Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, haksız eylemden kaynaklanan itirazın iptali davasında, sözlü anlaşmaya dayalı fatura alacaklarına ilişkin icra takibine yapılan itirazın, ticari defterler ve bilirkişi raporuyla incelenmesi.
Özet: Davacı, davalıya sattığı mallar ve yaptığı saç kesim-büküm işleri karşılığında kesilen faturaların ödenmemesi üzerine başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiş; davalı ise faturalardaki birim fiyatlarının fahiş olduğunu ileri sürerek borcun tespit edilen orantısız fiyat farkından kaynaklandığını savunmuştur, yargılama sürecinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmamasına rağmen faturaya dayalı cari hesap ilişkisi bulunduğu, her iki tarafın ticari defterlerinin birbirini teyit ettiği ve davacının ticari defterlerinde 20.453,45 TL alacak, davalının ticari defterlerinde ise 20.370,85 TL borç göründüğü tespit edilmiştir.
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/622 Esas - 2023/286
T.C. ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : 2021/622KARAR NO : 2023/286HAKİM : ...KATİP : ...DAVACI : ...VEKİLİ : ...DAVALI : ... VEKİLİ : ...DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ : 01/09/2021KARAR TARİHİ : 31/05/2023YAZIM TARİHİ : ... Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davası yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalı şirket ile aralarında yapmış oldukları sözlü anlaşma uyarınca davalı şirkete birtakım mallar sattığını, yapılan saç kesim ve büküm işi nedeni ile müvekkilinin davalı tarafa faturalar kestiğini, bu faturaların şirketin ticari kayıtlarına da işlendiğini, davalı tarafın faturalardan kaynaklı müvekkiline borcunu ödemediğini, davalının ödemediği borcundan dolayı Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyası ile davalı hakkında icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin icra harç ve masrafları ile vekalet ücreti hariç 17/06/2021 tarihi itibari ile 25.855,69 TL alacağının bulunduğunu, davalı tarafından icra dosyasına yapılan itiraz nedeniyle takibin durdurulduğunu belirterek davalının Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, icra takibinin devamına, müvekkili lehine icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMANIN ÖZETİ; Davalı vekili mahkememize sunmuş olduğu 04/10/2021 havale tarihli dilekçesinde özetle; davacı tarafın Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine takip açtığını, müvekkilinin borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğunu, müvekkili şirketin taşeronu olan ... 'e davacı şirket tarafından verilen teklif üzerine tarafların anlaştığını, yapılan anlaşma gereğince malzemelerin müvekkiline gönderildiğini, müvekkiline gönderilen faturalar ve irsaliyeler incelendiğinde faturalardaki birim fiyatının fahiş miktarda gösterildiğini, müvekkilinin faturalardaki orantısız ve haksız artırımları tespit ettiğini, bu nedenle de davacı şirkete 15/06/2021 tarihli fiyat farkı iade faturası kestiğini, dava konusu 16 adet faturanın taraflar arasında yapılan sözleşmeye ve teklif mektubuna aykırı olarak birim fiyatlarında fahiş artışların bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini, faturaların ticari deftere işlenmesinin tek başına borç kabulü anlamına gelmediğini, müvekkilinin davacı şirkete ödemelerini banka aracılığı ile yaptığını ve fatura bedellerini ödediğini, ödenmeyen kısmın müvekkilinin tespit etmiş olduğu orantısız fiyat farkı olduğunu belirterek davanın reddi ile dava masraflarının ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava İİK'nun 67.maddesi gereğince açılan itirazın iptali davası olup deliller bu çerçevede toplanarak değerlendirilmiştir. Davanın, 6102 sayılı TTK' nın 5/A maddesi gereğince; dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması zorunlu ticari davalardan olduğu, 6325 sayılı HUAK ' nın 18/A maddesi gereğince arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın ibraz edildiği, dava şartının yerine getirildiği görülmüştür.Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı icra dosyasında, alacaklı davacı borçlu davalı hakkında 17/06/2021 tarihinde 16 adet fatura dayanak gösterilmek sureti ile 20.453,45 TL asıl 5.402,24 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 25.855,69 TL alacak üzerinden ilamsız icra takibi başlatılmış, süresinde yapılan itiraz üzerine takip durmuştur.Tarafların mal ve hizmet alım ve satışlarına ilişkin BA ve BS formları getirtilmiş, ticari defter ve belgelerin incelenmesine karar verilmiştir.... A.