Hizmet sözleşmesinden kaynaklanan, ayıplı beton santrali teslimi ve gecikme nedeniyle uğranılan zararın tazminine ilişkin alacak davası.
Özet: Davacı inşaat şirketinin, davalı beton santrali üreticisini, sözleşmede kararlaştırılan 45 m³/saat kapasiteli beton santrali yerine bilirkişi raporlarıyla da tespit edildiği üzere fiilen 12-15 m³/saat kapasiteli ayıplı bir ürün teslim ederek kendisini üçüncü kişilerden beton temin etmek zorunda bırakması nedeniyle uğradığı zararların tazmini talebiyle açtığı alacak davası; davalının ise santrali sözleşmeye ve teknik şartnameye uygun, eksiksiz ve test edilmiş şekilde teslim ettiğini, davacının yaşadığı sıkıntıların tesisin verimsiz kullanımından kaynaklandığını, herhangi bir ayıp veya ek sorumluluk kabul etmediğini savunması üzerinedir.
T.C.
İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2014/873KARAR NO : 2019/1076DAVA :Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ:13/09/2013KARAR TARİHİ:08/10/2019Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketin çeşitli yapım işlerinin üstlenici olarak faaliyet gösterdiğini, yapım işlerinin özel sektör ile ilgili olabildiği gibi kamu ihalesi sonucunda da sözleşmeye bağlanabildiğini, , müvekkilinin ...Sayılı Kamu İhale Kanunu gereğince ... Müdürlüğü ...Bölge Müdürlüğü tarafından ... ihale kayıt numaralı ... ile ilgili ihaleyi kazandığını, 15/08/2011 tarihinde sözleşme imzaladığını, müvekkilinin taahhüt işlerini gerçekleştirmek için yoğun beton kullanımı gerekeceğinden beton üretir duruma gelebilmek için beton santraline ihtiyaç duyduğunu, bu nedenle davalı şirket ile 10/03/2012 tarihinde Eser Sözleşmesi başlıklı bir sözleşme imzaladıklarını, sözleşme gereğince davalının şartnamede belirtilen özelliklerde bir adet kırk ton çimento silolu, ful bilgisayar kontrollü ...beton santrali imalatının ve montajının yapılmasını, çalışır hale getirilmesini ve eksiksiz tam teslimini üstlendiğini ifade ettiğini, buna karşılık müvekkilinin beton santrali bedeli olarak ... dahil 113.000,00 TL ödemeyi üstlendiğini ancak davalının sözleşmeye konu edilen ... lük beton santrali ve buna ilişkin diğer ekipmanı gecikmeli de olsa ürettiğini ancak sözleşmeye uygun bir şekilde teslim edemediğini, bunun üzerine müvekkilinin davalı şirkete ihtar çekerek yüklendiği işi sözleşmede öngörülen teslimat ve kurulum süresi geçmiş olmasına karşı eserdeki hata ve eksikleri tamamlamamış olması nedeniyle beton ihtiyacını üçüncü kişilerden karşılamak zorunda kaldığını, bununda maddi ve manevi zararlara sebebiyet verdiğini, aksaklıkların giderilmesi gerektiğini ihtar ettiklerini, davalının taahhüdünü yerine getirmemesi üzerine müvekkilinin 07/11/2012 tarihinde noterden yeni bir ihtar daha gönderdiğini, hataların ve eksiklerin ihtar tarihine kadar giderilmiş olduğunu, bundan dolayı maddi ve manevi zararlarının artmış olduğunu, ihtar ettikleri, daha sora ise Zonguldak Makine Mühendisleri Üyesi, makine Mühendisi ... tarafından sözleşme konusu eser üzerinde yapılan incelemede davalının taahhüt ettiği beton üretiminin gerçekleşmediğini santralin saatte ancak 15 m3 beton üretebildiğini saptadığını, ayrıca ...Sulh hukuk Mahkemesince görevlinderilen iki Makine Mühendisi Bilirkişinin yerinde yaptıkları inceleme sonucunda beton santralinin üretim kapasitesinin 45m3 değil, 12 m3 olduğunun tespit edildiğini, müvekkilinin zararı konusunda