını ve gerekli uyarılarını yaptığını araç işleteni ve araç sahibi olarak yalnızca kusursuz sorumluluğu bulunduğunu, talep edilen manevi tazminat miktarının da fahiş olduğunu, manevi tazminatın zenginleşme aracı olarak talep edilemeyeceğini, davacının talep ettiği destekten yoksun kalma tazminatı için, diğer davalı olan ... Sigorta A.Ş. tarafından, mülkiyeti müvekkiline ait ... plakalı araç için yapılan; ... poliçe no.lu 31/10/2022-31/10/2023 tarihleri arasını kapsayan K.M.A.Z.M.S. Poliçesi gereği sigorta şirketi tazminattan sorumlu olduğunu, manevi tazminat talebi için ise; mülkiyeti müvekkiline ait ... plakalı aracın, ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe nolu ve 31/10/2022 başlangıç ve 31/10/2023 bitiş tarihli poliçeyle İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası bulunduğunu, manevi tazminat teminatı bulunduğunu, ... Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçe nolu 31/10/2022 başlangıç ve 31/10/2023 bitiş tarihli poliçeyle Genişletilmiş Kasko Sigortası kapsamındaki teminatlar için de ayrıca davanın ihbarını talep ettiklerini savunarak, davanın reddini istemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:
İlk derece mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya toplanan deliller, tarafların iddia ve savunmaları, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ve bilirkişi ek raporu, tanık beyanlarının bir arada değerlendirildiği gerekçesiyle, davanın maddi tazminat yönünden kabulü ile, 1.394.910,94 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı sigorta şirketinden poliçe teminat limiti olan 1.200.000,0 TL ile sınırlı olmak koşuluyla 08/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle, davalı ... İhracat İthalat Ve Pazarlama Gıda Tarım Ürünleri İnşaat Taşımacılık Ticaret Sanayi Limited Şirket'inden kaza tarihi olan 27/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, davanın manevi tazminat yönünden kısmen kabulü ve kısmen reddi ile, takdiren 370.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... İhracat İthalat Ve Pazarlama Gıda Tarım Ürünleri İnşaat Taşımacılık Ticaret Sanayi Limited Şirket'inden kaza tarihi olan 27/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı ... İhracat İthalat ve Pazarlama Gıda Tarım Ürünleri İnşaat Taşımacılık Tic. San. Ltd. Şti. vekili istinaf başvuru dilekçesinde; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, öncelikle davanın görev yönünden reddedilmesi gerektiğini, Asliye Ticaret Mahkemesi'nin davaya bakmakta görevsiz olduğunu, görevli mahkemenin İş Mahkemesi olduğunu, zira davacının murisi...'un vefat ettiği trafik kazası meydana geldiğinde davalı müvekkili şirketin işçisi olduğunu, müvekkili şirket adına yaş meyve satın almak için için gittikleri şehir dışından işlerini bitirip arefe günü bayram tatili için dönmekte iken yine aracı kullanan diğer işçi ...in %100 kusuru ile meydana gelen trafik-iş kazasında her iki işçinin de vefat ettiğini, bu trafik kazasının aynı zamanda bir iş kazası olduğunu, bu sebeple ticaret mahkemesince görevsizlik kararı verilmesi gerekir iken yargılamaya devam edilerek karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkemece hüküm altın alınan fahiş manevi tazminat miktarının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı tarafın zenginleşmesine sebep olacak derecede yüksek belirlendiğini, davalı müvekkili şirketin bu trafik kazasının oluşumunda hiçbir kusuru bulunmadığını, sadece araç maliki olması sebebi ile davalı müvekkili şirketin fahiş manevi tazminata mahkum edilmesinin hak ve nefaset kurallarına da aykırı düştüğünü, mahkemece hüküm altına alınan maddi tazminat miktarının da fahiş olup hükme dayanak yapılan bilirkişi raporunun hatalı ve denetime elverişli olmadığını, trafik iş kazası sebebi ile SGK kurumundan davacı tarafa bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin hesaplanan tazminattan indirilmediğini, davalı şirketin meydana gelen trafik-iş kazasında hiçbir kusurunun bulunmaması sebebi ile hesaplanan tazminattan hakkaniyet indirimi yapılmasının da düşünülmesi gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili istinaf başvuru dilekçesinde, cevap dilekçelerindeki beyanlarını tekrarla, yerel mahkemece sigorta hukuku açısından hiçbir hukuki değerlendirmede bulunulmadığını, savunmalarının hiçbir hukuki gerekçe gösterilmeksizin dikkate alınmadığını, yerel mahkeme kararında, bilirkişi raporlarına itiraz dilekçelerinde ileri sürdükleri savunmalarının neden reddedildiğine ilişkin hiçbir gerekçe bulunmadığını, davacı yanın, müvekkili sigorta şirketine Trafik Sigortası Genel Şartları'nda bildirilen usule aykırı ve Trafik Sigortası Genel Şartları ekinde başvuru için istenilen zorunlu evraklar olmaksızın başvuruda bulunduğundan huzurdaki davanın işbu sebeple dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddi gerektiğini, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, hasar kapsamında müvekkili şirket tarafından 25/08/2023 tarihinde 120.000,00-TL olarak ...a ödeme yapıldığını, destekten yoksunluk zararının oluşmadığını, müteveffanın davacının desteği konumunda değil aksine davacıdan destek gören vasfında olduğunu, söz konusu davada destek yoksun kalma tazminatında hak sahibi bulunmadığını, dava konusu kazanın trafik - iş kazası mahiyetinde olduğunu, mahkeme dosyasında mübrez SGK Tahkikat Raporu incelendiğinde mezkur kazanın iş kazası mahiyetinde olduğunun açıkça tespit edilebildiğini, kazaya ilişkin dosyada mevcut bulunan ifade tutanaklarında yer alan "Kendisi (...) 