Resmi evrakta sahtecilik suçunda, 765 sayılı TCKnın 95/2 maddesi uyarınca ertelenen cezanın denetim süresinin dolmasına rağmen HAGB kapsamında açıklanmasının kanun yararına bozulması istemi.
Özet: Eski 765 sayılı Kanuna göre ertelenen hapis cezasının beş yıllık denetim süresi içinde sanığın suç işlememesi nedeniyle esasen vaki olmamış sayılması gerektiği halde, sonradan yapılan uyarlama yargılamasıyla hukuka aykırı olarak Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması kararı verilmesi ve denetim süresinde suç işlemesi sebebiyle hükmün açıklanması kararının, sanık aleyhine sonuç doğuracak şekilde lehe kanun ilkesine aykırılık teşkil etmesi nedeniyle Kanun Yararına Bozma isteminin yerinde olduğunu değerlendiren bir hukuki metindir.
11. Ceza Dairesi         2025/850 E.  ,  2025/13722 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2022/9 E., 2022/484 K.
SUÇ : Resmi evrakta sahtecilik
İNCELEME KONUSU
KARAR : Mahkûmiyet
KANUN YARARINA BOZMA
YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması
Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 06.11.2012 tarihli ve 2012/200 Esas, 2012/377 Karar sayılı hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ile denetim süresi içinde kasıtlı suç işlenmesi nedeniyle hükmün açıklanarak sanığın mahkumiyetine dair Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 29.09.2022 tarihli ve 2022/9 Esas, 2022/484 Karar sayılı kararına yönelik, Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 31.01.2025 tarihli ve 2024/9663 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 25.02.2025 tarihli ve KYB-2025/20143 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 25.02.2025 tarihli ve KYB-2025/20143 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“Memur olmayan kişinin resmi belgede sahteciliği suçundan sanık ...'nin, 765 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 342/1 ve 59. maddeleri gereğince 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, cezasının 647 sayılı Cezaların İnfazı Hakkında Kanun ile 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 6. maddesi uyarınca ertelenmesine dair Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 21/12/2005 tarihli ve 2004/224 esas, 2004/237 sayılı kararının 29/12/2005 tarihinde kesinleşmesini müteakip, hükümden sonra 5560 sayılı Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun'un 23. maddesi ile değiştirilen 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 231. maddesi kapsamında sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesi talebi üzerine yapılan uyarlama yargılaması sonunda, sanığın anılan suçtan 765 sayılı Kanun'un 342/1 ve 59. maddeleri gereğince 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı Kanun'un 231. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 06/11/2012 tarihli ve 2012/200 esas, 2012/377 sayılı kararının 21/12/2012 tarihinde kesinleşmesini takiben, sanığın denetim süresi içerisinde 2016 tarihinde işlediği kasıtlı suçtan mahkûm olduğunun ihbar edilmesi üzerine, hükmün açıklanmasına ve sanığın mahkûmiyetine dair Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 29/09/2022 tarihli ve 2022/9 esas, 2022/484 sayılı kararını kapsayan dosya incelendi.
765 sayılı Kanun'un 95/2. maddesinde yer alan “Cürüm ile mahkum olan kimse hüküm tarihinden itibaren beş sene içinde işlediği diğer bir cürümden dolayı evvelce verilen ceza cinsinden bir cezaya yahut hapis veya ağır hapis cezasına mahkum olmazsa, cezası tecil edilmiş olan mahkumiyeti esasen vaki olmamış sayılır. Aksi takdirde her iki ceza ayrı ayrı tenfiz olunur.” şeklindeki düzenleme nazara alındığında,
Sanığın üzerine atılı suç nedeniyle hakkında verilen erteli cezanın 29/12/2005 tarihinde kesinleştiği ve beş yıllık denetim süresinin sonu olan 29/12/2010 tarihine kadar hapis cezasına konu bir suç işlemediğinin adli sicil kaydından tespit edildiğinin anlaşılması karşısında, anılan sürenin sonunda sanık hakkında erteli cezaya ilişkin mahkûmiyetin esasen vaki olmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiği halde, kanun değişikliği nedeniyle dosyanın yeniden ele alınarak 5560 sayılı Kanun'un 23. maddesi ile değiştirilen 5271 sayılı Kanunu'nun 231. maddesi uyarınca sanık hakkında aleyhe sonuç doğuracak şekilde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ve denetim süresi içerisinde suç işlendiğinden bahisle hükmün açıklanmasına karar verilmesinde isabet görülmemiştir.”
