Yargıtay bozması sonrası yeniden görülen hırsızlık kaynaklı konut sigortası rücuen tazminat davasında site yönetimi ve güvenlik şirketinin sorumluluğunun değerlendirilmesi.
Özet: Sigorta şirketinin, sigortalısının konutunda meydana gelen hırsızlık sonucu ödediği tazminatın, güvenlik hizmeti sağlayan şirket ile site yönetiminden rücuen tahsil edilmesi talebiyle açılan davada, davacı davalıların güvenlik zaafiyeti nedeniyle müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu ileri sürmüştür; ilk derece mahkemesinin başlangıçta davanın tamamını kabul eden kararı, temyiz üzerine Yargıtay tarafından bozulmuş ve bozma sonrası yapılan yargılama sonucunda dava kısmen kabul edilmiştir.
4. Hukuk Dairesi         2024/13990 E.  ,  2025/14321 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Tüketici Mahkemesi

SAYISI : 2022/353 E., 2024/100 K.
Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen rücuen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesince mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ... şirketine sigortalı bulunan dava dışı sigortalı ...'a ait eve 16.04.2013 tarihinde giren şahıs veya şahıslarca yapılan hırsızlık sonucu sigortalı konutta bulunan ev eşyaları ile ziynet eşyalarının çalındığını, toplam hasarın 105.343,86 TL olarak tespit edildiğini, ... Sitesinin güvenliğinden sorumlu şirketle birlikte site yönetiminin de gerekli tedbiri almadığını, birlikte sorumlu olduklarını, bu nedenle sigortalıya ödenen 56.270,44 TL'nin ödeme tarihi olan 31.05.2013 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama gideri ve masrafların davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... Güvenlik Koruma ve Güvenlik Eğitim Hiz. Ltd. Şti. vekili, davacı şirketin yeterli araştırma yapmadan eksperin hırsızlık ekspertiz raporuna göre karar verdiğini, sertifikaya dayanarak değer tespit edildiğini, mücevherlerin evde bulunduğuna dair kanıt teşkil etmediğini, polis amirliğinde verilen ifadede belirtilen zimmet eşyasının çelik kasada olsa da evde tutulmasının akıl dışı olduğunu, Emniyet Genel Müdürlüğünün resmi sitesinde konut güvenliği bölümünde pahalı mücevherat ve çok miktarda nakit paranın bankalardaki kasalarda muhafazasının düzenlendiği, diğer davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, tazminat miktarı ve faizi kabul etmediklerini, usul araştırması yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sitesi Yönetimi; davanın haksız eylemden kaynaklandığı, ortak alanla ilgisi olmadığı, öncelikle mahkemenin görevsiz olduğu, Tüketici Mahkemesinin görevli olduğu, ekspertiz raporunda alarm sistemi olmadığının belirtildiği, gerçekte ise alarm sisteminin yanı sıra gaz dedektörü, optik duman dedektörü, benzeri ek tedbirler olduğunu, hırsız alarm sisteminin test edildiği ve çalışır durumda olduğuna dair sigortanın imzasını taşıyan 17.07.2012 tarihli tutanak olduğu, güvenlik ses sisteminin kısa bir süre devreye sokulmamasından davalıların kusuru olmadığını, sigortalının müterafik kusuru olduğunu, davalı ... yönetiminin yasanın gerektirdiği görevini yerine getirdiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 9.11.2015 tarihli ve 2015/583 Esas, 2015/1140 Karar sayılı kararıyla; davacının davasının kabulü ile 56.270,44 TL rücu tazminatının ödeme tarihi olan 31.05.2013 tarihinden itibaren avans faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
Mahkeme kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile davalı ... Güvenlik Koruma ve Güv. Eğt. Hizm. Ltd. Şti vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesinin 16.01.20 19... /894-2019/190 sayılı kararı ile; '' Dava, konut sigortası poliçesinden kaynaklanan hasarın site yönetiminden ve site güvenlik firmasından rücuen tahsili talebine ilişkindir.
