Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin, Kooperatifin tüm resmi evraklarının zayi olduğu iddiasıyla açtığı zayi belgesi davasını, TTK 82/7deki afet ve özen koşullarının sağlanmadığı gerekçesiyle reddeden kararı.
Özet: Bir kooperatifin, tüm resmi evraklarının kaybolduğunu iddia ederek Türk Ticaret Kanununun 82/7 maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi talebiyle açtığı dava, mahkeme tarafından kooperatifin, defter ve belgelerin kanunda açıkça sayılan yangın, su baskını, yer sarsıntısı veya hırsızlık gibi bir afet veya sebep sonucu zıyaa uğradığını ve bu hususta basiretli bir tacir olarak gerekli özeni göstermesine rağmen kaybın gerçekleştiğini ispat edememesi nedeniyle reddedilmiş ve zayi belgesi verilmesi koşullarının oluşmadığına karar verilmiştir.

T.C. ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C.
ANKARA
11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR
ESAS NO : 2025/722
KARAR NO : 2026/8
HAKİM :... ...
KATİP :... ...
DAVACI :...
DAVACI...
KOOPERATİF
TEMSİLCİSİ :...
....
DAVALI : ....
DAVA : Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ : 30/09/2025
KARAR TARİHİ : 13/01/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 14/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ TALEBİ: Davacı...kooperatif temsilcisi dava dilekçesinde özetle; Davacı...kooperatifin başkanı olduğunu, kooperatife ait tüm resmi evrakların kaybolduğunu, taraflarına zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE DEĞERLENDİRME:
Dava ; Türk Ticaret Kanunu 'nun 82/7 maddesi gereğince şirket uhdesinde bulunan ticari defterinin ziyaa uğramasından ötürü zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
TTK'nun 82/7. Maddesinde, " Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." düzenlemesi mevcuttur.
TTK anlamında zayi belgesi verilebilmesi için tacirin defter ve belgelerin korunması anlamında gereken özeni göstermesi, ziyaa uğramanın onun iradesi dışında gerçekleşmesi gerekmektedir. Bu hususta ispat külfeti de davacının üzerinde bulunmaktadır.
TTK'nun 82/7.maddesi gereğince ticari defter ve belgelerin zayiinin istenebilmesi için öncelikle tacirin saklama yükümlülüğünün usulüne uygun yerine getirip getirmediği, ticari defter ve belgelerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği ve ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelip gelmediği hususlarının irdelenmesi gerekir. Bir başka ifadeyle davacının tutmak ve saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeleri özenle koruması ve bu konuda basiretli bir tacir gibi davranması gerekir.
Davacı...kooperatifin tüm defterlerinin kaybolduğunun bildirilerek defter ve kayıtların zayi olduğuna dair karar verilmesi talep edilmiş olup defter ve kayıtların kaybolduğu kesin olmadığı gibi TTK'nun 82/7 maddesinde sayılan hallerden birinin de mevcut olmadığı anlaşılmaktadır.
Bu kapsamda davacının şirkete ait karar defterinin kaybolduğunun, TTK'nun 82/7 maddesinde sayılan yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet, hırsızlık sebebiyle ve davacının defter, belgelerin korunması anlamında gereken özeni göstermesine rağmen zayi olduğunu ispat edemediği, zayi belgesi verilmesi koşullarının mevcut olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiştir. ( .... sayılı kararları )
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 732,00TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40TL karar ve ilam harcının düşümü ile bakiye 116,60TL harcın talep edenden alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı...tarafça yapılan yargılama giderin üzerinde bırakılmasına, varsa bakiye avansın hükmün kesinleşmesi halinde iadesine,
Dair, davacı...şirket temsilcisinin yüzüne karşı HMK'nun 341 ve devamı maddeleri gereğince kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Mahkememize .... Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesine gönderilmek üzere verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/01/2026
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza