Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesinden, adres değişikliği sırasında kaybolan pay defteri için talep edilen zayi belgesi başvurusunun, tacirin gerekli özeni göstermediği ve mücbir sebep bulunmadığı gerekçesiyle reddine dair karar.
Özet: Bir şirketin adres değişikliği sırasında kaybolduğu iddia edilen pay defteri için talep ettiği zayi belgesi davası, Türk Ticaret Kanununun ilgili maddesi uyarınca defter ve belgelerin ancak yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi afetler veya hırsızlık nedeniyle ve tacirin gerekli özeni göstermesine rağmen zayi olması halinde belge verilebileceği, somut olayda ise adres değişikliğinin mücbir sebep teşkil etmemesi ve şirketin basiretli tacir gibi davranarak gerekli ihtimamı göstermediği gerekçesiyle reddedilmiştir.
T.C. BAKIRKÖY 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/292 EsasKARAR NO : 2026/22DAVA : Zayi Belgesi VerilmesiDAVA TARİHİ : 26/03/2025KARAR TARİHİ : 12/01/2026 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 23/01/2026Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirkete ait pay defterinin 25.12.2020 tarihinde ... Mah. ... Cad. No:116 İç Kapı No:1 AVCILAR/İSTANBUL adresinden, ... Mah. .... Sokak .... AVM No:46/80 ESENYURT/İSTANBUL adresine nakli sırasında kaybolduğunu, ancak şirket hisse devri yapılmak istenmesi üzerine 20.03.2025 tarihinde fark edildiğini, Türk Ticaret Kanunun 82/7 maddesi “Bir tacirin sâklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyar öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde olduğunu, davacı şirkete ait pay defterinin şirket hissedarının tüm özen ve dikkatine rağmen bulunamaması nedeniyle zayi olan şirket pay defterinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesi talep ve dava etmiştir.DELİLLER : İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü, İstanbul Defterdarlığı, Esenyut Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı, Avcılar Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı yazı cevabı, tüm dosya kapsamında toplanan deliller.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :Dava, hukuki niteliği itibariyle 6102 sayılı TTK'nun 82/7.maddesinde belirtilen tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgelerin zayi olması sebebiyle kendisine bir belge verilmesi istemine ilişkindir. 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa; tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren, otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Maddede düzenlenen otuz günlük süre hak düşürücü süredir.Davacının anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan defterlerin ve belgelerin korunması amacı ile gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyağa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir neden ile meydana gelmiş olması zorunludur. İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir. Tacirin TTK'nun 82/7. maddesindeki düzenlemeden faydalanabilmesi için öncelikle ticari defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve ihtimamı göstermiş olması zorunludur. Somut olayda, davacı tarafça şirketin pay defterinin şirketin adres nakli esnasında pay defterinin kayıp olduğunun hisse devri yapılmak istenmesi üzerine tespit edildiğinden bahisle zayi belgesi verilmesi talep edilmiş isede, tacirin TTK 82/7. maddeden yararlanabilmesi için bir taraftan defterin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması gerekmektedir. Talebe konu defterlerin, basiretli tacir ilkesine uygun şekilde saklaması gerektiği, buna rağmen gerekli özen ve ihtimam gösterilmediği, şirket adres değişikliğinin herhangi bir doğal afet sebebiyle olmadığı, mücbir sebebin ya da bir ceza soruşturmasının bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın REDDİNE,2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 732,00 TL harcın peşin alınan 615,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Kararın kesinleşmesine kadar yapılan yargılama giderlerinin davacı tarafça peşin olarak yatırılan yargılama gider avansından mahsubu ile bakiye kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,Dair, 6100 sayılı HMK'nun 342 ve 345.maddeleri gereğince karşı tarafın sayısı kadar örnek eklenmek suretiyle tebliğden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize verilecek dilekçe ile ilgili İstanbul Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar Davacı Şirket yetkilisi ....'ın yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/01/2026Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır