Temizlik işçisinin bakanlığa karşı açtığı haksız fesih, kıdem, ihbar tazminatı, fazla çalışma, yıllık izin ve diğer işçilik alacakları davasında istinaf sonrası Yargıtay incelemesi.
Özet: Bir okulda on yılı aşkın süreyle temizlik işçisi olarak çalıştığını iddia eden davacı, belirli süreli sözleşmelerle çalıştırıldığı savunulan ve haksız feshedildiğini ileri sürdüğü iş akdine dayanarak kıdem, ihbar tazminatı ile ödenmemiş ücret, fazla çalışma, yıllık izin, hafta tatili ve AGİ alacaklarının tahsilini talep etmiş; davalı bakanlık ise belirli süreli çalışma ve tüm ödemelerin yapıldığını savunarak talepleri reddederken, ilk derece mahkemesi davacının belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalıştığına ve haksız fesih nedeniyle tazminatlar ile belirtilen alacaklara hak kazandığına, sadece ulusal bayram ve genel tatil talebinin reddine hükmetmiş, istinaf mahkemesi bu kararı onamış, davalı ise iş sözleşmesinin türü, alacak hak edişleri, zamanaşımı ve faiz başlangıçları gibi hususlarda temyize başvurmuştur.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 26. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/2266 E., 2025/1336 K.İLK DERECE MAHKEMESİ : Bakırköy 35. İş MahkemesiSAYISI : 2021/1482 E., 2023/317 K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 07.10.2010-30.06.2021 tarihleri arasında kesintisiz şekilde davalı Bakanlığa bağlı okulda temizlik işçisi olarak asgari ücretle çalıştığını, davalı tarafından 30.06.2021 tarihinde haklı bir neden olmadan işten çıkarıldığını, davacının 08.10.2018-30.06.2021 tarihleri arasındaki aylık ücretlerinin ödenmediğini, okulda temizlik işinin yanında tatil günlerinde ve okul çıkış saatlerinden sonra öğretmenler ve okul idaresindeki görevliler için çay servisi işleriyle uğraştığını, okulda düzenlenen sınav, kurs, toplantı gibi etkinlikler nedeniyle hafta sonu ve tatil günlerinde de çalıştığını, fazla çalışma yaptığını, karşılığı ücretlerin ödenmediğini, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını, asgari geçim indirimi alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları, yıllık ücretli izin, hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil, fazla çalışma, asgari geçim indirimi ile ödenmeyen ücret alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; alacakların zamanaşımına uğradığını, davacının aralıksız çalışmadığını, okulların eğitim zamanında ve belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını, tüm hak edişlerinin zamanında ve eksiksiz olarak ödendiğini, davacı Sultanbeyli’ye taşınacağını söyleyince sözleşme süresi sonunda iş sözleşmesini feshettiğini, yaz aylarında okulda işçi çalıştırılmadığından davacının yıllık ücretli izne hak kazanmadığını, okullarda ulusal bayram günlerinde tören yapılmadığından davacının bu talebinin reddi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 7 yılı aşkın bir süre davalıya bağlı okulda asgari ücretle çalıştığı, birden çok belirli süreli sözleşme yapılsa da artık baştan itibaren davacının belirsiz süreli iş sözleşmesi ile çalıştığının kabulü gerektiği, bunun yanında yapılan işin de niteliği itibarıyla belirli süreli sözleşmeye konu olamayacağı değerlendirildiğinde ispat külfeti kendisinde olan davalının iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğini ispat edemediği, davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığı, karşılığı ödenmeyen fazla çalışma, yıllık ücretli izin, hafta tatili ile asgari geçim indirimi ve ücret alacakları bulunduğu, ispatlanamayan ulusal bayram ve genel tatil ücreti talebinin reddi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; İlk Derece Mahkemesi kararında usul ve kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde; 1. Davaya karşı zamanaşımı def'i yetki, görev, dava şartı yokluğu ve davanın kabule şayan olmadığı itirazlarının bulunduğunu, 2. Davacının 07.10.2010-30.06.2021 tarihleri arasında belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını, kıdem ve ihbar tazminatına hak kazanmadığını,3. Davacının hiç tatil yapmadan, hafta sonları ile ulusal bayram ve genel tatil günleri dâhil olmak üzere sürekli çalışmasının mümkün olmadığını, davacıdan fazla çalışma yapmasının istenmediğini, herhangi bir alacağı bulunmadığını, fazla çalışma alacağına hak kazanmadığını, tatil günlerinde çalışmadığını, 4. Yaz aylarında okul tatil olduğundan yıllık ücretli izin alacağı talebinin reddi gerektiğini, 5. Faiz türü ve başlangıç tarihlerinin hatalı olduğunu, faizin ancak dava tarihinden başlayabileceğini ve yasal faiz olabileceğini ileri sürmüştür. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, yetki, görev, zamanaşımı, iş sözleşmesinin feshi ile davacının kıdem ve ihbar tazminatlarına hak kazanıp kazanmadığı, fazla çalışma, yıllık ücretli izin, ücret ve asgari geçim indirimi alacaklarının ispatı ve hesaplanması ile faiz türü ve başlangıç tarihlerine ilişkindir. 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Davacı dava dilekçesinde; 08.10.2018-30.06.2021 tarihleri arasındaki ücretlerinin ödenmediğini belirterek eksik ödenen ücret alacaklarını talep etmiş, hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan hesaplama doğrultusunda talebin kabulüne karar verilmiştir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 31. maddesi “Hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir.” şeklinde düzenlenmiştir.Davacının çalışma süresi göz önüne alındığında 08.10.2018-30.06.2021 tarihleri arasında hiç ücret almadan çalışması hayatın olağan akışına uygun bulunmadığından 6100 sayılı Kanun'un 31. maddesi gereği hâkimin davayı aydınlatma ödevi çerçevesinde davacı asılın belirtilen süre boyunca ücret alıp almadığı, ücret almadığını iddia ettiği bu dönemde geçimini nasıl temin ettiği, ücretini tam olarak alamasa bile davalı işverence kısmi ödeme yapılıp yapılmadığı hususlarında beyanı alındıktan sonra oluşacak sonuca ve tüm dosya kapsamına göre değerlendirme yapılarak bir karar verilmesi gerekmektedir.Eksik inceleme ile karar verilmesi hatalı olup hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeple;1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 17.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.