İş kazası sonucu forkliftle yaralanan işçinin sürekli iş göremezlik oranının taraflarca farklı gerekçelerle yeniden tespitinin talep edildiği dava.
Özet: Bu hukuki evrak, bir iş kazası sonucu bir çalışanın sol ayağında meydana gelen ciddi yaralanmaya ilişkin sürekli iş göremezlik oranının tespitine yönelik iki farklı davayı özetlemektedir; işveren, olayda işçinin ağır kusurlu olduğunu, forkliftin bakımlarının eksiksiz yapıldığını ve Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından belirlenen %23lük iş göremezlik oranının fahiş olduğunu iddia ederek bu oranın iptalini ve gerçeğe uygun bir oranın belirlenmesini talep ederken, kazalı işçi ise aynı oranın, bacağındaki kısalık ve süregelen sağlık sorunları göz önüne alındığında yetersiz olduğunu ileri sürerek maluliyetinin Adli Tıp Kurumu tarafından yeniden ve yüksek bir şekilde tespitini istemektedir.
10. Hukuk Dairesi         2025/8444 E.  ,  2025/14457 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/2705 E., 2025/339 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ: ... ... 18. İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/382 E., 2022/250 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı/karşı davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Asıl davada davacı ....A.Ş. vekili dava dilekçesinde; dava dışı ...'ın müvekkili şirketin ... Mahallesi ... Caddesi No:5 ..., ... adresindeki fabrikasının depo alanında istifleme işçisi olarak çalışırken yine müvekkili şirkette çalışan ve ... Operatörü dava dışı ...'ın, kullanmakta olduğu 11 numaralı forklift asansör çıkışından geri geri gelirken tüm sesli ve görsel ikaz cihazlarının uyarılarına rağmen forkliftin çalışma alanına çok yaklaşan ...'ın sol ayağının forkliftin geri manevrası esnasında tekerleğin altında kaldığını ve iş kazasının meydana geldiğini, ... ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Bölge Sağlık Kurulu'nun 01.06.2016 tarih ve 1704 sayılı "Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespitine İlişkin Sağlık Kurulu Kararı" ile ... ve Araştırma Hastanesinin 08.01.2016 tarih ve 46 sayılı sağlık kurulu raporunu esas alarak kazalı işçi ...'ın sol ayak bilek kırıklı çıkıklı artrodez geçirdiğinden bahisle meslekte kazanma gücü kaybı oranının %23 olduğunun belirlendiğini, bu raporun herhangi bir bilimsel veriye ve tetkike dayanmadığını, kazalı işçinin yaşadığı hadise ve sorasındaki sağlık durumu ile tespit edilen bu iş göremezlik derecesinin örtüşmediğini, % 23 olarak tespit edilen sürekli iş göremezlik derecesinin fahiş ve gerçek dışı olduğunu, müvekkili şirketin .... tarafından yetkilendirilmiş ... Kontrol Ve Belgelendirme A.Ş.'ye tüm forkliftlerin insan sağlığına ve güvenliğine zarar vermemesi için yapılması gerekli periyodik kontrollerini yaptırdığını, tüm muayene kriterleri bakımından uygun olduğuna ilişkin rapor verilen forkliftle ilgili hiç bir olumsuzluk tespit edilmediğini, iş kazasına konu çalışanlar tarafından “11 Nolu ...” olarak anılan ... seri numaralı Clark marka ... model forklifti kaza öncesi son muayenesinin 11.08.2014 tarihinde yapıldığını ve bir sonraki muayenesinin 11.11.2014 tarihinde yapılacağının forklift muayene ve deney raporunda belirtildiğini, ...'ın forkliftin sol aynasının kırık olduğunu ve bu durumu yetkililere de ilettiğini söylediğini, müvekkili şirket yetkililerine böyle bir bilgi iletilmediğini, çok büyük ölçekte uluslararası çapta işler yapan müvekkili şirket için bir forklift aynasının yaptırılmamasının elbette düşünülemez olduğunu, kaza anına ilişkin kamera görüntülerinin mevcut olduğunu, kaza görüntüsü incelendiğinde kazalı işçinin ağır kusurunun açıkça görüleceğini, yükleme alanında eli cebinde, forkliftin hareket ettiğini ileri geri manevra yaptığını gördüğü halde forklift arkasında dolaştığının açık olduğunu, bu durumda işçinin kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olduğunun kolayca anlaşılacağını, bu nedenlerler kazalı işçi ...'