Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili davasında, davalı idarenin değerleme ve bilirkişi raporuna yönelik temyiz itirazları reddedilerek istinaf kararının onanması.
Özet: Davacı tarafından kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili talebiyle açılan davada, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne ilişkin kararının davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine bölge adliye mahkemesince başvurunun esastan reddedildiği ve bilirkişi raporunun usul ve kanuna uygunluğunun teyit edildiği olayda, davalı idarenin bölge adliye mahkemesi kararına yönelik temyiz başvurusu yüksek mahkeme tarafından incelenerek tüm temyiz itirazlarının reddedilmesiyle usul ve kanuna uygun bulunan bölge adliye mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/4648 E.  ,  2025/14871 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/729 Esas, 2024/2151 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Babaeski 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/89 Esas, 2023/121 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsiline ilişkin davada yapılan yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Kırklareli ili, ... ilçesi, ... köyü 1 14... parsel sayılı taşınmaza davalı idare tarafından fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırmasız el atmanın varlığını kabul etmemekle birlikte hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, metrekare birim değerinin yüksek tespit edildiğini, taşınmazın el koyma tarihindeki niteliğine göre değerinin tespit edilmesi gerektiğini, objektif değer artış oranının yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırmasız el atılan arazi niteliğindeki taşınmaza mahallinde yapılan keşif sonucu net geliri esas alınarak dava tarihindeki değerini belirleyen usul ve kanuna uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre el atma bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi bilirkişi kurulunca belirlenen objektif değer artırıcı unsur oranı ile kapitalizasyon faiz oranının taşınmazın konum ve niteliğine uygun düştüğü, değerlendirmeye esas alınan ürün verilerinin resmî verilerle uyumlu olduğu, her ne kadar hükme esas alınan bilirkişi heyeti ek raporunda çıplak metrekare bedel 76,03 TL objektif değer artırıcı unsurun %300 olarak kabul edildiği hâlde, net metrekare birim değerinin 304,12 TL yerine 228,09 TL belirlendiği anlaşılmış ise de bu hususun istinaf eden davalı tarafın yararına olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net gelir esas alınarak taşınmaza değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
19.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.