Yabancı plakalı yeşil kart sigortalı araç kazası kaynaklı maddi hasar ve değer kaybı tazminatının eksik ödenmesi üzerine açılan itirazın iptali davası.
Özet: Yabancı plakalı ve yeşil kart sigortalı bir aracın davacının aracına arkadan çarpması sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında, davacının kusursuz olduğu ve hasar ile değer kaybının tam olarak karşılanmadığı iddiasıyla davalı Yeşil Kart Bürosu aleyhine başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali davasında, bilirkişi raporu ile davacının kusursuzluğu ve yabancı araç sürücüsünün kusurlu olduğu sabitlenirken, davalı kurum bakiye hasar ve değer kaybı talebini ödemelerin yapıldığını ve sorumluluğunun sigorta limitiyle sınırlı olduğunu beyan ederek reddetmiştir.

T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/904 Esas
KARAR NO : 2025/593
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 23/10/2024
KARAR TARİHİ: 18/06/2025
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesiyle; 08.04.2024 tarihinde ... plakalı aracın önünde seyir halinde olan davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın arka kısmına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde davacının herhangi bir kusuru bulunmadığını, kaza sebebiyle davacıya ait hasar ve değer kaybı oluştuğunu, davacıya ait aracın daha önce ağır hasar kaydı bulunmadığından aracın 2. el piyasada önemli ölçüde değer kaybettiğini, ... plakalı aracın yeşil sigortalı olduğunu, yeşil kartlı yabancı plakalı araçların Türkiye’de karıştığı trafik kazasından dolayı uğranılan zararların davalı kurum tarafından tazmin edildiğini, bağımsız sigorta eksperine ait uzman görüşünde davacıya ait araçta KDV dahil 114.185,80 TL hasar bedeli ve 65.000,00 TL değer kaybı tespit edildiğini, hasar ve değer kaybının tazmini için 27.05.2024 tarihinde yapılan başvuru üzerine davalı kurum tarafından 04.06.2024 tarihinde davacıya 89.700,00 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığını, zararın tamamı tazmin edilmediğinden davalı kurum aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı kurumun borca itirazı sebebiyle takip durdurulmasına karar verildiğini, takip tarihinden sonra 17.07.2024 tarihinde davalı kurum tarafından 32.500,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, borcun likit olduğunu, itirazın haksız olduğunu, arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını beyan ederek davanın kabulü ile itirazın kısmen iptali ile takibin devamına karar verilmesini, davalı aleyhine asıl alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesiyle; 28.06.2008 gün ve 26920 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Yönetmelik ile çalışma usul ve esasları düzenlenmiş olan davalı büronun yabancı ülke yeşil kart büroları (emsal bürolar) ile yaptığı ınternal regulations anlaşma çerçevesinde yabancı plakalı araçların Türkiye’de karıştıkları kazalarda geçerli yeşil kart sigortası mevcutsa yeşil kart sigortacıları adına kusur esasına göre zarar gören üçüncü şahısların hasarlarını Türk mevzuatına göre tazmin ettiğini, davalı büronun yabancı plakalı araçların sahip veya sürücüleri adına değil yabancı sigorta şirketi adına hareket ettiğini, Karayolları Trafik Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu hükümleri gereği yabancı plakalı aracın sebebiyet verdiği trafik kazasında ortaya çıkan hasarlardan kusur esasına göre ve yabancı sigorta şirketi adına mali sorumluluk sigortası limit ve şartları çerçevesinde davalı büronun sorumluluğunun doğduğunu, dava konusu kazaya ilişkin 17.07.2024 tarihinde 32.500,00 TL değer kaybı ve 05.06.2024 tarihinde 89.700,00 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığını, davacının zararının tazmin edildiğini, kusur oranının Karayolları Fen Heyetinden seçilecek 3 kişilik heyet ve/veya Adli Tıp Kurumu tarafından tespit edilmesi gerektiğini, kaza tarihinde trafik sigortası limitinin 200.000,00 TL olduğunu, 122.200,00 TL ödeme ile bakiye limitin 77.800,00 TL olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte davalı büronun sorumluluğunun 77.800,00 TL ile sınırlı olduğunu, itirazın haklı olduğunu, kusur ve hasar miktarının yargılamayı gerektirdiğini, alacağın likit olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini, davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce hasar dosyası, tramer kayıtları, kazaya karışan araçların tescil bilgileri ve İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası celbedilmiş, bilirkişi raporu alınmıştır.
