Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin yangın nedeniyle zayi olan ticari defterler için adi ortaklığın tüzel kişilik eksikliği sebebiyle aktif husumet yokluğundan talebi usulden reddeden gerekçeli kararı.
Özet: İşyerinde çıkan yangın nedeniyle ticari defter ve evrakların zayi olduğu iddiasıyla adi ortaklık tarafından yapılan zayi belgesi verilmesi talebi, mahkemece, adi ortaklığın kanunen tüzel kişiliği bulunmaması ve bu durumun davada taraf ehliyetine engel teşkil etmesi nedeniyle aktif husumet yokluğu gerekçesiyle usulden reddedilmiş, yargılama giderlerinin talep eden üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.
T.C.
DİYARBAKIRASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARARESAS NO : KARAR NO : BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : TALEP EDEN : TALEP : Zayi Belgesi VerilmesiTALEP TARİHİ : 15/01/2026KARAR TARİHİ : 04/02/2026GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH : Mahkememizde görülmekte olan zayi belgesi verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :TALEP :Şirkete ait .....adresindeki iş yerinde .....tarihinde saat .....sıralarında yangın meydana geldiğini, meydana gelen yangında demirbaş, emtia, evrak ve dosyalar ile bina dekorasyonunun yangın sebebiyle ağır derecede zarar gördüğünü, iş ortaklığına ait ticari defterler ve evrakın zayi olduğunu beyanla; ticari defterler ve evrakın zayi olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.DEĞERLENDİRME :Talep, .....Gıda Sanayi Ticaret Anonim Şirketi & .....Turizm ve Orman Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Adi Ortaklığı'na ait ticari defter ve evrakın zayi olduğundan bahisle 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.Sadece gerçek ve tüzel kişilerin taraf ehliyeti bulunmaktadır (Prof. Dr. Baki Kuru İcra Ve İflas Hukuku El Kitabı 2004 bas. Sahife 137. HGK. nun 08.10.2003 tarih ve 2003/12-574 E. 2003/564 K. sayılı içtihadı).6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 620.maddesine göre, iki veya daha fazla işletmenin belli bir amaca ulaşmak için katkılarını birleştirdikleri ortaklığın (Joint Venture'nin) tüzel kişiliği bulunmadığından taraf ehliyeti de yoktur. Bu husus kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece re’sen nazara alınması gerekir. Talep eden .....Nakliye Gıda Sanayi Ticaret Anonim Şirketi & .....Turizm ve Orman Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Adi Ortaklığı'nın tüzel kişiliği yoktur. İş ortaklığı lehine talepte bulunabilmek için ortaklığı oluşturan tüm gerçek ve/veya tüzel kişilerin taraf gösterilerek başvuruda bulunulması gerekir. Bu halde dahi, hüküm adi ortaklık hakkında verilmeyecek, adi ortaklığı oluşturan şirketler ve/veya şahıslar için verilebilecektir. Hüküm uygulaması ise infaza dair bir işlem olup, adi ortaklığın mal ve hakları bulunması halinde, bu mal ve haklar adi ortaklığı oluşturan şirketlerin talepte taraf olması koşulu ile sağlanabilecektir. Talep eden .....Nakliye Gıda Sanayi Ticaret Anonim Şirketi & .....Turizm ve Orman Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Adi Ortaklığı'nın tüzel kişiliği bulunmadığından ve lehine hüküm verilemeyeceğinden; adi ortaklık adına yapılan talebin aktif husumet yokluğu nedeniyle HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Talebin HMK'nın 114/1-d ve 115/2 maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE,2-Harç peşin alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,3-Talep eden tarafından yapılan yargılama giderinin talep eden üzerinde bırakılmasına,4-Yargılama sonucunda ve resen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse resen yapılacak gider de mahsup edilmek suretiyle, 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben Mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.Başkan Üye Üye Katip