yaklaşık 11.920 ... betonun sözleşme konusu ayıplı ve eksik teslim eden beton santralinde üretilememesi sonucu üçüncü kişilerden almak zorunda kaldığını, müvekkilinin betonu üçüncü kişilerden temin etmesinden dolayı... başına ormtalama 30 TL zarara uğradığını, bu nedenle davalarının kabulü ile şimdilik 20.000,00 TL nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ve ...Sayılı Kanunun...nci maddesine göre hesap edilecek avans faizi üzerinden hesap edilecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline , müvekkili şirketin hangi nedenden kaynaklanırsa kaynaklansın fazlaya ilişkin sair tüm hak ve alacaklarının saklı tutulmasına , yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği cevap dilekçesi ile özetle; davacı şirketin haksız olduğunu, müvekkilinin akdedilen sözleşme gereği yükümlülüklerini fazlasi ile ifa ettiğini, sözleşme ve teknik şartnameye uygun imalat ve montajı gerçekleştirerek davacı tarafa santrali teslim ettiğini, davacı tarafça bu hususlarında kabul gördüğünü, davacı tarafın geç, eksik yada ayıplı imalat ve teslime ilişkin iddialarının gerçeği yansıtmadığını, müvekkili firmanın davacı tarafın iddiası aksine ürünü eksiksiz ve tam olarak gerekli test ve kontrolleri yapılmak sureti ile teslim edildiğini, sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerinin üstüne çıkarak ekstra hizmet ve parçalar dahi davacı tarafa sağlandığını, davacı tarafın yaşadığı sıkıntının tesisin verimli kullanılmamasından kaynaklandığını, davacının sözleşme gereği 113.000,00 TL ödemeyi üstlendiğini diğer yandan 125.000,00 TL ödediğini iddia ettiğini ve iddia ettiği ayıp oranında bedelden indirim talep ettiğini, oysaki müvekkilinin öncelikle teslim ile birlikte yükümlülüğünün sona erdiğini ancak yine de davalının müşteri memnuniyeti gereği ekstra hizmet ve parça desteği daha sağladığını, davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydı ile indirim talebinden sonra ileriye dönük doğacak zararlar yönünden müvekkilini mesul tutmasının imkansız olduğunu bu nedenle haksız açılan davanın reddine karar verilmesini beyan etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE:Tespit Dosyası :...Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı tespit dosyasında Makine Mühendisi Bilirkişi ... ile Makine Mühendisi Bilirkişi ...'un ortak olarak hazırladıkları 28/03/2013 tarihli raporlarında ...Şti. Tarafından ...Şirketine teslim edilen beton santralinin sözleşmede belirtildiği üzere ... saat kapasiteli olmadığının taraflarınca tespit edildiğini bildirmişlerdir. Eser Sözleşmesi;Müteahhit ... Şti ile İş Sahibi...tarafından 10/03/2012 tarihinde imzalanmış 10 maddeden oluşan, konusunun sözleşme ekinde şartnamede bulunan vasıflarda ve mahiyette 1 adet 40 ton çimento silolu full bilgisayar kontrollü ... lük beton santrali imalinin ve montajının yapılması, çalışır hale getirilmesi eksiksiz ve tam olarak tesliminden ibaret eser sözleşmesi olduğu görülmüştür. İhtarname : ...Noterliğince gönderilen...yevmiye nolu, davacı ...Şti. Tarafından davalı ... Şti.'ne gönderilen 31/05/2012 tarihli ihtarnamede aksaklıkların ...gün içerisinde giderilmediği takdirde sözleşmenin ...Maddesi gereği tek taraflı feshini ve ticari ve manevi zararların karşılanmadığı takdirde yasal yollara başvuralacağının bildirildiği görülmüştür. İhtara Cevap :İzmir ... Noterliğince ... Şti. Tarafından ...Şti. Ne 19/11/2012 tarihinde şikayetlerin en kısa zamanda giderilmek üzere yetkilileri tarafından değerlendirileceği şeklinde ihtara cevap verilmiştir. Makine Kapasite Tespit Raporu: Davacı şirket tarafından dava konusu...üretim kapasitesinin kaç ... olduğu yönünde özel bilirkişi ... tarafından düzenlenen raporda; yapılan gözlem, deney ve evrak incelemesi neticesinde atın alınan ...1 saatte en fazla 15,00...beton üretimi yapabildiği hesaplanmış olup ilgili üretici firmanın anlaşılan kapasitede (45m3/saat) üretim yapan ... teslim etmediğini tespit etmiştir. Keşif : Mahkememizce 02/10/2014 tarihinde ...Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak talimat dosyasında ...bulunan davaya ve sözleşmeye konu beton santralinin bulunduğu yerde keşif icra edilmesi ve mahkemelerinizce belirlenen keşif gününün davetiye ile taraflara bildirilerek, yapılacak keşif ile sözleşmeye ve davaya konu ... sözleşme ve ekinde yer alan şartnamede tarif edilen özelliklerde bir adet ... , full bilgisayar kontrollü ... imalat ve montajının davalının sözleşmede üstlenmiş olduğu şekilde tam teslimini yapıp yapmadığı, sözleşmeye göre beton santralinin saatte kaç metreküp üretim yapması gerektiği, davalı tarafça imal edilerek davacıya teslimi yapılan beton santrali çalıştırılmak sureti ile saatte kaç metreküp üretim yaptığı,... amaçlanan şekilde üretim yapılmamasının nedeni, davalı vekilinin iddia ettiği gibi davacı tarafın verimli kullanılmamasından mı kaynaklandığı, yada davalının hatalı imalatından mı kaynaklandığı, sözleşmeye uygun şekilde ... imal edilmemiş ise sözleşmeye uygun şekilde imal edilmemesinden dolayı davacının dava tarihine kadar toplam ne kadar miktarda beton üretmesi gerekirken üretemediği ve mecburen dışarından yani üçüncü kişilerden ne kadar miktarda beton alması gerektiği, davacının dosyaya sunmuş olduğu 3.kişilerden alınan beton için düzenlenen sözleşme ve faturaların gerçekten istenilen şekilde beton santralinin üretim yapmamasından dolayı mı düzenlendiği, işin yapısına, sektördeki fiyatlara göre fatura ve sözleşmedeki miktarların uygun olup olmadığı, dışarıdan alınmak zorunda kalınan gerçeğe uygun beton miktarına göre zarar miktarı ile sözleşme bedelinde yapılan eserin mahiyetine, amaçlanan sözleşmesel ilişkiye göre indirim gerekip gerekmeyeceği ve miktarı hususunda ayrıntılı olarak düzenlemek üzere ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D.İş sayılı dosyasında görev yapan Makine Mühendisleri... ve ...haricinde resen bir makine mühendisi ve bir hukukçu bilirkişi ile elektronik mühendisinden rapor alınması istenmiş, mahkeme heyeti ve bilirkişilerle birlikte keşif yapılmış, bilirkişiler düzenledikleri 02/12/2014 tarihli raporda; sistemin taahhüt edilen...üretmesinin mümkün olmadığını, üretimin gerçekleşebilmesi için makine ve ekipmanlarının ... üretme kapasitesine sahip olması gerektiğini, ancak mevcut haliyle bu özellikleri karşılamadığını bildirmişlerdir. Talimat Dosyası; Mahkememizce dosya 18/03/2015 tarihinde ...'e talimat yazılarak davacı tarafın ticari defter ve belgeleri üzerinde mahkemece resen seçilecek Mali Müşavir ve İnşaat Mühendisi bilirkişiler vasıtası ile inceleme yapılarak rapor düzenlemeleri istenmiş, Devrek ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...Talimat sayılı dosyasında İnşaat Mühendisi Bilirkişi ... ve SMMM...tarafından düzenlenen 26/05/2015 