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1. 765 sayılı Türk Ceza Kanununun (765 sayılı Kanun) 95 inci maddesinin ikinci fıkrası; "Cürüm ile mahkûm olan kimse hüküm tarihinden itibaren beş sene içinde işlediği diğer bir cürümden dolayı evvelce verilen ceza cinsinden bir cezaya yahut hapis veya ağır hapis cezasına mahkûm olmazsa, cezası tecil edilmiş olan mahkûmiyeti esasen vaki olmamış sayılır. Aksi takdirde her iki ceza ayrı ayrı tenfiz olunur." şeklinde düzenlenmiştir.
2. 5728 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesinde; "...Bu Kanun yürürlüğe girdiği tarihten önce kesinleşmiş ve infaz edilmekte olan mahkûmiyet kararları hakkında, lehe kanun hükümleri, hükmü veren mahkemece 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 98 ilâ 101 inci maddeleri dikkate alınmak ve dosya üzerinden incelenmek suretiyle belirlenir. Ancak, hükmün konusunun herhangi bir inceleme, araştırma, delil tartışması ve takdir hakkının kullanılmasını gerektirmesi halinde inceleme, duruşma açılmak suretiyle yapılabilir. Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kesin hükümle sonuçlanmış olan davalarda lehe hükmün belirlenmesi ve uygulanması amacıyla, yapılan yargılama bakımından dava zamanaşımı hükümleri uygulanmaz..." hükümleri yer almaktadır.
3. Bu kapsamda inceleme konusu dava dosyası değerlendirildiğinde; Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 21.12.2005 tarihli ve 2005/224 Esas, 2005/237 Karar sayılı kararı ile sanık hakkında resmi evrakta sahtecilik suçundan lehe olan 765 sayılı Kanun'un 342/1, 59. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, cezanın 647 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi gereğince ertelenmesine ilişkin hükmün 29.12.2005 tarihinde kesinleştiği, 765 sayılı Kanun'un 95/2. maddesine göre, hüküm tarihinden itibaren beş sene içinde işlediği diğer bir cürümden dolayı evvelce verilen ceza cinsinden bir cezaya yahut hapis veya ağır hapis cezasına mahkûm olmazsa, cezası tecil edilmiş olan mahkûmiyetin esasen vaki olmamış sayılacağı, alınan güncel adli sicil kaydına göre, sanığın denetim süresi içinde işlediği kesinleşmiş bir mahkumiyet hükmüne rastlanmadığı ve erteli mahkumiyet hükmünün 21.12.2010 tarihinde esasen vaki olmamış sayılmasının gerektiği, bununla birlikte; 5728 sayılı Kanun'un geçici 1. maddesine göre kesinleşmiş ve infaz edilmekte olan mahkûmiyet kararları hakkında uyarlama yapılabileceği de gözetilmeden, dosyanın yeniden ele alınarak sanık hakkında 06.11.2012 tarihinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ve denetim süresi içinde kasıtlı suç işlenmesi nedeniyle hükmün açıklanarak 29.09.2022 tarihinde mahkumiyet kararı verilmesi isabetsiz olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 06.11.2012 tarihli ve 2012/200 Esas, 2012/377 Karar sayılı hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı ile denetim süresi içinde kasıtlı suç işlenmesi nedeniyle hükmün açıklanarak sanığın mahkumiyetine dair Samsun 1. Ağır Ceza Mahkemesinin, 29.09.2022 tarihli ve 2022/9 Esas, 2022/484 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 03.11.2025 tarihinde karar verildi.