ın geçirdiği iş kazasına ilişkin sürekli iş göremezlik derecesinin tespitine ilişkin SGK kararına karşı itirazlarının kabulünü, Bölge Sağlık Kurulu'nun 01.06.2016 tarih ve 1704 sayılı Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespitine İlişkin Sağlık Kurulu Kararının kaldırılmasını ve gerçek maluliyet oranının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen davada davacı ... vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin 01.11.20 14... numaralı davalı şirkette çalışmakta iken 16:50 sıralarında davalı şirket çalışanı ...'ın kullanmakta olduğu forkliftle geri manevra yaptığı sırada müvekkilinin sol ayağını ezerek geçmesi suretiyle iş kazası geçirdiğini, meydana gelen iş kazası sonucu kurum tarafından, müvekkilinin meslekte kazanma gücü kaybı oranının (sürekli iş göremezlik derecesinin) % 23 olduğunun kabul ve tespit edildiğini, müvekkili tarafından ... ... 2. İş Mahkemesi'nin 2016/757 Esas sayılı dosyası ile 1 numaralı davalıya karşı tazminat davası açıldığını, bu tazminat davasında kurumca belirlenen maluliyet oranına "kaza neticesi müvekkilde meydana gelen bedeni hasar, sol bacakta oluşan kısalık, maluliyet durumu, henüz iyileşememiş olması karşısında söz konusu oranın az olduğu" gerekçesiyle itiraz edildiğinden müvekkilinin meslekte kazanma gücü kaybı ve oranının tespitinin yeniden yapılması gerektiğini, davalı SGK'nın söz konusu tazminat davasında taraf olmaması nedeniyle iş bu huzurdaki tespit davasının açıldığını, davanın kabulüne müvekkilin maluliyetinin tespiti amacıyla müvekkilin Sosyal Güvenlik Kurumu nezdinde bulunan ve tedaviye ilişkin tüm evrakların toplanarak dosyanın Adli Tıp Kurumuna gönderilmesine ve müvekkilinin maluliyet oranının kesin olarak tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Asıl davada davalı SGK vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından çalışma gücünü kaybettiği iddiası ile müvekkili kuruma yapılan başvuru üzerine, davacının isteminin müvekkili kurum tarafından SSK Sağlık işlemleri tüzüğü çerçevesinde değerlendirildiğini, davacının çalışma gücünün %23 ünü kaybettiğinin belirlendiğini, maluliyete ilişkin yasal şartların oluşmaması nedeniyle kurum işlemi yerinde olduğundan davanın reddinin gerektiğini, müvekkili kurumca yapılan işlemlerin mevzuat hükümlerini uygulamaktan ibaret olduğunu, bu nedenlerle yasal dayanaktan yoksun, haksız ve yersiz olan davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesini, şayet dava kabul edilirse davanın açılmasına müvekkil kurum sebebiyet vermediğinden kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen davada davalı ... ve Ticaret A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile; müvekkil ... San. ve Tic. A.Ş. adına Sosyal Güvenlik Kurumuna karşı, kazalı işçi ...'ın maluliyet oranının tespiti talebiyle 25.08.2017 tarihinde açılan davanın ... ... 18. İş Mahkemesi'nin 2017/382 Esas sırasına kayden devam ettiğini, anılan davadaki istemin kazalı işçi ...'ın maluliyet oranının tespiti olduğundan huzurdaki dava ile aynı konuda ikame edildiğinin ortada olduğunu, bu nedenle davaların birlikte görülmesinde, usul ekonomisi açısından yarar sağlanacağı gibi mükerrer dava niteliğinde olması sebebiyle hukuki zorunluluk da bulunduğunu, ... ... 18. İş Mahkemesi'nin 2017/382 Esas sayılı dosyanın celbi ile incelenmesini ve neticede iş bu dava dosyasının, dava tarihi itibariyle önce olan ... ... 