tarihli raporda dava konusu edilen ve davacı tarafından davalıdan satın alınan...kapasiteli yerine ... kapasiteli teslim edilmiş ayıplı mal niteliğinde davalı tarafından sözleşmeye aykırı bir şekilde teslim edildiği, davacının hazır beton santralinin kapasitesinin yeterli olmaması nedeniyle ... Şahıslardan aldığı faturalı... miktarının 11.430,00... hariç tutarı 912.922,29 TL olarak hesaplanabileceğini, davacının dava tarihine kadar... Şahıslardan satın almak zorunda kaldığı hazır betonlardan dolayı 148.867,87 TL kazançtan mahrum kalmış sayılabileceğini bildirmişlerdir. Davacı tarafın eserin ayıplı olması nedenine dayalı sözleşmede kararlaştırılan bedelde indirim yapılması yönünde talebinin de bulunması nedeniyle bedelden ayıp nedeniyle gereken miktar belirlenmesi, davacı tarafın rapora karşı yaptığı itirazların değerlendirilmesi ve ayrıca davacı tarafın ...Kişilerden satın almak zorunda kaldığı belirtilen beton miktarına ilişkin belirleme yapılırken mevcut santralin mevcut üretim kapasitesi ile çalışması halinde bu miktarda ... dışardan alınmasının uygun olup olmadığı, raporda belirtilen zarar hesabı ile tarihler arasında ihtiyaç duyulduğu görülen beton miktarına ilişkin mevcut santralin ne kadar beton üretebileeği ve bunun maliyeti ile sonucuna göre dışardan alınması ... miktarı ve maliyet mahsubu hususlara nazara alınarak bilirkişilerden ek rapor düzenlenmesi istenmiş olup, mahkememizce 15/09/2015 tarihinde yeniden ... Nöb. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ...talimat sayılı dosyasında bilirkişiler düzenledikleri ek raporda; Dava konusu zarara ... eklenmemesi gerektiğini, dava konusu ayıplı eser için 68.750,00 TL ayıp indirimi hesaplanabileceğini, davacının beton santralinin eksik ürettiği beton ebebiyle m3 de 13,02 TL zararı olduğunu, dolayısıyla toplamdaki zararının (dava tarihi itibariyle) 148.867,87 TL yi bulduğunu bildirmişlerdir. Bilirkişi Raporu : Mahkememizce dosya İnşaat Yüksek Mühendisi Bilirkişi ..., Hukukçu Bilirkişi ...ve SMMM ...'a tevdi edilmiş, bilirkişiler düzenledikleri 13/03/2018 tarihli raporlarında; davacının dava dışı ... ve...'den aldığı ihaleli işlerde kullanılmak üzere ihtiyaç duyduğu 19.783,99 ...olmak üzere toplam 9.398,49...lük kısmının ... kapasiteli santralde üretildiği, ... ve ... sınıfı olmak üzere toplam... lük kısmının davacı tarafından üçüncü şahıslardan temin edildiği, bunun dışında davacı tarafından üçüncü şahıslardan temin edildiği anlaşılan ...sınıfı olmak üzere 1.089,50... davacının yüklendiği sözleşmelerin konusu olmadığını, faturadaki birim fiyatların iyasa rayiçlerine uygun ve makul olduğunu, dökülecek ... pompa kullanılıp kullanıllmaması durumuna davalı firmanın temin ettiği beton santralinin üretim kapasitesinin düşük olmasının etkisi olmadığını, davacı yüklenicinin üçüncü şahıslardan temin ettiği beton miktarının davacı tarafından üretilmesi halindeki maliyeti ile santral altı ve pompa bedeli hariç üçüncü şahıstan temin fiyatı arasındaki farkın beton santralinin üretim kapasitesinin yetersiz olması sebebiyle davacı zararı olduğu kanaatiyle zararın... hariç 132.267,72 TL olarak hesaplandığını, dosyada mevcut verilere göre beton santralinin ayıp oranının ve eser bedelinden yapılması gereken indirim oranının % 52,39 ile % 73,33 arasında olduğunun hesaplandığını, ancak ayıp oranının tam olarak belirlenmesi ve ayıp