Orman İdaresi tarafından, kadimden beri mera olarak kullanılan taşınmazların orman vasfıyla Hazine adına tescili istemiyle açılan davanın, bilirkişi raporu eksikliği iddiaları üzerine temyiz incelemesi.
Özet: Orman İdaresi, uzun süredir mera olarak kullanılan ve mera komisyonunca tahsis edilen taşınmazların eylemli ve evveliyatlı olarak orman niteliğinde olduğunu belirterek mera tahsis kararının iptali ile bu parsellerin Hazine adına orman olarak tescilini talep etmiştir; ancak ilk derece mahkemesi ve istinaf mahkemesi, taşınmazların orman olmadığı gerekçesiyle davayı reddetmiş, davacı taraf ise hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, özellikle taşınmazların batı kısımlarının orman vasfını taşıdığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
8. Hukuk Dairesi         2024/6528 E.  ,  2025/6902 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2022/1992 E., 2023/1150 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Orhaneli 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/2 E., 2022/352 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
1. ... ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 2 02... ve 2 parsel sayılı sırasıyla 20.905,98 m² ve 126.395,221 m² yüzölçümündeki taşınmazlar, senetsizden ... köyü halkı tarafından kadimden beri mera olarak kullanıldığından 20.06.1990 tarihinde mera vasfıyla ... Köyü Tüzel Kişiliği adına tespiti yapılmış, dava dışı gerçek kişileri tarafından kadastro mahkemesinde tespite itiraza ilişkin açılan davada, Büyükorhan Kadastro Mahkemesinin 1990/305 Esas ve 1996/5 Karar sayılı kararında, 2 02... parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tapuya tesciline dair kararı, temyiz edilmeksizin 25.06.1996 tarihinde kesinleşmiş; 1996/17 Esas ve 1997/09 Karar sayılı kararı ile de 2 02... parsel sayılı taşınmazın tespit gibi tapuya tesciline dair kararı, Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince onanması üzerine 05.12.1997 de kesinleşmiştir. Dava konusu taşınmazların ... Mera Komisyonu Başkanlığı tarafından 29.04.2016 tarihli ve 2016/08 sayılı kararı ile mera olarak ... adına tahsis edildiği anlaşılmıştır.
2. Davacı ... İdaresi vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi ... Mahallesinde bulunan 2 02... ve 2 parsel sayılı taşınmazların mera vasfıyla tespit ve tahsisinin yapıldığını ve askı ilanına çıkarıldığını, söz konusu taşınmazlar hakkında Orman İdaresi görevlileri tarafından tanzim edilen inceleme raporundan da anlaşılacağı üzere taşınmazların eylemli durumuna göre orman vasfında olduğunu, evveliyatının orman niteliğinde bulunduğunu, bu nedenle dava konusu taşınmazlara ilişkin ... İl Mera Komisyonunun taşınmazların mera tespit ve tahsisine ilişkin kararın kaldırılmasına, dava konusu taşınmazların orman vasfıyla Hazine adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu edilen taşınmazların mera vasfında olduğunu, Mera Kanunu'nun 28. maddesi gereği orman alanları içindeki meraların da tahsisinin yapılabilmesine imkan tanındığını, Mera Komisyonu tarafından yapılan çalışmaların usul ve hukuka uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin gözetilmesini, husumet yönünden davanın kendilerine yöneltilmeyeceğini ve davanın esasa ilişkin reddini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "memleket haritasına göre orman sayılmayan yerlerden olduğu, eylemli durumuna göre taşınmazlar üzerinde orman ağacının bulunmadığı, hava fotoğraflarına göre dava konusu taşınmazların açık renkli orman bitki örtüsü bulunmadığının tespit edildiği ve taşınmazların mera, yaylak ya da kışlak sayılan yerlerden olduğu" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Hazine vekili tarafından vekalet ücretine yönelik olarak istinaf başvurusunda bulunması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak, davalılar lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğu belirtilerek, maktu vekalet ücretine hükmedilerek davanın reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı ... İdaresi vekili temyiz dilekçesinde; hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu, gerek ilk inceleme raporunda ve gerekse dosya içerisine sunulan bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ayrıntılı olarak belirtildiği üzere evveliyatı ve hali hazır durumu orman olan taşınmazlar bakımından davanın kabulünü talep ettiklerini, 19 59... tarihli memleket haritasında her iki taşınmazların da özellikle batı kısımlarının orman olması ve eylemli durum itibarıyla da orman olduğunun gözardı edildiğini, hatta dosyada mevcut bilirkişi ... (jeodezi ve fotogrametri uzmanı) tarafından hazırlanan raporda da dava konusu taşınmazların özellikle batı kısımlarının orman alanında kaldığının bariz olduğunu, bilirkişinin raporuna rağmen orman kısımlarının ayrı bir parsel olarak ayrılmaksızın taşınmazların tamamı hakkında davanın reddedilmiş olmasının hatalı olup olduğunu belirterek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, mera tahsis kararının kaldırılarak dava konusu taşınmazların orman vasfıyla Hazine adına tescili istemine ilişkindir.
Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1. maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371. maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı ... İdaresi vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR: Yukarıda açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesi uyarınca ONANMASINA,
7139 sayılı Kanun'un 33. maddesi uyarınca Orman İdaresinden harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
24.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.