1-Davacı ... olup, davalılardan rücuen tazminat talebinin nedeni, davacının sigortalısı dava dışı ...'un ikamet ettiği sitenin yönetiminin görevini gereği gibi yerine getirmemesi, davalı ... ile davalı güvenlik firması arasındaki ilişkinin ise güvenlik ile alakalı sözleşme ilişkisinden kaynaklandığı, 6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmasına, bunun yanında Kanun'un 83. maddesinde de taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenlenme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceğine göre davalı ... Güvenlik Koruma ve Güvenlik Eğt. Hizm. Ltd. Şti vekilinin görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğuna dair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Mahkeme gerekçesinde davalı ... yönetiminin tüm kat malikleri adına diğer davalı güvenlik şirketi ile güvenlik sözleşmesi yaptığı, şirketin de bu hizmeti verdiği, davalıların davacıya karşı birlikte %50'şer müştereken sorumlu olduğu gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmişse de varılan sonuç dosya kapsamına uygun düşmemektedir.
Davalı ... Sişte Yönetimi ile davalı ... Güvenlik Koruma ve Güv. Eğt. Hizm. Ltd. Şti arasında imzalanan hizmet sözleşmesinin 8.13. maddesinde düzenlenen “güvenlik şirketi tarafından istihdam edilecek personelin ihmalen, kasden, mesleki acemilik ve/veya tecrübesizlik sonucu site içerisindeki demirbaşlara, taşınır ve taşınmaz eşyaya, alet ve edevata ya da site sakinleri ve/veya 3. kişilere vereceği her türlü maddi, manevi ve/veya cismani zararlardan ve yine hırsızlık olaylarından uğranılacak zararlardan güvenlik şirketi, personel müşterek ve müteselsilen sorumludur. Güvenlik şirketi bu durumu peşine kabul ve taahhüt etmiştir” maddesine göre meydana gelen hırsızlık sebebi ile davalı güvenlik şirketinin, sigortalının bulunduğu sitenin tüm koruma ve güvenliğinden, dolayısı ile hırsızlık olaylarını engellemekten sorumlu bulunduğu, 8.14. maddesinde ise personel yangın alarm sistemlerini, duman detektörlerini ve yangın söndürücülerini, CCTV sistemlerini, jeneratör, asansör, pompaları imal edildikleri firmaların tavsiyeleri çerçevesinde düzenli aralıklarla kontrol edecek, arıza bulunduğu durumda site yönetimi tarafından uygun servis personeline haber verileceği, 9. 3. maddesinde ise “Site yönetiminin, güvenlik şirketi tarafından hizmetlerle ilgili yapılacak olan güvenlik tavsiyelerini dikkate alacağı ve gerekli düzenlemeleri yapacağı” belirtilmiştir.
Güvenlik firması ile site yönetiminin tüm savunmalarında “sigortalı dava dışı ...'un evinde takılı olan ve çalışır vaziyetteki alarmı aktif olarak açmadığı bundan dolayı da sorumluluğunun olduğunu” belirtmiştir.
Mahkemece davalılar arasındaki sözleşme hükümlerinden hangilerine uyulmadığı, sözleşme şartlarına göre hangi şartların yerine getirilmediği ve bu sebeple dava konusu hırsızlığın nasıl olduğu hiç tartışılmaksızın ve hiçbir gerekçe gösterilmeksizin, içeriği ve gerekçesi yetersiz bilirkişi raporuna göre davalıların %50'şer kusurlu olduğunu kabul ederek davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiştir.
3-Bozma neden ve şekline göre davalı güvenlik şirketinin ve davalı ... yönetiminin sair temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.'' gerekçesiyle mahkeme kararı bozulmuştur.
B. İkinci Bozma Kararı
Bozmaya uyan mahkemece davacı vekilinin davasının kısmen kabulü ile 32.695,00 TL' nin 16.347,50 TL sinin davalı ... yönetiminden 9.808,50 TL sinin davalı ... Güvenlik Ltd Şirketinden ödeme tarihi olan 31.05.2013 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, karara karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
Dairenin 16.01.2022 tarihli 2021/2226-2022/8043 sayılı kararı ile; '' 1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasaya uygun gerektirici nedenlere, özellikle delillerin değerlendirilmesinde bir isabetsizlik görülmemesine göre davacı vekilinin aşağıdaki bent dışındaki temyiz itirazlarının, davalı ... vekilinin yerinde bulunmayan tüm temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.
2-Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Dava konut sigorta poliçesinden kaynaklanan rücuen tazminat talebine ilişkindir.
Davacı tarafça dosyaya sunulan ekspertiz raporunda; 105.343,86 TL toplam hasar bedelinden eşya hasarı (çelik kasa ve battaniye bedeli) olarak 1.222,50 TL kıymetli eşya/ziynet toplam sigorta bedelinin % 20... .547,94 TL ve 2.500,00 TL nakit para olarak 56.270,44 TL olduğu belirtilmiştir.
Dava konusu hırsızlık olayından kaynaklanan hasar bedeline yönelik olarak dosya kapsamında düzenlenen 19.03.2020 kök raporda dava dışı sigortalının soruşturma aşamasında alınan beyanında çalınan kasada olduğunu belirttiği 15 adet cumhuriyet altını, 10 adet toplam 1 50... ayar bilezik ve 4000 TL paranın olay tarihindeki değerinin 22.855,00 TL, dava tarihindeki değerinin 27.610,00 TL olduğu, davacı tarafça dosyaya sunulan fotoğraftaki tüm takılar ve 4.000,00 TL nakit paranın olay tarihindeki değerinin 27.060,00 TL, dava tarihindeki değerinin 32.695,00 TL olduğu belirtilmiş, raporun sonuç kısmında ise hırsızlığa konu malların ve nakit paranın dava tarihindeki hesaplanan toplam değeri olan 32.695,00 TL olduğu belirtimiştir.
Davacı vekili ve davalı ... yönetiminin kök rapora itirazı üzerine düzenlenen 25/08/2020 tarihli ek raporda ise kuyumcu değer tespiti yönünden itirazların değerlendirilmesi başlığı atında altın fiyatarında ve değer tespitlerinde herhangi bir yanlışlık ve hatalı hesaplamanın olmadığı, sigorta hukuku yönünden yapılan inceleme başlığı altında yapılan hesaplamada ise kök raporda hasar tazminat hesaplamasının eşya hasarı (çelik kasa ve battaniye bedeli) olarak 1.222,50 TL kıymetli eşya/ziynet toplam sigorta bedelinin % 20... .547,94 TL ve 2.500,00 TL nakit para olarak 56.270,44 TL olduğu belirtilmiş.
Bu haliyle kök rapor ile ek rapor arasında çelişki olduğu gibi, dava tarihi itibariyle hırsızlığa konu malların değeri olarak 32.695,00 TL olarak belirlenen bedelin hükme neden esas alındığı bilirkişi raporunda ve mahkemece gerekçelendirilmemiş olup, kasa ve battaniye bedeli bu bedel içerisinde yer almadığı gibi, 32.695,00 TL bedel içerinde hesaplanan 4.000,00 TL nakit paranın 2.500,00 TL'ye kadar olan kısmı sigorta teminatı kapsamındadır.
Bu durumda mahkemece kuyumcu ve sigorta eksperi bilirkişiden oluşacak bilirkişi heyetinden kök rapor ve ek rapor arasında çelişkiyi giderir, hasar dosyası kapsamında alınan ekspertiz raporu da irdelenmek suretiyle sigortalı konutta çalınan eşyaların bedelinin belirlenmesi suretiyle hasarın ve hasar bedelinin olay tarihi itibariyle net bir şekilde tespiti için ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli olmamıştır.
' gerekçesiyle mahkeme kararı bozulmuştur.
C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının davasının kabulü ile 56.270,44 TL'nin, 28.135,22 TL'sinin davalı ... yönetiminden, 16.881,13 TL'sinin davalı ...Limited Şirketinden ödeme tarihi olan 31.05.2013 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; site yönetimi ile diğer davalı güvenlik şirketi arasında düzenlenen sözleşme gereğince site yönetimine kusur izafe edilmesinin mümkün olmadığını, husumet yöneltilemeyeceğini, çelişki gidermek üzere düzenlenen raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, çalındığı iddia edilen malların hırsızlık anındaki değerlerinin esas alınması gerektiğini, yıpranma payı hesap edilmeksizin hüküm kurulmasının hatalı olduğunu, davacı yanın savcılık beyanının esas alınması gerektiğini, savcılık beyanını aşar şekilde hesap yapıldığını, olay tarihindeki altın fiyatlarının hatalı bir şekilde tespit edildiğini, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmediğini belirtmiştir.
C. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; konut sigorta poliçesinden kaynaklanan hasarın site yönetiminden ve site güvenlik firmasından rücuen tahsili talebine ilişkindir.
Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesinin hukukça mümkün olmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ...'ne yükletilmesine,
Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
20.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.