İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin, çalınan/kaybolan kıymetli evraktan kaynaklı menfi tespit davasında, faktoring kanunu nedeniyle yargılama yetkisizliği kararıyla ihtisas mahkemelerine tevzi.
Özet: Bu menfi tespit davasında, kargo aşamasında zayi olan ve kötü niyetli kişilerce icra takibine konu edilen çek nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti, çekin iadesi ve kötü niyet tazminatı talepleriyle açılan davada, mahkeme uyuşmazlığın faktoring işlemlerinden kaynaklandığı ve Hakimler ve Savcılar Kurulu kararınca belirlenen uzman Asliye Ticaret Mahkemelerinin görev alanına girdiği, kendi mahkemesinin yargılama yapma hususunda yetkisi olmadığına ancak görevsizlik kararı veremeyeceğine hükmederek, dosyayı İstanbuldaki 6., 7., 8. veya 9. Asliye Ticaret Mahkemelerinden birine tevzi edilmek üzere göndermiştir.
T.C.
İSTANBUL4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO : 2026/137 EsasKARAR NO : 2026/116DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 13/02/2026KARAR TARİHİ : 13/02/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan dosya üzeri incelemesi sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili 13/02/2026 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinden ... tarafından bir diğer müvekkili ...'e gönderilmek üzere kargoya verilen ve kargo aşamasında çalınarak veya kaybolarak zayi olan çeke dayanarak, kötüniyetli ve gerçek dışı imza ve kaşelerle fiktif ticari ilişkiler kurulmuş ve çekten kaynaklı müvekkileri hakkında icra takibi başlatıldığını, söz konusu icra takibine konu edilen borca ilişkin borçlu olmadıkları ve çekin istirdatı talepli işbu davayı açma gereği doğduğunu, kötüniyetli hamilinin ortaya çıkmadığı dönemde taraflarınca ... 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası kapsamında, rızaları dışında elimizden çıkan müvekkili ...'ın keşidecisi olduğu ...Bankası A.Ş. ... Şubesinden sadır ... seri numaralı 09.01.2026 tarihli 360.000,00 TL bedelli çek ile ilgili olarak "çek iptali" davası açıldığını, çek iptali davasına bakan Mahkemece ödemeden men kararı verildiğin, çek bedelinin dava sonuçlanıncaya kadar 3. şahıslara ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı ve konu hakkında ... Bankası A.Ş.'ye konu hakkında müzekkere yazıldığını, çek iptali davası devam ederken çek, ... 18. İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyasının talimatıyla ... 20. İcra Müdürlüğünün... talimat sayılı dosyası ile ihtiyati hacze konu edilmiş ve bu sebeple ilgili dosyaya 365.000,00-TL nakdi teminat yatırılmış ardından ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyası ile icra veznesine yatırılan paranın alacaklı görünene ödenmemesi adına ihtiyati tedbir kararı alınmış ve ilgili icra dosyasından da kararın uygulanması talep edilmiş ve karar uygulatıldığını, açıklanan bu nedenlerle; haklı davalarının kabulüne, icra veznesine yatırılan paranın alacaklı görünene ödenmemesine ilişkin olarak ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Değişik İş ve ... K. Sayılı dosyası ile verilen ihtiyati tedbir kararının devamına, davacıların ... 18. İcra Müdürlüğü’nün ...E. sayılı dosyasında alacaklı olarak gözüken davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığının tespiti ile, dava konusu çekin meşru hamil olan müvekkili ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne iadesine, kötü niyetli ve haksız şekilde Müvekkil Şirket aleyhine icra takibi başlatan davalı hakkında dava konusunun %20’sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. GEREKÇE: Dava, faktoring işlemi kapsamında alınan çekler nedeniyle açılan menfi tespit davasıdır.Davaya konu edilen çeklerin Faktoring Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunundan kaynaklı şekilde davalı yanca edinildiği anlaşılan davada, Mahkememizin yargılamada yetkisi olmadığı, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 25.11.2021 tarihli 1232 sayılı kararı uyarınca 21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunundan kaynaklanan uyuşmazlıklarda İstanbul 6, 7, 8 ve 9 numaralı Asliye Ticaret Mahkemeleri ihtisas mahkemeleri (finans mahkemeleri) olarak belirlendiğinden mahkememizin görevli olmadığı görülmektedir.Yargıtay yerleşik içtihatlarında bir yerde birden fazla aynı müstemir yetkiye haiz mahkemenin bulunması halinde, bu mahkemeler arasındaki ilişkinin işbölümü ilişkisi olduğu, davanın taraflarının bu iş dağılımına itiraz edemeyeceği, yine aynı şekilde işbölümü esasından kaynaklı mevcut durumda mahkemenin HMK'nun 20 vd. maddeleri kapsamında görevsizlik kararı veremeyeceği anlaşılmaktadır.İstanbul 6., 7., 8. ve 9. numaralı Asliye Ticaret Mahkemeleri ile Mahkememiz arasında görev değil işbölümü ilişkisi mevcut olup, esasa ilişkin karar bakımından da Mahkememizce verilecek karar, mahkemeler arası devir ilişkine dayanan gönderme kararıdır. Gönderme kararları ise tek başına kanun yoluna gidilebilecek kararlar olmayıp ancak gönderilen mahkemenin esas hakkındaki kararıyla birlikte kanun yoluna götürülebilir kararlar olduğu, bu kapsamda Mahkememizin yargılama yapma hususunda yetkisinin olmadığı anlaşılarak, Mahkememizin esas dosyasının kapatılarak dava dosyasının yetkili ve görevli olan İstanbul 6., 7., 8. ve 9. numaralı Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzi edilmek üzere gönderilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre; 1-Mahkememizin açılan davada yargılama yapma hususunda yetkisinin olmadığı anlaşılmakla dosyanın yetkili ve görevli İstanbul 6., 7., 8., 9. Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzi edilmek üzere GÖNDERİLMESİNE,2-Harç, arabuluculuk ücreti, yargılama gideri ve vekâlet ücretlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine,3-Mahkememiz esas kaydının bu şekilde kapatılmasına,Dair, tarafların yokluğunda dosya üzeri yapılan inceleme sonunda KESİN olarak karar verildi.13/02/2026Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır