İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasında, davacının feragat etmesi üzerine davanın reddine karar verilmesi.
Özet: Davacı, kötü niyetle iktisap edildiği ve kambiyo vasfını yitirdiği iddia edilen bir çekten kaynaklanan menfi tespit davası açmış, ancak yargılama sürecinde davadan feragat etmesi üzerine mahkeme, davayı feragat nedeniyle reddederek yargılama giderlerini ve arabuluculuk ücretini davacı üzerinde bırakmış, davalının vekille temsil edilmemesi nedeniyle vekalet ücretine hükmetmemiştir.
T.C.
İZMİR1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/1173 KARAR NO : 2026/111DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 04/12/2025KARAR TARİHİ : 05/02/2026Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu çek kötü niyetli olarak iktisap edildiğini, dilekçe ekinde sunulu ... görüşmelerinden ve bildirilen tanık beyanlarından anlaşılacağı üzere ... kötü niyetli olarak çeki iktisap ederek ibraz ettiğini, ... arasında gerçek bir ticaret olmadığını, müvekkil ve çevresi de ... davalının yakın olduğunu bildiğini, davalıda aralarındaki ticaretin neye dayalı olduğunu açıklayamayacağını, müvekkil tarafından bilindiği kadarıyla davalı ile çekin lehdarının ticari anlamda iş kollarının çok farklı olduğu da bilindiğini, aralarında gerçek bir ticaret olmaksızın ... tarafından müvekkile zarar verme kastına hizmet eden davalının iyiniyeti korunamayacağını sadece bununla da kalınmayıp müvekkilin ... olan takas ve mahsup hakkınında ...in cirosu nedeniyle engellediğini, çek süresi içerisinde ibraz edilmemiş olup kambiyo vasfına haiz olmadığını, çekin karşılıksızdır işlemi görmesine neden olan tarih 10/11/2025 olduğunu, çekin tanzim tarihi ise 05/10/2025 olduğunu, her nasılsa önce çekin arkasına tedbir olduğu yönünde şerh düşüyor, sonrasında ise çekin ibraz süresi dolduktan sonra ibraz ettiğini, bu hususta bir çekte iki tane ibrazın mümkün olmadığı gibi süresinden sonra yapılan ibraz geçerli olmadığını, bu yönden çekin 10/11/2025 tarihinde ibraz edildiği dikkate alındığında çekin kambiyo vasfı bulunmadığını, banka tarafından yapılan büyük bir hata nedeniyle çek karşılıksızdır işlemi gördüğünü, bu sebeple çek hakkında kambiyo senetlerine yönelik takip yapılamayacağını beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE : Dava, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.Davacı vekilince sunulan 04/02/2026 tarihli dilekçede; Davadan feragat ettiklerini, feragat beyanı doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.Hukuk yargılamasında kural olarak, “Tasarruf İlkesi” geçerlidir ve taraflar dava-talep konusu üzerinde serbestçe tasarrufta bulunabilirler. Bu suretle davaya-çekişmesiz yargı işine son verilebilmesinin bir yöntemi de davadan-talepten feragattir ve anılan kurum 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 307 ila 312. maddelerinde düzenlenmiştir. 6100 sayılı HMK’nın 307. maddesinde feragatin, davacının/talep edenin, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olduğu belirtilmiştir. 6100 sayılı HMK’nın “Feragat ve Kabulün Şekli” başlıklı 309. maddesi hükmüne göre de feragat ve kabul, dilekçeyle veya yargılama sırasında sözlü olarak yapılır. Feragat ve kabulün hüküm ifade etmesi, mahkemenin muvafakatine bağlı değildir. Feragat ve kabul, kayıtsız ve şartsız olmalıdır. Feragat etkisini onu yapanın tek yönlü irade beyanı ile doğurur. Yargıtay’ın yerleşmiş uygulamaları da bu doğrultudadır. (11.04.1940 tarihli ve 70 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 27.05.1992 tarihli ve 1992/2-250/364 sayılı Kararı) Hükmün kesinleşmesinden önceki herhangi bir aşamada davadan/talepten feragat edilebilir.Somut olayda, davacı tarafça kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit istemiyle davalı aleyhinde huzurdaki davanın ikame edildiği anlaşılmıştır. Davacı vekilince sunulan 04/02/2026 tarihli dilekçede, davadan feragat ettiklerini, feragat beyanı doğrultusunda hüküm verilmesini talep ettiği, dava konusu üzerinde tarafların serbestçe tasarruf edebileceği, davacı vekilinin dava dosyasına sunmuş olduğu vekaletnamesinde davadan feragate ilişkin özel yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla, feragat nedeniyle davanın reddine, arabuluculuk ücretinin ise davacıdan tahsil edilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-)Davanın feragat nedeniyle REDDİNE,2-)Alınması gerekli 488,00 TL karar ve ilam harcının davacı tarafça yatırılan 427,60 TL peşin harçtan mahsubu ile artan 127,40 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya İADESİNE,3-)Mahkememiz dosyasında yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA,4-)Davalı taraf vekil ile temsil ettirilmediğinden vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,5-)4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,6-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere tarafların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/02/2026Katip ...e-imzalı Hakim ...e-imzalı