Ş ile ... Demir Çelik fabrikasına müzekkere yazılarak 2019 yılı için demir fiyatları istenilerek dosya arasına celp edilmiştir. Mali müşavir bilirkişi ... 15/05/2022 tarihli raporunda: davalı ve davacı firmanın arasında yazılı sözleşmenin olmadığı mal-hizmet tedarikinden dolayı faturaya dayalı cari hesap ilişkilerinin olduğunun tespit edildiğini, ibraz edilen ve incelenen davacı ile davalı şirketlerin yasal ticari defterlerinin HMK'nın 222/2 maddesinde yer alan şartları sağladığını, defterlerinin sahipleri lehine delil olma özelliğinin haiz olduğunu ve defterlerin birbirini teyit ettiğini, dava konusu faturaların ticari defterlere 213 sayılı Vergi Usul Kanununun hükümlerine uygun olarak kaydedildiğini, davacının ticari defterlerinde 20.453,45 TL alacaklı olduğunu, davalının ticari defterlerinde ise 20.370,85 TL borçlu olduğunu, dosya kapsamında herhangi bir teklif mektubunun tespit edilemediğini, faturalarda yapılan tespit ve incelemeler sonucunda düzenlenen demirin saç demiri olduğundan faturalar da işçilik maliyetlerinin de eklenerek faturalandırıldığını, davalı tarafından alım faturalarının Gelir İdaresi Başkanlığı'na ibraz edildiğini, takip tarihi ile 20.453,45 TL asıl alacak ve 5.402,24 TL faizi ile birlikte toplam 25.855,69 TL alacağı olduğunu belirtmiştir.Bir faturayı alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde faturanın içerdiği bilgilere itiraz etme hakkına sahiptir. Aksi taktirde faturanın içeriğini kabul etmiş sayılır. ( 6102 sayılı TTK'nın m. 21/2.) Fatura öncesinde taraflar arasında borç doğurucu hukuki ilişkinin bulunması, faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Faturayı alan (faturayı defterlerine kaydetmemesi koşulu ile) akdi ilişkiyi inkâr ettiğinde, faturayı gönderenin önce akdi ilişkiyi kanıtlaması gerekir. Fatura, sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir. 6102 sayılı TTK'nın 21. maddesinin 2 ve 3. fıkrasındaki karine aksi ispat edilebilen adi bir karinedir. 2. fıkra gereği sekiz gün içinde faturaya itiraz edilmesi durumunda fatura içeriğinin doğru olduğunu faturayı düzenleyen tacirin ispat etmesi gerekir. Faturanın ispat aracı olması, ancak niteliği gereği faturaya geçirilmesi gereken bilgiler (olağan içerik) hakkında geçerlidir. Faturaya itiraz, faturanın teslim alındığı tarihten itibaren sekiz gün içinde yapılmalıdır. İtirazın sekiz gün içinde karşı tarafa varması şart değildir. Sekiz günlük süre, hak düşürücü süre veya zamanaşımı süresi değildir. Sadece ispat yükünün yer değiştirmesi açısından önem taşır. Sekiz günlük süre içinde itiraz edildiği taktirde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olduğunu ispat külfeti faturayı veren tarafa ait iken, sekiz günlük sürenin geçmesinden sonra itiraz edilmesi halinde, fatura içeriğinin sözleşmeye uygun olmadığını ispat külfeti faturayı alan tarafa ait olur. Faturayı alan her türlü delille bu külfeti yerine getirebilir.(Yargıtay 23 HD 2015/2467 E 2015/7975 K ve 27.06.2003 tarih ve 2001/1 E., 2003/1 K. İBK )Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; Davanın, İİK.'nun 67.maddesi gereğince açılmış faturadan kaynaklı alacağın ödenmemesi nedeniyle başlatılmış icra takibine yapılan itirazın iptali davası olduğu, davacı alacaklı tarafından, davalı borçlu aleyhine Adana Genel İcra Müdürlüğü'ne ait 2021/... esas sayılı dosyası ile icra takibine girişildiği, takibin dayanağının cari hesap ve 16 adet fatura olduğu, başlatılan söz konusu takibe davalı borçlunun borca itiraz etmesiyle durdurulmasına karar verildiği, itirazın iptali davasının 1 yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, taraflar arasında düzenlenmiş yazılı bir sözleşmenin bulunmadığı, ticari ilişkinin taraflarca inkar edilmediği, somut uyuşmazlıkta davacı ticari ilişkiye konu mal veya hizmeti davalıya verdiğini, davalı ise buna istinaden ödeme yaptığını ispatla yükümlü olduğu, dosyanın taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığının ve ticari ilişki var ise borcun miktarının tespitine yönelik taraf defterlerinin incelenmesi için bilirkişiye tevdi