nedeniyle indirim yapılıp yapılamayacağı, yapılacaksa indirim oranı ve bu halde ödenmesi gereken eser bedelinin ne olduğu buna göre davacınıntalep edebileceği istirdat miktarı hesabının işin uzmanı Makine Mühendisi ve Elektrik-Elektronik Mühendisi Bilirkişilerce hesaplanmasının uygun olacağını bildirmişlerdir. Bilirkişi Ek Raporu :Dosyamız 24/05/2018 tarihli duruşmada verilen ara karar gereği kök raporu düzenleyen bilirkişi heyetine Makine Mühendisi... ile Elektrik Mühendisi ...'da eklenerek ek rapor düzenlemeleri istenmiş, bilirkişiler ek raporlarında; Davacı ve davalı şirketler arasında... yapımı işi için imzalanan sözleşme ekinde beton santralının belirtilen şartları sağlayacak şekilde ...maddelerinin hangi miktarlarda ve kaç adet depoya yükleneceği şeklinde bir proje veya dosya içerisinde teknik özelliklerini gösteren: DETAYLI BİR ...YER ALMADIĞINI;...Kontrolunun nasıl olacağı, ... ve ... hakkında kapasite ve ölçü birimleri hakkında bir bilgiye ulaşılamadığını, dosya muhtevasında bulunan ve İnşaat, Makine ve Elektrik Mühendisi Teknik Bilirkişilerce aynı görüşün paylaşıldığını, DAVA KONUSU...TEKİN OLARAK BU MİKTAR İMALATI GERÇEKLEŞTİREMEDİĞİNİ, ...BU MİKTAR KARIŞIMI SAĞLAYAMADIĞINI, BU ÜRETİMİN GERÇEKLEŞEBİLMESİ İÇİN MAKİNE VE EKİPMANLARININ ... KAPASİTESİNE SAHİP OLMASI GEREKTİĞİNİ ANCAK MEVCUT HALİYLE BU ÖZELLİKLERİ KARŞILAMADIĞI sonucuna varılmış, Tüm dosya kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmelerden, ... üretim kapasitesinin sözleşmede öngörülen ...’in çok altında kaldığı, ...mertebesinde olduğunu, beton santralinin sözleşme şartlarını sağlayamadığını, bu haliyle, dava konusu beton santralinde mevcut ayıplar nedeniyle üretim kapasitesinin olması gerekenin altında kaldığını ve dolayısıyla söz konusu ayıpların ancak santralin belirli bir süre kullanılmasından sonra ortaya çıkabileceğinin, beton santralindeki ayıpların “gizli ayıp” vasfını taşıdığını;.../saat kapasitede beton santralı kurulumunun müşteri (iş sahibi) tarafından santral zemin betonlarının müteahhit tarafından verilen projeye uygun olarak zamanında yapılması şantiye sahasında elektrik-su vinç v.b. tedariklerin sağlanması, hava koşullarının uygun olması kaydıyla “... Kurulumunun” ...İş günü, ...Kurulumun ...iş gününde tamamlanabileceğini, ... ayıp oranının %30 olduğunun anlaşıldığını, teknik değerlendirmelerde, dolayısıyla, sözleşme konusu ... sözleşme şartlarını sağlayamadığının tespit edildiğini, bu haliyle, dava konusu beton santralinde mevcut ayıplar nedeniyle üretim kapasitesinin olması gerekenin altında kaldığını ve dolayısıyla söz konusu ayıpların ancak santralin belirli bir süre kullanılmasından sonra ortaya çıkabileceğini, teknik değerlendirmelerde de belirtildiği gibi, beton santralindeki ayıpların “gizli ayıp” vasfını taşıdığı, dolayısıyla da, sözleşmenin...maddesine göre, davacının ayıpları garanti süresi içinde yazılı olarak davalıya bildirmesinin gerektiği ve dava tarafları arasındaki sözleşmeye göre garanti süresinin 12 ay olduğunu ve tesislerin 2012 yılının Nisan ayında davacıya gönderildiği dikkate alındığında, davacının davalıya gönderdiği ihtarnamelerin garanti süresi için keşide edildiğini ve dolayısıyla davacının sözleşmenin ...maddesinde öngörüldüğü üzere ayıpları bildirme külfetini yerine getirmiş olduğu sonucuna varılmış KÖK RAPORDAN FARKLI OLARAK Davacı yüklenicinin üçüncü şahıslardan temin ettiği beton miktarının davacı tarafından üretilmesi halindeki maliyeti ile santral altı ve pompa bedeli hariç üçüncü şahıstan temin fiyatı arasındaki farkın beton santralinin üretim kapasitesinin yetersiz olması sebebiyle davacı zararı olduğu kanaatine ulaşıldığını bu zarar Kök rapordan farklı olarak KDV hariç 130.194,94 TL. (Kök raporda 132.267,72.