İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası sonrası araçta meydana gelen değer kaybının sigorta şirketi tarafından eksik ödenmesi nedeniyle açılan tazminat davası.
Özet: Davacı, kendi aracına çarparak hasara neden olan asli kusurlu aracın zorunlu trafik sigortacısı davalıdan, aracında meydana gelen değer kaybının 5.000 TLlik kısmının sigorta şirketi tarafından ödenmesine rağmen yetersiz kaldığını, gerçek değer kaybının 50.000-60.000 TL arasında olduğunu iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000 TL değer kaybı tazminatı talep ederken, davalı sigorta şirketi ise kasko şirketine onarım bedeli ve davacıya kısmi değer kaybı ödemesi yaptığını, davacının dava öncesi usulüne uygun başvuru şartlarını ve ekspertiz raporu ibrazını yerine getirmediğini savunarak davanın usulden reddini istemiştir.
T.C.
İZMİR6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/265 Esas KARAR NO : 2026/143DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)DAVA TARİHİ : 25/03/2024KARAR TARİHİ : 11/02/2026Mahkememizde görülen Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesiyle özetle; 05.01.2024 tarihinde ... plakalı araç sürücüsü ..., ... plakalı müvekkiline ait araca çarparak müvekkiline ait aracın maddi hasara uğramasına sebep olduğunu, trafik kaza tespit tutanağında da ...'un idaresindeki araç park halindeki müvekkilinin aracına çarparak maddi zarar görmesine sebep olduğunu, yaşanan kazada ... plakalı araç sürücüsünün, kazanın oluşmasında ve dolayısıyla müvekkiline ait araçta oluşan hasar ile buna bağlı olan araç değer kaybında asli ve tam kusurlu olduğunu, müvekkiline ait araçta meydana gelen hasar ... Otomotiv tarafından onarıldığını, değer kaybı için davalı şirkete mail yolu ile 15.02.2024 tarihinde başvuru yapıldığını, sigorta şirketi tarafından 19.02.2024 tarihinde yapılan geri dönüşte ... numaralı değer kaybı dosyasının açıldığının kendilerine bildirildiğini, 01.03.2024 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından 5.000,00-TL'lik kısmı ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin müvekkilinin zararını gidermemesi sebebiyle arabuluculuk dava yoluna başvurduklarını, ancak anlaşamama sebebiyle sonuçlandığını, müvekkilinin aracı oldukça düşük km'de olup araçta kaza anına kadar en ufak bir çizik dahi bulunduğunu, kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını zamanında ve yetkili servisinde yapıldığını, davaya konu sonrası 20.432 TL'lik kaza kaydı tramere yansıdığını, araçta kaza nedeniyle ciddi oranda hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracı ... otomatik vites bir araç olduğunu, kaza tarihinde araç 76936 KM'de olduğunu, yaptıkları araştırmada benzer kilometreye sahip ve birebir aynı özelliklere sahip hasarsız araçlar ile müvekkilinin aracı kıyaslandığında arada 50.000 TL-60.000 TL bedel farkı olduğunu, hesap edildiğinde müvekkiline ödenen 5.000,00-TL değer kaybı bedelinin eksik ve yeteriz olduğu fark edileceğini, değer kaybına ilişkin ... plakalı aracın ... poliçe numaralı zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesini düzenleyen ... SİGORTA A.Ş.'ne zararın tazmini amaçlı mail yolu ile 15.02.2024 tarihinde gönderildiğini, sigorta şirketi tarafından 01.03.2024 tarihinde kısmi ödeme yapılmış olmasına karşılık değer kaybı tam olarak karşılanmadığını, meydana gelen kaza nedeni ile müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının tazminini talep ettiklerini, davalı yanın sigortalısına ait aracın müvekkile ait araca çarpması nedeniyle meydana gelen müvekkiline ait araçtaki değer kaybının fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1000,00-TL'lik kısmı için (05.01.2024) kaza tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte davalıdan tazminine; dava şartı olan arabuluculuk aşamasında davacı müvekkili temsil ettiklerinden lehine arabuluculuk vekalet ücretinin de hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı araç müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 14/06/2023-14/06/2024 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı maddi zararlara ilişkin teminat limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 200.000,00-TL olduğunu, davacı aracını kasko şirketi ... Sigorta A.