boşanma sonrası eski eşle birlikte yaşam iddiasıyla kesilen yetim aylığı iadesi ve borç tahakkukunun iptali ile itirazın iptali davalarındaki vekalet ücreti hesaplamasına ilişkin temyiz incelemesi.

Boşanma sonrası eski eşle birlikte yaşam iddiasıyla kesilen yetim aylığı iadesi ve borç tahakkukunun iptali ile itirazın iptali davalarındaki vekalet ücreti hesaplamasına ilişkin temyiz incelemesi.

Özet: Sosyal Güvenlik Kurumunun, boşanmış bir kadının babasından kalan yetim aylığını eski eşiyle birlikte yaşadığı iddiasıyla kesmesi ve yersiz ödenen aylıkların tahsili için başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep ettiği davada, ilk derece ve bölge adliye mahkemelerinin kadının aylık talebini reddedip kurumun itirazın iptali talebini kabul eden kararlarını, davalı/karşı davacı kurum vekilinin temyiz başvurusu üzerine Yargıtay, birleşen dava yönünden de kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle kararı kısmen bozmuştur.

10. Hukuk Dairesi 2025/7825 E. , 2025/14454 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2023/2463 E., 2025/245 K.

İLK DERECE MAHKEMESİ: ... 62. İş Mahkemesi

SAYISI : 2021/392 E., 2023/133 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı/karşı davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacının 1988 tarihinde boşandığını, boşanmasınının ardından çocukları ile birlikte yalnız yaşamaya başladığını, komşularının ve tanıdıklarının yardımlarıyla geçinebildiğini, maddi sıkıntılar çekmeye başladığını, babasının ölümü üzerine kendisine ... ... üzerinden yetim aylığı bağlandığını, 02.09.2021 hak ediş tarihli aylığı almasının ardından davalı Kurumca aylık ödemesinin kesildiğini, davacı tarafından davalı Kuruma yazılı başvuruda bulunulduğunu, davacının 13.09.2021 tarihli başvuru dilekçesi üzerine "boşandığı eski eşiyle yaşaması gerekçesiyle aylığının kesildiği ve dava açılması gerektiğinin bildirildiğini, davacı ile boşandığı eşinin birlikte yaşadığı iddialarının tamamen asılsız olduğunu, davacının 65 yaş üstü olup birden fazla kronik rahatsızlığı bulunduğunu, yakın zamanda korona virüsüne yakalandığını belirterek, Kurumun davacının yetim aylığının kesilmesi ve borç tahakkuk işleminin iptaline, davacının yetim aylığının bağlanmasına ve sağlık yardımlarından faydalanmasına, yetim aylığının tekrar bağlanmasına ve şimdilik 1.000,00 TL yetim aylığının hak ediş tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı kurumdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı SGK vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya yersiz aylık ödendiğinin belirlendiğini, bu konuda davalıya borç bildirim belgesi gönderildiğini, 28.06.2021 tarihli araştırma raporunda, davalının boşandığı eşi ile boşandıktan sonra yaşadığının, ... babası ... 'e ait maaşını yersiz yere aldığının tespit edildiğini, söz konusu durum üzerine davalı aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, ancak davalının takibe itiraz ettiğini, İİK md. 67/2 hükmü gereğince davalının bu kötü niyeti karşısında icra inkâr tazminatı talep etme zorunluluğu doğduğunu belirterek, davacının itirazının iptali ile takibin devamına, alacağının %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işleminin yerinde olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

Birleşen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ... ile aynı çatı altında yaşamadıklarını, müvekkilin boşandığı eşiyle birlikte yaşadığı iddiasının tamamen asılsız olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının asıl davasının reddine, ... 61. İş Mahkemesinin 01.09.20 22... /1 80... /176 Karar sayılı ilamı ile birleşen davanın kabulü ile

... 22. İcra Müdürlüğünün 2022/10500 Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile takibin devamına,

Asıl alacak miktarı üzerinden % 20 oranında hesaplanan 620,00 TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacı Kuruma verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraf vekilleri istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı/karşı davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; asıl davanın reddedilmesinden kaynaklanacak olan ilam vekalet ücreti 9.200,00 TL ve birleşen itirazın iptali davasının kabulünden kaynaklanan 9.200,00 TL ilam vekalet ücreti yazılması gerekirken yazılmadığını, gerekçeli kararda sadece tek bir ilam vekalet ücreti yazıldığını beyanla sadece temyiz sebepleri ile sınırlı olarak kararın bozulmasına yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, ölüm aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali, kesilen aylığın yeniden bağlanması ile ödenmeyen aylıkların yasal faizi ile birlikte ödenmesi, birleşen dava ise itirazın iptali istemine ilişkindir.

Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davalı/karşı davacı Kurum vekili aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmiş ise de; birleşen dosya yönünden de davalı/karşı davacı Kurum vekili lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yalnızca asıl dosya yönünden davalı/karşı davacı Kurum vekili lehine vekalet ücretine hükmedilmesi usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Davalı/karşı davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; sair temyiz itirazlarının ayrı ayrı reddine,

Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

Davalı/karşı davacı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, (3) no.lu bendi silinerek yerine "Davalı SGK taraf kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan 6100 sayılı HMK'nın madde 323/1.ğ ve 326/1 hükümleri gereğince, karar tarihi itibariyle yürüklükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi davanın niteliğine göre alınması gereken; asıl dosya yönünden 9.200,00 TL ve birleşen dosya yönünden 9.200,00 TL olmak üzere toplam 18.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı/karşı davacıya verilmesine," ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.