Kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmazların yol olarak terkini davasında, davacı idarenin bilirkişi raporuna yönelik değerleme itirazlarının istinaf ve temyiz incelemelerinde reddedilmesi.
Özet: Davacı idarenin, kamulaştırma bedelinin tespiti davasında ilk derece mahkemesinin kabul kararına karşı yaptığı istinaf ve temyiz başvuruları, bilirkişi raporundaki değerleme yöntemleri, emsal kıyaslamaları, net gelir hesabı ve objektif değer artışı gibi hususlara yönelik itirazları bölge adliye mahkemesince ve ardından Yargıtayca yerinde görülmeyerek reddedilmiş, böylece kamulaştırılan taşınmazların bedel tespiti ve yol olarak terkini yönündeki karar hukuka uygun bulunarak kesinleşmiştir.
MAHKEMESİ : Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/2777 Esas, 2025/923 KararKARAR : Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ : Erciş 2. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI : 2022/329 Esas, 2024/226 KararTaraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların yol olarak terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Van ili, ..., ... Mahallesi 1 78... ve 22 parsel sayılı taşınmazların kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazların yol olarak terkinini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.IV. İSTİNAFA. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.B. İstinaf SebepleriDavacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve Kanuna aykırı olduğunu, bilirkişilerce yonca için net gelir hesabı yapılırken tek yıl esas alınarak hesaplama yapılmasının hatalı olduğunu, bilirkişilerce taşınmaz için metrekare birim fiyatı hesaplanırken Buğday- Yonca- Karışık Sebze münavebesi uygulandığını ve bunun hatalı olduğunu, bilirkişi raporunda kuru tarım arazisi olduğu kesin olmayan taşınmazların değer tespitinde kapitilizasyon faiz oranını %4 olarak kullanılmasının hatalı olduğunu, %250 oranında objektif değer artışı uygulamasının mükerrer değer artışına neden olduğunu, dava konusu taşınmaza emsal olarak gösterilen taşınmazın satış gördüğünü bu nedenle uygun bir emsal olmadığını, emsal üzerinde yapı bulunduğunu, taşınmaz üzerinde bulunan yapı bedeli düşülmeden dava konusu taşınmazların metrekare birim fiyatı hesaplanmasının hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.C. Gerekçe ve SonuçBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dava konusu taşınmaz ve emsale ilişkin kayıtların yerel mahkemece toplandığı, bu bilgi ve belgeler doğrultusunda bilirkişi kurulu raporu üzerinde yapılan denetim sonucunda; değerlendirmeye esas alınan Van ili, ..., ... Mah. 99... parsel sayılı emsal taşınmazın satış tarihinin dava tarihinden önce ve tapuda yapıldığı, bu satışın özel nitelikte olmadığı ve emsal kıyaslamasına esas alınabileceği, emsal ile dava konusu taşınmazların mevkii, konum, nitelik, yüzölçümleri, vergi beyan değerleri bakımından kıyaslaması yapılarak ve benzer özellikleri ile üstün ve eksik yanları gözetilerek değerinin hesaplandığı belirtilerek dava konusu taşınmazların metrekare birim fiyatının 246,87 TL olarak hesaplanmasında, sorumluluğun davacı kuruma ait olduğunun belirlenmesinde bir isabetsizlik görülmediği gerekçesi ile davacı idare vekilinin başvurunun esastan reddine karar vermiştir. V. TEMYİZA. Temyiz Yoluna BaşvuranlarBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukukî NitelendirmeUyuşmazlık, dava konusu taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespitine ilişkindir.2. Değerlendirme1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Arsa niteliğindeki taşınmazlara emsal kıyaslaması yapılarak bedel belirlenmesinde isabetsizlik görülmemiştir.3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,19.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.