Ş'den tamir ettirmiş olup müvekkili şirket kasko şirketine hasar onarım bedelinin rücu ödemesi kapsamında 20.432,96 TL ve davacıya değer kaybı ödemesi olarak 5.000 TL ödediğini, tazminata hükmedilmesi halinde ödenen tutarların limitten tenzili gerektiğini, poliçe limitini bildirmelerinin davayı ve iddiaları kabul anlamında olmadığını, sigorta şirketine başvuru şartı sağlanmadığını, davacının dava yoluna gitmeden önce dava şartı olan müvekkili şirkete başvuru şartını yerine getirmiş olması gerektiğini, davacı taraf usulüne uygun başvuru yapmadığından öncelikle davanın usulden reddini talep ettiklerini, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları Ek:6 Tazminat Ödemelerinde İstenilecek Belgeler şu şekilde tahdidi olarak belirtildiğini, ancak davacı bu belgeleri tam ve eksiksiz olarak müvekkili şirkete ibraz etmeksizin huzurdaki davayı ikame etttiklerini, somut olayda başvuru şartı gerçekleşmediğinden, usulden red kararı verilmesini talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemekle beraber bir an için başvuru sahibinin iddia ettiği şekilde belirtilen evrakları sunduğu düşünülse dahi özellikle hasarın hangi parçalarda olduğu, boyutu ve değer kaybına esas bilgilerin temin edilebilmesi için, hasar ve hasar onarımına ilişkin belgelerin sunulması zorunlu olduğunu, davacı, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nde kurulan sistem üzerinden sıra esasına göre atanan ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperinden bir eksper raporu almadan başvuru yaptığından değer kaybı talebine ilişkin olarak usulüne uygun bir başvurudan söz edilemeyeceğini, “Trafik Sigortası Genel Şartları A.5.a. “Değer kaybı talep edilmesi halinde tespiti, bu Genel Şart ekinde yer alan esaslara göre Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi’nde kurulacak sistem üzerinden sıra esasına göre atanan ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperleri tarafından yapılır.” maddesi gereği; davacının SBM üzerinden eksper atayarak temin edeceği değer kaybı eksper raporunu ayrıca Genel Şartlar Ek:6 Tazminat Ödemelerinde İstenilecek Belgeler başlığı altında belirtilen evraklar müvekkili şirkete ulaştırılmadan yapılan başvuru kanuna aykırı ve usulen geçersiz olduğunu, davacının aracını kasko sigorta poliçesi kapsamında tamir ettirip ettirmediğini; şayet kasko kapsamında tamir işlemi gerçekleşmiş ise bu durumda, kasko hasar dosyasında bulunan tüm belgeleri ve özellikle eksper raporunu temin ederek başvuru yapması, değer kaybı bedelinin hesabının yapılabilmesi için kaçınılmaz olduğunu, aracı inceleme, aracı hasarlı görme ve dahi detaylı eksper incelemesi yapma şansı olmayan müvekkili şirketin, hangi parçaların ne oranda hasarlandığını anlayarak Genel Şartlardaki formüllere göre değer kaybı hesaplaması da mümkün olmayacağını, bu nedenle, davanın yeterli başvuru yapılmadığı gözetilerek KTK md.97 gereği reddini talep ettiklerini, dava konusu talep zamanaşımına uğradığını, Karayolları Trafik Kanunu’nun 109/1. Maddesine göre sorumluluk sigortası sözleşmelerinden doğan her türlü tazminat davası hak sahibinin zararı ve tazminat yükümlülüğünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl sonra zamanaşımına uğradığını, kusur yönünden kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili sigorta şirketinin poliçe kapsamındaki sorumluluğu müşterek ve müteselsil olmakla birlikte en fazla poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, zorunlu trafik sigortası bir tür sorumluluk sigortası olup zorunlu trafik sigortasında sigortacının karşılamakla yükümlü olduğu zararlar işletme halinde motorlu aracın neden olduğu kazalarda 3. Kişilerin zararına neden olacak bir kazanın meydana gelmesi ve bu kazada araç işleteninin sorumlu bulunması gerektiğini, kaza tespit tutanağı ve ceza dosyalarından alınan raporlar hukuk hakimi açısından bağlayıcı olmadığını, ayrıca ceza dosyasında alınan bilirkişi raporunu esas alarak hüküm kurmak, yargıtay tarafından eksik inceleme olarak değerlendirildiğini, Bu nedenle kusur oranlarının tespiti için bilirkişi raporu alınması gerektiğini, müvekkili sigorta şirketi tarafından, davaya konu araç için değer kaybı tazminatı ödenmiş olup; davacıya karşı bakiye tazminat ödeme borcu kalmadığını, müvekkili şirket tarafından araçta oluşan reel değer kaybı tazminatı olarak 01.03.2024 tarihinde davacı vekiline 5.000,00 TL ödenmiş olup başvuru konusu kaza kapsamında zararın karşılanmış olması sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, 5684 Sayılı Sigortacılık Kanunu’nun 22. maddesine göre dosyaya sunulacak ekspertiz raporu “delil” niteliğinde olup kazadan hemen sonra tanzim ettirilen geçerli rapora göre değerlendirme yapılması gerektiğini kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydı ile, müvekkili şirket nezdinde ekspertiz incelemesi yapılmış olup; neticesinde tespit edilen tutar dava dosyası ikame edilmeden evvel ödendiğini, dolayısıyla kusur durumu ve sair hususlara ilişkin her türlü itiraz hakları saklı kalmak kaydı ile, gelinen aşamada, tazminat ödeme yükümlülüğünü yerine getiren müvekkili şirketin, davacıya karşı herhangi bir bakiye borcu olmadığını, bu durumda, davanın reddini, aksi halde, müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin toplam tazminattan -ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte- mahsup edilmesini talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini, araç kilometresi yüksek ise veya daha önce benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, somut olayda dava konusu aracın kazadan önceki halinin değerli/orijinal/kazaya uğramadığı/değişeni olmadığına ilişkin herhangi bir delil dosyada mevcut olmadığını, değer