Toplu iş sözleşmesiyle sağlanan aile yardımı alacağı davasında, eşi çalışan işçinin talebinin, evlilik tarihi sonrası yararlanma koşuluyla kısmen kabulüne dair bölge adliye mahkemesi kararının temyizde onanması.
Özet: Bir işçi, toplu iş sözleşmesinden doğan aile yardımı alacağı talebiyle açtığı davada, ilk derece mahkemesi talebi kabul etmiş, ancak davalı işverenin istinaf başvurusu üzerine bölge adliye mahkemesi, davacının evlilik tarihi sonrası için yardımdan yararlanabileceğine hükmederek davayı kısmen kabul etmiştir; Yargıtay ise davalının temyizini değerlendirerek bölge adliye mahkemesinin bu kararını usul ve yasaya uygun bularak onamıştır.
9. Hukuk Dairesi         2025/8086 E.  ,  2025/9166 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Van Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi

SAYISI : 2024/2073 E., 2025/518 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Van 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/66 E., 2023/647 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalı ... Üniversitesi Rektörlüğüne bağlı işyerinde işçi olarak çalıştığını, sendika üyesi olan müvekkilinin üyesi bulunduğu Sendika ile davalı işveren arasında bağıtlanan toplu iş sözleşmesi hükümleri gereği aile yardımı alması gerektiğini ancak davalı işveren tarafından bu ödemenin yapılmadığını ileri sürerek aile yardımı alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının aile yardımı yapılması gerektiği yönünündeki talebinin haksız ve dayanaksız olduğunu, toplu iş sözleşmesi gereği aile yardımı ödeneğinin evli ve çocuklu aileler yönünden ödenmesi öngörülen bir alacak kalemi olduğunu, bu ödemeyi alabilmek için eşin çalışmıyor olması gerektiğini, eğer eşlerin ikisi de işçi ise bu ödeneği sadece erkek işçinin alabileceğini, davacının evli olduğuna dair müvekkili işverende bilgi bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu toplu iş sözleşmesinde aile yardımının "Sosyal yardım ve öğrenim yardımı" başlıklı 39. maddede yer aldığı ve davacının bu yardımdan yararlanması gerektiği belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının söz konusu yardımdan evlilik tarihi sonrası yararlanabileceği gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde;
1. Toplu iş sözleşmesinin aile yardımına ilişkin ödemesinden sadece evli ve eşi çalışmayan işçilerin yararlabileceğini,
2. Davacı evlilik birliği içinde olsa da eşi çalışmakta olduğundan aile yardımı kavramı dışında kaldığını, davacının iddialarının açıkça dürüstlük ve iyiniyet kurallarına aykırılık teşkil ettiğini ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; toplu iş sözleşmesinden yararlanma hakkı bulunan işçinin, toplu iş sözleşmesinde düzenlenen aile yardımı alacağına hak kazanıp kazanmadığına ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Davalı ... Üniversitesi Rektörlüğü harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
26.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.