4721 sayılı Türk Medenî Kanunu kapsamında kısıtlının yerleşim yeri değişikliği talebinden doğan vesayet yetki uyuşmazlığının çözümü ve yetkili mahkemenin tespiti kararı.
Özet: 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu uyarınca kısıtlanmış bir kişinin ikametgahını değiştirmesi talebi üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığını inceleyen bu metin, vasinin kısıtlının adresini İstanbuldan İzmire taşıma isteğine Büyükçekmece 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin izin vermesi ve yetkisizlik kararı almasıyla başlamıştır. Ardından İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi, kısıtlının fiilen yeni adrese taşınmadığı gerekçesiyle kendi yetkisizliğine hükmetmiş; ancak yapılan değerlendirmede, ilk mahkemenin ikametgah değişikliğine verdiği iznin esas alınması gerektiği belirtilerek, vesayet dosyasının takibinde İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin yetkili olduğu tespit edilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/10246 E.  ,  2025/13637 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI : 2025/935 Esas, 2025/913 Karar
VASİ:
KISITLI:
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Büyükçekmece 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 19.11.2018 Tarihli ve 2018/742 Esas, 2018/1403 Karar Sayılı Kararı
Hükümlü, 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 407 nci maddesi gereğince kısıtlanmış ve ...'ın vasi olarak atanmasına karar verilmiştir.
Vasi 28.05.2024 tarihli dilekçeyle hükümlünün ikametgahını ... Mah. ... Sok. No:... İç Kapı No:18 .../İstanbul adresinden ... Mah. ... Cad. No:... K:3D:5 .../İzmir adresine taşımak istediğini belirterek kısıtlının yerleşim yeri adresinin değiştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkemece, 30.05.2024 tarihli ek kararıyla kısıtlının ikametgah değişikliğine izin verilmesine ve mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiştir.
B. İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 29.05.2025 Tarihli ve 2025/935 Esas, 2025/913 Karar Sayılı Ek Kararı
Hükümlünün cezaevine girmeden önceki ikamet adresini ... Mah. ... . Apt. K:5 D:18 .../İstanbul olarak bildirdiği ve hükümlünün infaza başlama tarihinden beri cezaevinden çıkışının olmadığı, dolayısıyla ... adresi olarak kayıt ettirilen/ettirilmesi için mahkemece izin verilen ... Mah. ... .... Cad. No:... D:5 .../İzmir adresinde hiç oturmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun'un 407 nci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının yerleşim yerinin değiştirilmesi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:
“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”
4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:
“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez.
Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur.”
C. Değerlendirme
Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan Büyükçekmece 1. Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun'un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı olduğundan vesayet dosyasının takibi ile İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İzmir 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
27.10.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.