15 yıldır ... isimli firmada çalışmaktaydı, sürekli olarak çevre illere gidip gelerek şirket adına meyve alım satım işi ile ilgileniyordu...", "Eşimin geçen hafta ... iline iş amacıyla gittiğini biliyordum...", "... şirketimizde muhasebeci olarak çalışmaktaydı, kazaya karışan firmamız olan ... Paz. Ltd. Şti. üzerine kayıtlı olan ... aracımız mal alımı için tahsis edilmiştir..." ifadelerinden de görüldüğü üzere şirkete ait aracın, şubeye bırakılmak üzere seyahat amacıyla kullanıldığı gözetildiğinde kazanın iş kazası kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, dava dilekçesi ile talep edilen maddi tazminat talepleri yönünden; davacı yanca Sosyal Güvenlik Kurumu'na tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması ve yapılan ödemelerin iddia olunan zarardan tenzili gerektiğini, davacı yanın SGK'ya başvurusu olmaması ve bu nedenle de ödeme alınmamış olması tazminat hesaplamasından tenzil edilmesine engel olmadığını, davacıya SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı, rücuya tabi gelir bağlanıp bağlanılmadığı tespit edilip ödeme yapılmış olması halinde işbu ödemelerin tazminattan indirilmesi gerektiğini, mezkur kaza trafik iş kazası mahiyetinde olduğundan görevli mahkemenin iş mahkemesi olduğunu, huzurdaki davanın görev yönünden reddini talep ettiklerini, davayı ve tazminatı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, tazminat hesabı yapılacak olması halinde, 04/12/2021 yürürlük tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları uyarınca TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,65 teknik faizin esas alınması gerektiğini, mekzur kaza esnasında, davacı yanın emniyet kemeri takmaması ve sigortalı araçta yolcu olması sebebiyle müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini ileri sürerek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde;
Dava, trafik kazasından kaynaklı vefat nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.
Mahkemenin görevi kamu düzenine ilişkin olup, taraflarca ileri sürülmese bile mahkemece kendiliğinden dikkate alınmalıdır.
5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 1. maddesi uyarınca İş Kanunu’na göre işçi sayılan kimselerle işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya İş Kanunu’na dayalı her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözümünde İş Mahkemesi görevlidir.
Eldeki davada, davacının desteği ...'un, SGK kayıtlarına göre davalı işveren ... İhracat İthalat ve Pazarlama Gıda Tarım Ürünleri İnşaat Taşımacılık Tic. San. Ltd. Şti. bünyesinde çalışmaktayken trafik kazası meydana geldiği, trafik kazasının, aynı zamanda ''iş kazası'' niteliğini haiz olduğu, nitekim dosya arasında mevcut SGK'nın 30/12/2024 tarihli müzekkere cevabında dahi olayı iş kazası olarak tanımladığı, bu haliyle ilk derece mahkemesinin iş mahkemelerinin görevli olması nedeniyle dava dilekçesinin görev yönünden reddi yerine, davanın esasına girilerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır. (Emsal Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2017/5135 Esas, 2019/10609 Karar sayılı, 21. Hukuk Dairesi'nin 2018/3503 Esas 2019/2705 Karar sayılı ilamları)
Açıklanan nedenlerle, davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun kabulüyle HMK'nın 353/1-a-3. maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalılar vekillerinin istinaf taleplerinin KABULÜ İLE; ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/07/2025 tarih,...Esas...Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a-3. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,
2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
3-Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yatırılan 20.493,00 TL istinaf karar harcının talebi halinde kendisine iadesine,
4-Davalı ... İhracat İthalat ve Pazarlama Gıda Tarım Ürünleri İnş. Taş. Tic. San. Ltd. Şti. tarafından yatırılan 30.140,27 TL istinaf karar harcının ve fazladan yatırılan 1.683,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının talebi halinde kendisine iadesine,
5-Davalılar tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,
6-İstinaf karar tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
7-Davalıların istinaf başvuruları kabul edildiğinden İİK'nın 36/5. maddesi uyarınca icranın geri bırakılması için yatırılan teminatın talep halinde iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oy birliği ile KESİN olarak karar verildi.15/01/2026
Başkan
Üye
Üye
Katip
Bu belge güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.