- TL. olarak tespit edilmiştir) olarak hesaplanmış, beton santralinin ayıp oranının % 30 olduğu kabul edildiği takdirde, davacının sözleşmeden kararlaştırılan 113.000 TL. + KDV = 133.340 TL. tutarındaki sözleşme bedelinden % 30 indirim talep edebileceğini ve buna göre, davacının ödemesi gereken iş bedelinin 93.338,00.- TL. olduğu ve kök raporda davalı defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda tespit edildiği üzere, davalı şirket tarafından toplam ... adette 54.014,50 TL tutarında faturalar düzenlenmiş olduğu ve tamamının davalı şirket tarafından tahsil edildiği anlaşıldığı, bu tespite göre davacının davalıdan iadesini talep edebileceği bir iş bedelinin bulunmadığını, bilakis davalının davacıdan bakiye iş bedeli alacağının olduğunu belirtmişlerdir. Mahkememizin 15/01/2019 günlü duruşmasında "Bedel indirimi konusunda Yargıtay 15 Hukuk Dairesinin ve Yargıtay'ın kökleşmiş içtihatlarına göre "nispi metod" uygulanarak indirilecek bedel bulunması gerektiği, nisbi metoda göre kararlaştırılarak ücret ile eserin ayıplı değerinin çarpılması soncu elde edilecek bedelin eserin ayıpsız, değerine oranlama suretiyle indirilecek bedelin belirlenmesi gerektiği (Yargıtay ...'nin ... Esas,... arar sayılı 14/12/2017 tarihli ilamında verilen örnek üzerinden nisbi metod açıklanmak gerekirse, kararlaştırılan ücret 200,00 TL ayıplı değer 250,00 TL ve ayıpsız değer 400,00 TL olduğunda indirilmiş iş bedeli 125,00 TL olduğundan iadesi gereken bedel 75,00 TL olarak bulunur) bilirkişi heyeti ek raporunda bedelde indirim talebinin nisbi metoda göre belirlenmediğinin anlaşıldığı, bedelde indirime talebine nisbi metoda göre hesaplanması için dosyanın ... Ek rapor düzenlemek üzere bilirkişi heyetine tevdi edilmesinin istenmesi üzerine dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; Bilirkişi... Ek Raporu : Dosyanın tevdi edildiği İnşaat Mühendisi ..., Elektrik Mühendisi ..., Makine Mühendisi ..., SMMM ...ve Hukukçu Dr. ... düzenledikleri 20/02/2019 tarihli... Ek raporlarında, Ücret'in KDV dahil 113.000,00 TL olduğunu, kararlaştırılan ücretin 113.000,00 TL(... Dahil) ... yapımı için 10/03/2012 tarihli sözleşme ile kararlaştırılan ücret olduğunu, eserin ayıpsız değerinin 200.000,00 TL 10/03/2012 tarihi itibariyle eserin belirlenmiş olan ayıpsız piyasa rayiç değerli olduğunu, eserin ayıplı olarak değerinin 140.000,00 TL 10/03/2012 sözleşme tarihi itibariyle eserin ayıplı piyasa rayiç değeri olduğunu, Yargıtay Kararına göre indirilecek bedelin hesabında uygulanması gereken formülün , indirilecek bedel sözleşmede kararlaştırılan değer x ayıplı haldeki değerinin; İndirilecek Bedel=113.000,00*140.000,00/200.000,00 TL (79.100,00 TL) olduğunu, iadesi gereken bedelin 113.000,00 TL-79.100,00 TL=33.900,00 TL olduğunu belirtmişlerdir. Islah Dilekçesi: Davacı vekili 07/02/2017 tarihli ıslah dilekçesi ile; talep miktarını 197.617,87 TL daha artırarak, toplam 217.617,87 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar vermesini talep etmiş, tamamlama harcını 07/02/2017 tarihinde yatırmıştır.Dava; davacı iş sahibinin, eserin ayıplı imali nedeniyle eser bedelinde indirim yapılması ve uğradığı maddi zararların tazmini isteğine yöneliktir.Somut olayda; davacı ... Şti. (İş sahibi-...) ile davalı...