Yargıtay 11. Ceza Dairesi, tehlikeli atık taşımasında zincirleme hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma şüphesiyle eksik soruşturmaya dayalı kovuşturmaya yer olmadığı kararına itirazın reddini kanun yararına bozmuştur.
Özet: Adalet Bakanlığı, tehlikeli atık taşıyan şoförlerin iddia edilen zimmetine geçirme eyleminin zincirleme şekilde gerçekleştiğine dair güçlü tanık beyanlarına ve mevcut davanın tekrar eden eylemleri kapsamadığına yönelik delillere rağmen, savcılığın yetersiz soruşturma yürüterek kovuşturmaya yer olmadığına karar vermesi ve bu karara yapılan itirazın eksik soruşturma genişletilmesi emri verilmeden reddedilmesi nedeniyle, bu kararın kanun yararına bozulmasını talep etmektedir; zira, olayların birden fazla kez ve farklı kişilerce yapıldığına dair emareler, taşımacı firma yetkilileri, çalışanları, sevkiyat listeleri, araç GPS ve telefon HTS kayıtları gibi delillerle soruşturmanın derinleştirilmesini gerektirmektedir.
11. Ceza Dairesi         2025/1656 E.  ,  2025/14402 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hakimliği
SAYISI : 2022/5943 Değişik iş
Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının 15.09.2022 tarihli ve 2022/15826 Soruşturma, 2022/31436 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin merci Bakırköy 5. Sulh Ceza Hakimliğinin 04.11.2022 tarihli ve 2022/5943 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271/4. maddesi uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 04.11.2022’de kesinleştiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309/1. maddesi uyarınca, 07.04.2025 tarihli ve 2023/31627 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.04.2025 tarihli ve KYB-2025/44775 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:
I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.04.2025 tarihli ve KYB-2025/44775 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
“5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi halde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla soruşturmanın genişletilmesine karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,
Dosya kapsamına göre, .... ve Madeni Aksam Sanayi Turizm A.Ş. firmasından alınan ve ... firması ile taşınan tehlikeli atık sınıfına ait ürünlerin, ... firmasından çıkışı esnasında, bildirilen tonajı ile kendisine gönderilen tonajı arasında oynama olabileceği şüphesi üzerine müşteki firma yetkilisi tarafından, 08/09/2021 tarihinde ... firmasından ham maddeyi teslim alan 34... plaka sayılı nakliye aracının takip edildiği, bahse konu aracın gitmesi gereken güzergahından farklı bir rotaya ilerleyerek ... Metal isimli iş yerinde durduğu ve araç içerisindeki tehlikeli atıkların bir kısmının burada indirildiğinin görülmesi üzerine başlatılan soruşturmada, Büyükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının 2021/53691 soruşturma sayılı dosyasında araç şoförü .... hakkında hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma suçundan, bahse konu ürünleri satın alan ... ... hakkında ise suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçundan açılan kamu davasının Büyükçekmece 11. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/136 esasına kayden yargılamasının devam ettiği, bu kez müşteki şirket vekili tarafından aynı olayın tekrar edildiği, eylemin birden fazla kez zincirleme olarak gerçekleştirilmiş olabileceği iddiası ile şikayetçi olunması üzerine yürütülen soruşturma neticesinde, aynı suçtan dolayı mükerrer soruşturma yürütülemeyeceğinden bahisle inceleme konusu kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de;
Somut olayda, tanık ...'un 29/07/2022 tarihinde kollukta alınan ifadesinde, suça konu ürünleri satın aldığı tespit edilen ... Metal isimli işyeri yetkilisinin olay tarihinde telefon görüşmesi yaptığı üçüncü bir kişiye, "... bu 11. parti diğer şoförlerden geldikçe 20 partiyi tamamlıcam arabanın üstüne çadırı çektim gönderiyorum.' şeklinde söylemde bulunduğunu ifade etmesi karşısında, şikayete konu eylemin bir kez değil 11 kez gerçekleştirildiği ve birden fazla şoför tarafından işlendiği anlaşılmakla, bahse konu maddelerin taşıma işlemini gerçekleştiren şüpheli ... firması yetkilileri ile çalışanlarının ifadelerinin alınması, sevkiyat listelerinde adı geçen şoförlerin olay tarihlerinde kullandığı nakliye araçlarına ait GPS ve kullanmış oldukları telefonlara ilişkin iletişimin tespitine yönelik HTS kayıtlarının temin edilmesi suretiyle toplanacak deliller ve yapılacak inceleme sonucuna göre şüphelilerin hukukî durumunun tayin ve takdiri gerekirken, eksik soruşturmaya dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.“
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.
