Yargıtay 4. Ceza Dairesi, Cumhurbaşkanına hakaret ve halkı kin ve düşmanlığa tahrik suçlarında bölge adliye mahkemesi kararını gerekçe eksikliği ve orantısız ceza nedeniyle bozarken, hakaret suçunda onama kararı vermiştir.
Özet: Yargıtay, sanık hakkında "hakaret" suçundan kurulan mahkumiyet hükmünü onarken, "cumhurbaşkanına hakaret" ve "halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama" suçlarından verilen kararları bozmuştur; bozma gerekçeleri arasında, halkı kin ve düşmanlığa tahrik suçunda kamu barışı açısından açık ve yakın tehlike unsurunun tartışılmaması, cumhurbaşkanına hakaret suçunda ağır eleştirilerin hakaret olarak nitelendirilmesi ile eylemin kapsamının yanlış belirlenmesi, temel ceza tayininde adalet ve orantılılık ilkelerine aykırılık ve basit yargılama usulü indiriminin hatalı uygulanması yer almaktadır.
4. Ceza Dairesi         2023/5897 E.  ,  2026/1342 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2021/1181 E., 2022/641 K.
SUÇLAR : Cumhurbaşkanına hakaret, hakaret, halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama
HÜKÜMLER : İstinaf başvurusunun esastan reddi
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama
Yapılan ön inceleme neticesinde, sanık hakkında kurulan hükümlerin; temyiz edilebilir oldukları, temyiz edenin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde yapıldığı, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği ve temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:
I. HUKUKÎ SÜREÇ
Sanık hakkında Cumhurbaşkanına hakaret, hakaret ve halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama suçlarından, İlk Derece Mahkemesince kurulan mahkumiyet hükümlerine yönelik olarak, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddi kararı verilmiştir.
II. TEMYİZ SEBEPLERİ
Sanık müdafiinin temyiz sebepleri özetle; sanığın suça konu karikatürleri kendisinin yapmadığına, ifade özgürlüğü kapsamında paylaştığına, suç işleme kastı bulunmadığına, kamu görevlisine hakaret suçu bakımından etkin pişmanılık hükümlerinin dikkate alınması gerektiğine kararın bozulmasına ilişkindir.
III. GEREKÇE
A. Hakaret Suçu Yönünden
Sanığın savunması, suça konu paylaşıma ilişkin bilgisayar çıktıları ve tüm dosya kapsamından, Mahkemenin takdir ve gerekçesi yerinde bulunmuş, sanık müdafiinin temyiz sebeplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.
Sanığa yükletilen hakaret eylemiyle ulaşılan çözümü haklı kılıcı zorunlu öğelerinin ve bu eylemin sanık tarafından işlendiğinin Kanuna uygun olarak yürütülen duruşma sonucu saptandığı, bütün kanıtlarla aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların temyiz denetimini sağlayacak biçimde ve eksiksiz sergilendiği, özleri değiştirilmeksizin tartışıldığı, vicdani kanının kesin, tutarlı ve çelişmeyen verilere dayandırıldığı;
Eylemin doğru olarak nitelendirildiği ve Kanunda öngörülen suç tipine uyduğu,
Sanık hakkında genel hükümlere göre yargılama yapılmasına karşın, basit yargılama usulü uyarınca indirim yapılarak eksik ceza tayin edilmiş ise de, aleyhe temyiz olmadığından bozma yapılamayacağı,
Anlaşıldığından, yapılan incelemede isabetsizlik görülmemiştir.
B. Cumhurbaşkanına Hakaret ve Halkı Kin ve Düşmanlığa Tahrik veya Aşağılama Suçları Yönünden
1. Halkı kin ve düşmanlığa tahrik veya aşağılama suçundan kurulan hükümde, sanığın yaptığı paylaşımların içerik, zaman ve bağlam itibarıyla kamu barışı açısından açık ve yakın bir tehlike doğurup doğurmadığı tartışılmadan, gerekçesiz şekilde mahkumiyet kararı verilmesi
2. Cumhurbaşkanına hakaret suçundan kurulan hükümde; hakaret fiillerinin cezalandırılmasıyla korunan hukuki değer, kişilerin onur, şeref ve saygınlığı olup, bu suçun oluşabilmesi için, davranışın kişiyi küçük düşürmeye matuf olarak gerçekleşmesi gerekmektedir. Bir hareketin tahkir edici olup olmadığı bazı durumlarda nispi olup, zamana, yere ve duruma göre değişebilmektedir. Kişilere yönelik her türlü ağır eleştiri veya rahatsız edici sözlerin hakaret suçu bağlamında değerlendirilmemesi, sözlerin açıkça, onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnadını veya sövme fiilini oluşturması gerekmektedir. Somut olayda sanığın, 05.05.2015 tarihli paylaşımı dışında gönderdiği kabul edilen diğer mesajlarının muhatabın onur, şeref ve saygınlığını rencide edici boyutta olmayıp, ağır eleştiri niteliğinde olduğu ve dolayısıyla hakaret suçunun unsurlarını oluşturmadığı gözetilmeden 5237 sayılı Kanun'un 43/1. maddesinin uygulanması,
3. Sanık hakkında temel ceza tayin edilirken dosya kapsamına uygun olmayan gerekçeyle ve aynı zamanda adalet, hak ve nasafet kuralları ile 5237 sayılı Kanun'un "suç işleyen kişi hakkında işlenen fiilin ağırlığıyla orantılı ceza ve güvenli tedbirine hükmolunur" şeklindeki 3/1. maddesine aykırı olarak İlk derece mahkemesince orantısız şekilde alt sınırdan uzaklaşılarak ceza verilmesi,
4. Sanık hakkında genel hükümlere göre yargılama yapılmasına karşın, basit yargılama usulü uyarınca indirim yapılarak eksik ceza tayin edilmesi,
Hukuka aykırı görülmüştür.
IV. KARAR
A. Hakaret Suçu Yönünden
Gerekçe bölümünün (A) bendinde açıklanan nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararında, sanık müdafii tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun'un 289/1. maddesi ile maddi ceza hukukuna ilişkin sair nedenler yönünden yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun'un 302/1. maddesi gereği, Tebliğname'ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,
B. Cumhurbaşkanına Hakaret ve Halkı Kin ve Düşmanlığa Tahrik veya Aşağılama Suçları Yönünden
Gerekçe bölümünün (B) bendinde açıklanan nedenlerle, sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden, Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, yeniden hüküm kurulurken 5271 sayılı Kanun'un 307/5. maddesi uyarınca cezayı aleyhe değiştirme yasağının dikkate alınmasına,
Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca İstanbul 43. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,
14.01.2026 tarihinde karar verildi.