Gümrük tarafından tasfiye edilen ihracat eşyasının bedelinin 5607 sayılı Kanun uyarınca eksik ödenmesi iddiasıyla açılan tazminat davasının Danıştay tarafından reddedilmesi.
Özet: Bir şirketin, ihracat beyannamesindeki eşyasının yargılama sürecinde gümrük tarafından tasfiye edilip sonrasında iadesine karar verilmesine rağmen, 5607 sayılı kanun uyarınca yapılan eksik ödemenin tahsili başvurusunun reddi üzerine açtığı davada, ilk derece mahkemesinin işlemin iptali ve kısmen tazminat talebini kabul eden kararının, Bölge İdare Mahkemesi tarafından kaldırılarak davanın reddedilmesi hukuka uygun bulunmuştur. Şirketin, idarenin kusuru olmasa dahi eşya bedelinin iadesi gerektiği ve mülkiyet hakkının ihlal edildiği iddiasıyla yaptığı temyiz başvurusu reddedilerek, Bölge İdare Mahkemesinin davanın reddine ilişkin kararı onanmıştır.
Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2024/4111 E.  ,  2024/5507 K.
"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2024/4111
Karar No : 2024/5507
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Mühendislik Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Gümrük Müdürlüğü / ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN_KONUSU : Davacı şirket tarafından, Ambarlı Gümrük Müdürlüğü'nde işlem gören ihracat beyannamesi muhteviyatındaki eşyanın yargılama sürerken tasfiye edilmiş olması ve yargılama sonrasında ise davacıya iadesine karar verilmiş olması sebebiyle, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun 16/2. maddesi uyarınca davacıya yapılan eksik ödemenin tahsiline yönelik olarak yapılan başvurunun reddine ilişkin ... Gümrük Müdürlüğü'nün bila tarih ve ... sayılı işleminin; eşyanın idare tarafından, mahkeme kararı beklenmeksizin gerçek değerinin altında satışa çıkarmasının haksız ve hukuka aykırı olduğu ve mülkiyet hakkının ihlal edildiği ileri sürülerek iptali ile 2.018.067,39 TL maddi zararın, idareye başvuru yapılırken belirtilmiş olan 2.010.583,39 TL'lik kısmının davalı idareden tazmini ile davacıya ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
YARGILAMA SÜRECİ:
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu işlemin iptali ile tazminat istemi yönünden ise davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davacı tarafından, 5607 sayılı yasanın 16/2. maddesinde iadesine karar verilen eşyanın satılmış olması halinde eşya bedelinin iadesi gerektiğinin hüküm altına alınmış olduğu, idarenin bir kusuru olup olmadığına bakılmaksızın eşyanın bedeli ile emanet hesapta yer alan meblağ arasındaki bedelin iadesinin kanun gereği olduğu, kanunun bu maddesi ile mülkiyet hakkının güvence altına alındığı, kararın kanuna ve usule aykırı olduğu, kararın uygulanmasının şirketin nakit akışını bozup ciddi gider kalemleri yaratarak ticaretini etkileyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, dosyanın tekemmül ettiği görülmekle davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında bir karar verilmeksizin, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
2. Dava konusu işlemin iptaline, davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin ve kullanılmayan ...TL yürütmenin durdurulması harcının iadesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 27/11/2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.