II. GEREKÇE
1. 5271 sayılı Kanun‘un 160 ıncı maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir.
2. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172 nci maddesinin birinci fıkrası;
“(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir.
...“
Şeklinde düzenlenmiştir.
3. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173 üncü maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında;
“(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.
(2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.
(3)(Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.
(4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.
...“
Hükümleri yer almaktadır.
4. Kanun‘da yer alan düzenlemelerden de görüleceği üzere; Cumhuriyet savcısı, suçun işlenip işlenmediğinin tespiti bakımından hemen işin gerçeğini araştırmaya başlamalı, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açmalı, aksi halde 5271 sayılı Kanun’un 172 nci maddesi gereğince kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vermelidir.
5. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen Sulh Ceza Hakimliği, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar
verebilecektir.
6. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; şikayetçi... Metal Döküm San.Tic.Ltd.Şti.'nin, 2020 yılı Ocak ayından itibaren ... Döküm A.Ş 'den işlenmek amacıyla hurda-cüruf alımı yaptığının, bu firmadan alınan ve işlenecek olan atıkların şikayetçi şirkete taşınması işinin ise ... İnşaat ve Taşımacılık Ltd. Şti. tarafından yerine getirildiğinin, geçen süre zarfında kârın artmaması üzerine yapılan araştırmada, 08.09.2021 tarihinde hammaddeyi teslim alan nakliye şirketi şoförünün, teslim aldığı ürünün bir kısmını ...Metal isimli iş yerine bıraktığının ve şikayetçi şirkete eksik ürün teslim ettiğinin belirlendiğinin, bu olay nedeniyle şoför ...'a hizmet nedeniyle güveni kötüye kullanma, ...'a ise suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçundan dava açıldığının, bununla birlikte; gerçekleştirilen eylemin bundan ibaret olmayıp daha fazla olduğunun ve atılı suçun ... İnşaat ve Taşımacılık Ltd. Şti. yetkilileri tarafından da işlendiğinin iddia olunması ile tanık olarak dinlenilen ...'un beyanı karşısında; ilgili şirketlere ait defter, belge ve kayıtlar usulünce celb edilerek, kamu davası açılan olay dışında yapılmış herhangi bir eksik teslimat bulunup bulunmadığına ilişkin konusunda uzman bilirkişiden rapor alınması, şikayetçi şirketin birden çok kez zarara uğradığının tespiti halinde, atılı suçun ... İnşaat ve Taşımacılık Ltd. Şti. yetkilileri ya da diğer şoförler tarafından işlenip işlenmediğinin alınacak ifadeler doğrultusunda değerlendirilmesi, sonucuna göre şüphelilerin hukuki durumlarının takdir ve tayin edilmesi gerekirken; "...Cumhuriyet Başsavcılığımızca olayın faili araç şoförü ... hakkında kamu davası açıldığı ve kovuşturma safhasına geçildiği, aynı suçtan dolayı mükerrer soruşturma yürütülemeyeceği, suçun birden fazla zincirleme işlendiği iddiasının kovuşturmanın devam ettiği mahkemede araştırılabileceği, keza bu iddianın soyut mahiyette olduğu, yürütülen önceki soruşturmada da iddia edildiği, aynı olay nedeniyle kamu davası açıldığından mükerrer soruşturma yürütülemeyeceği..." şeklindeki gerekçe ve eksik soruşturma neticesinde verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.
III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. Bakırköy 5. Sulh Ceza Hakimliğinin 04.11.2022 tarihli ve 2022/5943 Değişik İş sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.11.2025 tarihinde karar verildi.