Eski belediye başkanının görevli olduğu sırada geçirdiği trafik kazası sonrası vazife malulü aylığı talebinin kurumca reddi üzerine açılan iptal davasında, Yüksek Mahkemenin ayrıntılı araştırma talebine rağmen ilk derece mahkemesince tekrar kabul kararı verilmesi ve davalı kurumun temyizi.
Özet: Belediye başkanı sıfatıyla resmi görevi başında resmi araçla geçirdiği trafik kazasında %37 oranında engelli kalan davacının, kurum tarafından reddedilen vazife malullüğü aylığı bağlanması talebiyle açtığı davada, ilk derece mahkemesi tarafından verilen, davacıya vazife malullüğü aylığı bağlanması ve kurumun ret işleminin iptaline dair karar, istinaf tarafından onanmış, Yüksek Mahkemece detaylı araştırma gerekliliğiyle bozulmuş ancak bozma sonrası ilk derece mahkemesi, davacının kamu görevi esnasında malul kaldığını teyit ederek davanın kabulüne hükmetmiş, bu karar davalı kurum vekili tarafından yeniden temyiz edilmiştir.
10. Hukuk Dairesi         2025/8307 E.  ,  2025/15040 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/267 E., 2025/35 K.
İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar; davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacı ...’ın ... ili sandıklı ilçesi ... Belediyesinde Belediye Başkanı olarak görev yapmakta iken 14.02.2014 günü saat 14.30 sularında sürücü ... ’nın sevk ve idaresinde bulunan 03... plakalı Belediye Başkanlığına ait renault megane marka resmi makam aracı ile Yavaşlar Belediyesinin sandıklı halk bankasındaki işlerini takip etmek için giderlerken hocalar mevkiinde havanın yağışlı olması sebebiyle şoförün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucunda meydana gelen trafik kazasında yaralandığını ve yapılan tedaviler sonucunda ekli ... Araştırma ve Uygulama Hastanesi Engelli Sağlık Kurulunun 02.07.2014 tarih ve 1436 sayılı raporunda tespit edildiği üzere %37 oranında sakat kaldığını, bu olayı müteakiben davacıya vazife malulü emekli aylığı bağlanması için yaptıkları başvurunun davalı idare 20... tarih ve .... sayılı cevabında "...davacının sakatlanması olayında 5510 S.K.'nın 47. maddesi 1. fıkrası vazife malulü hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığı ..." gerekçesi ile reddettiğini, red işlemi sebep ve amaç yönlerinden hukuka aykırı olup iptali gerektiğini, olayın müvekkilinin Belediye Başkanlığı görevinin sebep ve tesiri ile meydana gelmiş olup olayda müvekkilinin herhangi bir kastı veya kusuru bulunmadığını ileri sürerek, davacı ...'a 5434 S.K.ve 5510 S.K. hükümlerine göre vazife malulü emekli aylığı bağlanmamasına dair davalı idarenin 20... tarih ve ... sayılı red işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının vazife malullüğü aylığının şartlarını taşımadığını, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 26.09.2019 tarihli kararı ile "davanın kabulü ile
1- Davacıya 1053 sayılı vazife malullüklerinin nevileri ile derecelerini gösteren 1053 sayılı nizamnameye göre 6 derece üzerinden vazife malullüğü aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine, 20.04.2015 tarih ve ... sayılı aksine Kurum işleminin iptaline," karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin 26.09.2019 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 25.05.2021 tarihli kararıyla;
"1) Davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine," karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Bölge Adliye Mahkemesinin 25.05.2021 tarihli kararının süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Daire'nin 14.06.2022 tarihli kararı ile "...Eldeki davada ise Mahkemece davacının vazife malullüğü aylığına ilişkin kanundaki şartları taşıdığı gerekçesi ile yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmakta ise de dosyadaki belgelerden davacının kamu görevi nedeniyle ve görev yaptığı kamu kurumu adına iş yapmakta iken meydana gelen kaza sonucunda malul kaldığına ilişkin yasal şartların kapsamlı bir şekilde irdelenerek, gerek kazanın meydana geldiği yer ve saat, gerekse davacının iddiasında yer alan Belediye hesaplarını kapatmak üzere yola çıkmış olduğuna ilişkin iddiası ayrıntılı bir şekilde irdelenerek, kaza tarihinde kaza öncesi ve sonrasında görev yapan Belediye görevlilerinin beyanlarına da başvurulması yolu ile davacının kaza anında kamu görevi nedeniyle ve görev yaptığı kamu kurumu adına iş yapmakta olduğunun net bir şekilde belirlenmesinden sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve kanuna aykırı olup, bozma nedenidir.
Bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, Mahkemece eksik araştırmaya dayalı olarak, yazılı şekilde hüküm tesisi, usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararının kaldırılarak, İlk Derece Mahkemesince verilen hüküm bozulmalıdır." gerekçesiyle söz konusu kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. ... 27. İş Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
... 27. İş Mahkemesinin 13.02.2025 tarihli kararı ile davanın kabulüne, davacıya 1053 sayılı Nizamnamenin 6. derecesi üzerinden vazife malullüğü aylığı bağlanması gerektiğinin tespiti ile aksi yöndeki 20.04.2015 tarihli Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, Kurum işlemlerine herhangi bir hatanın mevcut olmadığını aslen davanın reddi yerine yazılı şekilde kabulünün usul ve kanuna aykırı olduğunu beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
10.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.