kaybına konu araç modeli ve kilometresi dikkate alındığında bu durumdaki aracın değişmeyen parçası, boyalı olmayan yanı olamayacağı bir karine olarak kabul edilmesi gerektiğini, itirazlarının baki kalmak kaydıyla; değer kaybı bedelinin genel şartlara göre hesaplanması gerektiğini, Karayolları Trafik Kanunu’nun 99. maddesi ve yerleşmiş Yargıtay kararları gereğince, yeterli ve gerekli belgelerin eklenmesi sureti ile müvekkiline müracaat tarihinden öncesinde müvekkilinin temerrüdü söz konusu olmadığını, sigortacı yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğü belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde, böyle bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihlerden öncesi için faiz sorumluluğununda bulunmadığını, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:Mahkememizce deliller toplanmış, davalı sigorta şirketinden sigorta poliçesi ve hasar dosyası, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden sigorta ve hasar bilgileri, kazaya karışan araçlara ilişkin tescil bilgileri dosya içerisine celp edilmiş, makine mühendisi(otomotiv)-sigorta alacakları-kusur bilirkişi heyetinden ve İTÜ Fen Heyeti Trafik Kürsüsü nezdinde resen seçilecek 3 ayrı ihtisas sahibi bilirkişiden oluşan bilirkişiye heyetinden bilirkişi raporu alınmıştır.Dava, trafik kazasından kaynaklı davacı aracında oluşan değer kaybı bedeline ilişkin maddi tazminat davasıdır.Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın Hadise tarihinde meydana gelen kazaya karışan tarafların kusurlu olup olmadığı, kaza neticesinde dava konusu araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı, oluşması halinde tutarları, davacı tarafın faiz talep edip edemeyeceği, hangi tarihten itibaren ne tür faiz talep edebileceği, netice itibari ile değer kaybı na dair alacak kalemlerinin talep şartlarının oluşup oluşmadığı ve miktarının tespiti noktalarında toplandığı,Somut olayda; 05/01/2024 tarihinde ... ili, ... ilçesi, ... mahallesinde davacıya ait ... plakalı araç park halinde iken, ... plakalı araç sürücüsü ...'un geri manevra esnasında, park halindeki davacıya ait otomobile çarparak hasar oluşturduğu, hasarın onarım bedelinin 20.432,96-TL KDV olduğu, bahse konu onarım tutarının ... plakalı aracın hasar geçmişine yansıdığı, otomobilde değer kaybına neden olduğu, davalı sigorta şirketinden 5000-TL değer kaybı ödemesi alındığı, ancak gerçek değer kaybının daha yüksek olduğu, değer kaybının tespiti ve davalıdan alınarak davacıya ödenmesi talebi ile dava açıldığı anlaşılmıştır.Mahkememizce yapılan yargılamada toplanan deliller ve bilirkişi heyeti raporunda; kazanın oluşumunda davacının herhangi bir kusurunun bulunmadığı, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı sürücüsü olan dava dışı ...'un kusurlu hareketi nedeniyle trafik kazası meydana geldiği, kaza tarihi itibarıyla davacı aracında meydana gelen değer kaybının 05/01/2024 olan kaza tarihi itibariyle uğramış olduğu değer kaybının kazasız ve kazalı 2.el araç değeri farkı itibari ile 9.513-TL olduğu, davalının davacı yana 5.000-TL değer kaybı ödemesi gerçekleştirdiği, bu nedenle bakiye kalan değer kaybı zararının 4.513-TL olduğu tespit edilmekle, Açıklanan gerekçelerle denetime elverişli, yeterli ve hükme esas almaya elverişli mahiyetteki bilirkişi raporuna itibar edilerek davacının dava konusu kaza nedeniyle davacı aracında meydana gelen değer kaybı bedeli yönünde ki davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM : Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;1-DAVANIN KABULÜNE, a-) i-) Değer kaybı bedeli olarak ... Sigorta yönünden, 4.513TL alacak kaleminin 15.02.2024’e(müracaat tarihi) KTK 97. Madde mucibince 15 gün ilavesi ile 03.03.2024 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Alınması gereken 732,00 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL peşin harç ve 80,00 TL ıslah harcı toplamı 507,60 TL'nin mahsubu ile eksik kalan 507,60 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 4.513,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan 85,00 TL e-tebligat gideri, 21.000,00 TL bilirkişi ücreti, 4,00 TL KEP masrafı olmak üzere toplamı 21.089,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve 80,00 TL ıslah harcı toplamı 935,20 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,7-Davalı tarafından yatırılan delil avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra resen davalıya iadesine,8-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,9-Dosya kapsamına göre, HUAK 18/A maddesi gereğince zorunlu arabuluculuk faaliyeti ücreti olarak suçüstü ödeneğinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin 6831 sayılı yasa hükümlerine göre arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... Sigorta vekilinin yokluğunda, Dair; HMK 341/2 hükmü mucibince kanunyolu olmaksızın miktar itibarıyla KESİN olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.11/02/2026 Katip ...e-imzalı Hakim ...e-imzalı