18. İş Mahkemesi'nin 2017/382 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini, ... ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Bölge Sağlık Kurulu'nun 01.06.2016 tarih ve 1704 sayılı "Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı (Sürekli İş Göremezlik Derecesi) Tespitine İlişkin Sağlık Kurulu Kararı" ile ... ve Araştırma Hastanesi'nin 08.01.2016 tarih ve 46 sayılı sağlık kurulu raporunu esas alarak kazalı işçi ...’ın sol ayak bilek kırıklı çıkıklı artrodez geçirdiğinden bahisle meslekte kazanma gücü kaybı oranını (sürekli iş göremezlik derecesinin) % 23 olarak belirlediğini, bu raporun herhangi bir bilimsel veriye ve tetkike dayanmadığını, kazalı işçinin yaşadığı hadise ve sonrasındaki sağlık durumu ile tespit edilen bu iş göremezlik derecesinin örtüşmediğini, kaza anına ilişkin kamera görüntülerinin mevcut olduğunu, kaza görüntüsü incelendiğinde kazalı işçinin ağır kusurunun açıkça görüleceğini, yaşanan iş kazasında müvekkili şirkete yüklenilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, öncelikle mahkemenin iş bu dava dosyası ile aynı konu ve taleple açılan ... ... 18. İş Mahkemesi'nin 2017/382 Esas sayılı dosyasının birleştirilmesini, bu talepleri yerinde görülmeyecekse, müvekkili şirketten istenilen tüm bilgi ve belgelerin, evvelce sunmuş oldukları ... ... 18. İş Mahkemesi'nin 2017/382 Esas sayılı dosyasından celbini, bu yöndeki talepleri de kabul görmeyecek ise aynı konuda açılmış bulunan ... ... 18. İş Mahkemesinin 2017/382 Esas sayılı dava dosyası bulunduğundan, derdestlik itirazları gözetilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ana dava davanın kabulüne, davalı ...'ın 01.11.2014 tarihinde geçirdiği iş kazasına bağlı maluliyetinin %22.2 olduğunun tespitine, birleşen davanın HMK 115/1-ı maddesi gereğince usulden reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı/karşı davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekilinin istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1. Davacı/karşı davalı şirket vekili temyiz dilekçesinde özetle; maluliyet oranının her raporda farklılık göstermesinin çelişki içerdiğini, raporlarda herhangi bir açıklama yapılmadığını ve raporlara ilişkin itirazlarının değerlendirilmediğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.
2.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkili Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, asıl dosyada sigortalı ...'ın sürekli iş göremezlik oranının tespiti istemine istemine ilişkindir.
1-Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı/karşı davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekili aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmiş ise de; talebin iş kazasına bağlı sürekli iş göremezlik oranının tespiti istemine ilişkin olup maluliyet tespiti davası olmadığı açık olmasına rağmen hükümde maluliyet tespiti yapılması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
1.Davacı/karşı davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekili sair temyiz itirazlarının ayrı ayrı reddine,
2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
Davacı/karşı davalı şirket vekili ve davalı Kurum vekili itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, (1) no.lu bendi silinerek yerine "Asıl dava yönünden davanın kısmen kabulü ile davalı ...'ın sürekli iş göremezlik oranının 01.11.2014 kaza tarihinden itibaren E cetveline göre %22.2 olduğunun tespitine, birleşen davanın HMK 115/1-ı maddesi gereğince usulden reddine" ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
03.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.