edildiği, tarafların defterlerinin incelenmesi neticesinde düzenlenen 13/05/2022 tarihli bilirkişi raporda: davalı ve davacı firmanın arasında yazılı sözleşmenin olmadığı mal-hizmet tedarikinden dolayı faturaya dayalı cari hesap ilişkilerinin olduğunun tespit edildiği, ibraz edilen ve incelenen davacı ile davalı şirketlerin yasal ticari defterlerinin HMK'nın 222/2 maddesinde yer alan şartları sağladığı, defterlerinin sahipleri lehine delil olma özelliğinin haiz olduğu ve defterlerin birbirini teyit ettiği, dava konusu faturaların ticari defterlere 213 sayılı Vergi Usul Kanununun hükümlerine uygun olarak kaydedildiği, davacının ticari defterlerinde 20.453,45 TL alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerinde ise 20.370,85 TL borçlu olduğu, dosya kapsamında herhangi bir teklif mektubunun tespit edilemediği, faturalarda yapılan tespit ve incelemeler sonucunda düzenlenen demirin saç demiri olduğundan faturalar da işçilik maliyetlerinin de eklenerek faturalandırıldığı, davalı tarafından alım faturalarının Gelir İdaresi Başkanlığı'na ibraz edildiği, takip tarihi ile 20.453,45 TL asıl alacak ve 5.402,24 TL faizi ile birlikte toplam 25.855,69 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, ilgili faturaların davalı tarafından deftere işlendiği ve vergi dairesine bildirildiği uyuşmazlıkta malın teslim edildiğine dair ispat yükünün davacıda, ödeme yapıldığına ilişkin ispat yükünün ise davalıda bulunduğu, ilgili faturaların davalı defterine işlenmiş olduğu ve bildiriminin vergi dairesine yapıldığı, her ne kadar davalı tarafça faturaların anlaşmaya/teklif mektubunda belirlenen birim fiyatlarına aykırı olarak fahiş miktarlar esas alınarak düzenlendiği iddia edilmiş ise de, dosya kapsamında teklif mektubunun bulunmadığı, dava dışı şirketlerden gelen yazı cevapları incelendiğinde faturada belirlenen birim miktarlarının fahiş olmadığı, kaldı ki davalının dava sırasında itiraz ettiği faturaları defterine işleyip vergi dairesine bildirdiği, davalı tarafça düzenlenen iade faturasının davacı tarafça da kabul edilmediği bu haliyle faturaya konu malların davalıya teslim edildiği ve davalının defter kayıtları ile davadışı şirketlerin cevapları da dikkate alındığında fiyatların fahiş olmadığının sabit olduğu, sözleşmeye aykırı birim fiyatları üzerinden fatura düzenlendiğinin ispat yükünün davalı da olduğu ancak buna dair sözleşme/ teklif mektubu vs başkaca yazılı bir delilin bulunmadığı gibi ödemeye ilişkin ispat yükünün de davalıda bulunduğu, gözetilerek 13/05/2022 tarihli bilirkişi raporu usule, oluşa ve denetime uygun bulunarak hükme esas alınmış, tüm bu nedenlerle davacının davalıdan 25.855,69 TL alacağının bulunduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne, alacağın faturaya dayalı likit alacak olduğu gözetilerek %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın kabulüne; Davalının Adana Genel İcra Dairesi'nin 2021/... esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 20.453,43 TL asıl alacak, 5.402,24 TL işlemiş faiz olmak üzere 25.855,69 TL üzerinden takipteki şartlarla aynen devamına, Hüküm altına alınan alacağın %20'si oranında olan 5.171,13 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Karar ve ilam harcı olarak hesaplanan 1.766,20 TL'den peşin ödenen 312,28 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.453,92 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,3-Davacının yapmış olduğu 1.215,90 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacının peşin olarak ödediği 312,28 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-A.A.Ü.T. Gereğince takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-T.C. Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenmesine karar verilen 1.320,00 TL Arabuluculuk Ücretinin 6325 sayılı HUAK ' nın 18/A ve HUAK Yönetmeliğinin 25-26. Maddeleri gereğince, 6183 sayılı kanuna göre davalıdan tahsil edilerek hazineye irat kaydına, Dair, HMK.'nun 341/1 ve 345.maddesi gereğince; kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde, aynı yasanın 343.maddesi gereğince mahkememize yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile İSTİNAF YOLUNA başvurulabileceği belirtilerek taraf vekillerin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.31/05/2023Katip ...e-imza Hakim ...e-imza