Şti. (yüklenici) arasında imzalanan 10/03/2012 tarihli eser sözleşmesi ile davalı yüklenicinin ...adet ... ton çimento silolu full bilgisayar kontrollü... m³/saat lik ... imalini ve montajını yapması, çalışır hale getirerek eksiksiz ve tam olarak davacı iş sahibine teslim etmesinin kararlaştırıldığı, eser bedelinin... dahil 113.000,00 TL olduğu, davacı iş sahibinin beton santralinin saatte ... ün altında beton ürettiğini, hiçbir zaman tam kapasite çalışmadığını, ayıplı ve eksik beton santrali nedeniyle yeterli üretime ulaşılamadığından ...'den aldığı ihale kapsamındaki işleri yetiştirebilmek için dışarıdan daha yüksek bedelle beton almak zorunda kaldığından zarara uğradığını iddia ederek ayıplı eser bedelinde indirim yapılarak, davalı eser sahibine ödenen 125.000,00 TL'den bakiye eser bedelinin iadesi ve üçüncü kişilerden almak zorunda kaldığı ... nedeniyle uğradığı maddi zararın tazminini talep ettiği, davalı taraf ise eseri eksiksiz ve çalışır vaziyette teslim ettiğini, davacı iş sahibinin tesisi verimli kullanamadığını savunduğu, beton santralini yerinde görerek inceleyen ve beton üretimine hazırlattırılarak uygulamalı olarak santraldan beton alınarak yapılan ölçümlerde ve gözlemlerde... Sulh Hukuk Mahkemesi ...D.İş. sayılı dosyası kapsamında Makine Mühendisleri ... ve ...tarafından düzenlenmiş 29.03.2013 tarihli bilirkişi raporu, Makine Mühendisi...tarafından 05/02/2013 tarihinde hazır beton santralinin kurulduğu bölgede beton hazırlattırılarak düzenlenmiş olan kapasite raporu, ...Asliye Hukuk Mahkemesinden istinabe yoluyla alınan bilirkişiler İnşaat Mühendisi ... ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavir... tarafından hazırlanan 26/05/2015 tarihli bilirkişi raporu, istinabe yoluyla ... Asliye Hukuk Mahkemesince bilirkişiler makine mühendisi ..., elektrik-elektronik mühendisi... ve hukukçu bilirkişi Av. ...'den alınan 02/12/2014 tarihli bilirkişi raporları ile mahkememizce bilirkişiler Makine Mühendisi ..., Elektrik Mühendisi ..., İnşaat Yüksek Mühendisi..., Hukukçu ... ve SMMM ...'tan alınan kök ve ek raporların tamamında davalı yüklenici tarafından yapılan beton üretim tesisinin sözleşmede taahhüt edilen .../saat betonu üretmesinin mümkün olmadığı, bu üretimin gerçekleşebilmesi için makine ve ekipmanlarının...saat ... üretme kapasitesine sahip olmadığı bu haliyle, dava konusu beton santralinde mevcut ayıplar nedeniyle üretim kapasitesinin olması gerekenin altında kaldığı ve dolayısıyla söz konusu ayıpların ancak santralin belirli bir süre kullanılmasından sonra ortaya çıkabileceği, bu haliyle ...santralindeki ayıpların “gizli ayıp” olduğunun tespit edildiği, sözleşmenin ...maddesine göre, davacının ayıpları garanti süresi içinde yazılı olarak davalıya bildirmesinin gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmeye göre garanti süresinin 12 ay olduğu, tesise ilişkin parçaların davacı iş sahibine 2012 nisan ayında gönderildiği, davacı tarafından ayıp ihtarının 2012 yılının Mayıs ayında yapıldığı dikkate alındığında ihtarnamelerin garanti süresi için keşide edildiği ve dolayısıyla davacının