istanbul 10. asliye ticaret mahkemesinde görülen, işletmeci şirketin otoyol ihlalli geçiş ücreti ve cezaları alacağının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine itirazın iptali davası.

İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, işletmeci şirketin otoyol ihlalli geçiş ücreti ve cezaları alacağının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine itirazın iptali davası.

Özet: Davacı, işlettiği otoyollarda davalıya ait araçların ödeme yapmaksızın ihlalli geçişler yapması sonucu oluşan geçiş ücreti ve 6001 sayılı Kanun uyarınca tahakkuk ettirilen dört kat tutarındaki gecikme cezası, işlemiş faiz ve KDV alacağının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının borca itiraz etmesi üzerine, itirazın iptali ile takibin devamını ve icra inkar tazminatı talebini, yapılan yargılama ve bilirkişi incelemesi sonucunda alacağın sabit olduğu gerekçesiyle mahkemeden talep etmiştir.

T.C.

İSTANBUL

10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/459 Esas

KARAR NO : 2026/63

DAVA : İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/06/2025

KARAR TARİHİ : 26/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçlunun takip tarihindeki adresinin Mersin sınırlarında olması nedeniyle Mersin İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğundan bahisle yetki itirazında bulunduğu, itirazın yerinde olmadığı, takibin hem genel hem özel yetkili icra dairelerinde açılabileceği, davalı borçluya ait muhtelif plakalı araçlar ile muhtelif tarihlerde davacının işlettiği otoyollarda ödeme yapmaksızın ihlalli geçişler yapıldığı, 6001 Sayılı Kanun'un 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 kat tutarındaki gecikme cezası, işlemiş faiz ve KDV alacağının tahsili amacıyla icra takibinin başlatıldığı, davalının borca faize ve faiz oranına itiraz ettiği, itirazların yersiz olduğu, arabuluculuk görüşmelerinden sonuç alınamadığı belirtilerek davanın kabulüne, itirazın iptaline, takibin devamı, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı tarafa usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davaya cevap verilmemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE:

Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosya UYAP sureti, ... abonelik ve geçiş bilgisi, banka geçiş hareketleri, OGS bilgileri dosyamız içerisine alınmıştır.

İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı tarafça davalı şirket aleyhine toplam 1.770,12 TL üzerinden takip başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.

Dosya otoyol geçiş konusunda nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişiye tevdi edilmiş, düzenlenen 25/10/2025 tarihli raporda; davacı tarafından davalıya araç için 1 adet ihlalli geçiş listelenmiş olup, görüntüsü dosyaya eklendiği, geçiş yapan aracın geçiş tarihlerinde davalıya ait olduğu dava dosyası belgelerden anlaşıldığı, PTT tarafından gönderilen cari hesap hareketlerinden geçiş anında ve takip eden 15 gün içinde davalıya ait HGS cihazında geçiş bedelini tahsil edebilecek kadar bakiye bulunmadığı, bu çerçevede; davacının 16.05.2025 takip tarihi itibarı ile davalıdan davalıya ait aracın ihlali geçişleri kaynaklı geçiş ücreti ve cezalar toplamı olan 1.760,34 TL alacağının bulunduğu, asıl alacak tutarı olan 1.025,00 TL ya takip tarihinden tahsil tarihine kadar TCMB tarafından ilan edilen değişken oranlarda avans faiz oranında faiz talep edilebileceği, delillerin değerlendirilmesi, tarafların icra inkâr ve diğer tüm taleplerinin değerlendirilmesinin Mahkemenin takdirlerinde olduğu belirtilmiştir.

Dava, itirazın iptali davasıdır.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı adına kayıtlı bulunan araçların işletme hakkı davacıya ait köprü ve otoyolları kullanması nedeniyle ihlalli geçişlerinden doğan alacağın tahsili amacıyla davacı tarafından başlatılan icra takibine davalının itirazı noktasında toplanmaktadır.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)

3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",

5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)

6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."

7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."

25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.

25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.

Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır. Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.

Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından, yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir. OSG cihazı/ HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı aracının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür.

Açıklanan nedenlerle ve özellikle köprü ve otoyollar ile ilgili geçişleri düzenleyen kanun ve ilgili mevzuat hükümleri ile yasal düzenlemeler çerçevesinde, kabul edilen alacağın likit bilinebilir olması nedeniyle icra inkar tazminat talebinin kabulü aynı yasal düzenlemeler çerçevesinde ise ihlalli geçiş yapan ve geçiş ücretini yasal sürede ödemeyen davalı araç malikinin ise geçiş ücretiyle birlikte ceza tutarını ödemekle mükellef olduğundan; Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesinde, davacı tarafından davalıya araç için 1 adet ihlalli geçiş listelenmiş olup, görüntüsü dosyaya eklendiği, geçiş yapan aracın geçiş tarihlerinde davalıya ait olduğunun anlaşıldığı, PTT tarafından gönderilen cari hesap hareketlerinden geçiş anında ve takip eden 15 gün içinde davalıya ait HGS cihazında geçiş bedelini tahsil edebilecek kadar bakiye bulunmadığı, bu çerçevede; davacının 16.05.2025 takip tarihi itibarı ile davalıdan davalıya ait aracın ihlali geçişleri kaynaklı geçiş ücreti ve cezalar toplamı olan 1.760,34 TL alacağının bulunduğu, asıl alacak tutarı olan 1.025,00 TL ya takip tarihinden tahsil tarihine kadar TCMB tarafından ilan edilen değişken oranlarda avans faiz oranında faiz talep edilebileceği değerlendirilmekle davanın kabulüne, davalının İstanbul ... İcra Dairesinin ...Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile; takibin takip talebindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına, İİK. 67/2. Maddesi uyarınca asıl alacağın %20’si oranında (354,02-TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Emsal için bknz İst.BAM 45.HD'nin 2023/650; 2023/690)

HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE, davalının İstanbul ... İcra Dairesinin... Esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile; takibin takip talebindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına,

2-İİK. 67/2. Maddesi uyarınca asıl alacağın %20’si oranında (354,02-TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Harçlar Kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 732,00-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 615,40-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 116,60-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 1.770,12-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan; 615,40-TL Peşin/nisbi Harcı, 4.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 100,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 4.715,40TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(11)-(13)- (14) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,

7-Dosyada kullanılmayan bakiye gider avansının HMK.’nın 333. ve HMK. yönetmeliğinin 47/1. maddeleri uyarınca karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa ödenmesine,

Dair miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı okunup usulüne uygun anlatıldı.26/01/2026

Katip

¸e-imzalıdır

Hakim

¸e-imzalıdır