Kamulaştırmasız El Atılan Taşınmaz Bedelinin Tahsili Davasında, İdarenin Bilirkişi Raporu ve Net Gelir Esaslı Değerlemeye İlişkin Temyiz İtirazları Reddedilerek Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Onanması
Özet: Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili amacıyla açılan davada, ilk derece mahkemesi davanın kabulüne hükmetmiş, davalı idarenin bu karara karşı yaptığı istinaf başvurusu Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bilirkişi raporunda belirlenen net gelir esasına dayalı değerlemenin ve objektif değer artırıcı unsurların usul ve yasaya uygun bulunması gerekçesiyle esastan reddedilmiştir; davalı idarenin Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı yaptığı temyiz başvurusu da Yargıtay tarafından incelenmiş ve dava konusu taşınmazlara net gelir esas alınarak değer biçilmesinde isabetsizlik görülmeyerek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu tespit edilip temyiz itirazları reddedilerek karar oy birliğiyle onanmıştır.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/760 Esas, 2025/315 KararKARAR : Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ : Babaeski 1. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2022/65 Esas, 2023/120 KararTaraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin tahsiline ilişkin davada yapılan yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Kırklareli ili, ... ilçesi, ... köyü 1 01... ve 2 parsel sayılı taşınmazlara davalı idare tarafından fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlarİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırmasız el atmanın varlığını kabul etmemekle birlikte hükme esas alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, metrekare birim değerinin yüksek tespit edildiğini, taşınmazın el koyma tarihindeki niteliğine göre değerinin tespit edilmesi gerektiğini, objektif değer artış oranının yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırmasız el atılan arazi niteliğindeki taşınmazlara olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir esas alınarak değer biçen usul ve kanuna uygun olan bilirkişi raporuna göre el atma bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi istinaf edenin sıfatına göre bedelin uygun olduğu, bilirkişi raporunda dava konusu taşınmazların niteliği ve konumuna göre belirlenen kapitalizasyon faizi ile %200 olarak alınan objektif değer artırıcı unsur oranlarının yerinde olduğu, değerlendirmeye alınan ürünlerin yörenin münavebe sistemine uygun ve resmî verilerle uyumlu bulunduğu, taşınmazlara ilişkin olarak yapılmış usulüne uygun bir kamulaştırma işlemi bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf sebeplerini tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.C. Gerekçe 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Dava konusu taşınmazlara 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net gelir esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,19.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.