sözleşmenin...maddesinde öngörüldüğü üzere ayıpları bildirme külfetini yerine getirmiş olduğu, davacının eser bedeli ve ayıbın giderilmesi için davalı yükleniciye 125.000,00 TL ödediği, Yargıtay ...'nin kökleşmiş içtihatlarına göre nispi metod uygulanarak ayıp nedeniyle indirilmiş bedelin hesaplanması gerektiği, son bilirkişi heyetinin 20.02.2019 tarihli raporuna göre ayıp nedeniyle beton santrali tesisinin indirilmiş bedelinin 79.100,00 TL olarak hesap edildiği, davacı iş sahibi tarafından yapılan 125.000,00 TL ödemeden, tespit edilen 79.100,00 TL ayıp nedeniyle indirilmiş eser bedeli mahsup edildiğinde davacının fazladan yaptığı 45.900,00 TL ödemenin iadesini talep edebileceği, son bilirkişi heyetinin 05.09.2018 tarihli ... Ek raporuna göre davacı iş sahibinin üçüncü kişilerden temin ettiği beton nedeniyle uğramış olduğu maddi zararın ... hariç 130.194,94 TL olduğu,... ile ilgili mevzuata göre işin sözleşme kapsamına uygun olmaması gibi nedenlerle ödenecek olan tazminat her hangi bir teslim veya hizmetin karşılığı olmadığından ...'nin konusuna girmeyeceğinden davacı tarafından talep edilen eserdeki ayıp nedeniyle uğranılan maddi zarar yönünden ... talep edilemeyeceği, buna göre davacının toplam maddi zararı (45.900,00 TL+130.194,94 TL)=176.094,94 TL olup, davacının ıslah dilekçesinde 217.617,87 TL talep ettiği anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulü ile 176.094,94 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1- Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile 176.094,94 TL maddi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,2-Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 12.029,05 TL nispi harca, peşin alınan ve ıslahla tamamlanan 3.716,55 TL harcın mahsubu ile bakiye 8.312,50 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA.3-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 0,60 TL dosya gideri, 3,75 TL vekalet suret harcı, 394,30 TL davetiye ve posta gideri, 5.450,00 TL bilirkişi ücreti, 355,00 TL keşif harcı, 100,00 TL keşif aracı ücreti olmak üzere 6.303,65 TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 5.105,96 TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 24,30 TL başvurma harcı, 3.716,55 TL peşin ve ıslahla tamamlanan harç olmak üzere toplam 8.846,81 TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine. Davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına.4-Dava kısmen ret edildiğinden davalı tarafın yaptığı 700,00 TL bilirkişi ücretinden davanın red oranı nazara alınarak 133,00 TL yargılama giderinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine. Davalı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına.5-Dava kısmen kabul edildiğinden kabul edilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 16.515,70 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine. 6-Dava kısmen reddedildiğinden, reddedilen miktar üzerinden hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 4.917,52 TL vekalet ücretinin de davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine.7-...nun ...maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine 08/10/2019İlişkin, davacı ve davalı taraflar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın taraflar vekillerine tebliğinden itibaren ...hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/10/2019Katip ...¸e-imzalıdır Hakim ...¸e-imzalıdır