08.04.2024 tarihinde dava dışı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın davacının, adına kayıtlı sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması şeklinde dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, davacı tarafından davalı aleyhine 65.000,00 TL bakiye değer kaybı, 24.485,50 TL bakiye hasar bedeli, 1.482,94 TL eksper ücreti ve 2.662.50 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 93.630,94 TL üzerinden İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı tarafından yasal süresinde borca ve ferilerine itiraz edilmesi üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, Mahkememizce adli trafik ve otomotiv uzmanı bilirkişi ile sigorta uzmanı bilirkişiden oluşan heyetten alınan bilirkişi raporunda ... plakalı araç sürücüsünün takip mesafesi kuralına uymadığı, Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/1-c, 107. maddesi hükmü gereği kazanın oluşumunda etken olduğu, davacının trafik kurallarına uygun şekilde aracı ile seyri sırasında karıştığı kazanın oluşumunda etken olmadığı, hasarın kaza ile uyumlu olduğunun tespit edildiği, davacı adına kayıtlı araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 108.321,15 TL hasar bedeli hesaplandığı, davalı tarafından takip tarihinden önce 04.06.2024 tarihinde yapılan 89.000,00 TL hasar bedeli ödemesi ile bakiye hasar bedelinin 19.321,15 TL olduğu, Yargıtay içtihatlarında belirtildiği üzere aracın kazadan önceki ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve onarım yapıldıktan sonra ikinci el değeri arasındaki farkın değer kaybını oluşturduğu, bilirkişi raporunda Yargıtay kararlarında belirtildiği şekilde hesaplama yapılarak 50.000,00 TL değer kaybı bedeli hesaplandığı, değer kaybı bedeli yönünden kısmi ödemenin takip tarihinden sonra dava tarihinden önce yapıldığından dava tarihi itibariyle işlemiş faiz alacağının tespiti ile dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiği, davalı tarafından takip tarihinden sonra dava tarihinden önce 17.07.2024 tarihinde yapılan 32.500,00 TL değer kaybı ödemesi ile bakiye değer kaybı bedelinin 17.500,00 TL olduğu, bakiye hasar bedeli yönünden kısmi ödeme nedeniyle temerrüt tarihi olan 04.06.2024 tarihinden dava tarihi olan 23.10.2024 tarihine kadar işlemiş faizin 1.816,19 TL olduğu ((19.321,15 TL / 100) x (faiz oranı 24 / 365) x 141 gün) bakiye değer kaybı bedeli yönünden kısmi ödeme takip tarihinden sonra dava tarihinden önce yapıldığından temerrüt tarihi olarak kabul edilen takip tarihi olan 26.06.2024 tarihinden dava tarihi olan 23.10.2024 tarihine kadar işlemiş faizin 1.388,33 TL olduğu ((17.500,00 TL / 100) x (faiz oranı 24 / 365) x 119 gün) davalı kurumun Türkiye Motorlu Taşıt Bürosunun Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik 5. maddesi hükmü uyarınca yurt dışında geçerli sigorta belgeleri kapsamında motorlu araçların sebep olduğu hasarlardan sorumlu olduğu, bakiye hasar bedeli ve değer kaybının kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu mali mesuliyet sigortası bakiye poliçe teminatı kapsamında kaldığı anlaşılmakla açık, denetime ve hükme esas almaya elverişli bilirkişi raporuna itibar edilerek ıslah dilekçesi de dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Dava dilekçesinde davanın açılmasından önce davalı kuruma başvuruda bulunulduğunun beyan edildiği, 5325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 18. fıkrası uyarınca 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi kapsamında başvuru yapılmış olması halinde artık dava şartı olarak zorunlu arabuluculuğa ilişkin hükümlerin uygulanmayacağı, arabuluculuk yoluna başvurma şartı aranmadığı halde davacının bu yola başvurmuş olması nedeniyle davalı arabuluculuk ücretinden sorumlu tutulamayacağından arabuluculuk ücreti davacıya yükletilmiştir.
"... Somut olyada, dava öncesi davalı sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmiş olması karşısında ayrıca zorunlu arabuluculuğa başvurulması gerekmediği halde davacı tarafından gerek davalı sigorta şirketi gerekse işleten ve sürücü yönünden arabuluculuğa başvurulmuş olmasından dolayı ortaya çıkan ücretin davalılara yüklenmesi mümkün değildir. Davacı, dava dilekçesinde davanın açılmasından önce davalı sigorta şirketine başvuruda bulunmalarına rağmen anlaşmanın mümkün olmadığı açıkça belirtilmiş olup, başvuru yapıldığı davacının kabulündedir. O halde, ilke derece mahkemesince davacı tarafça davadan önce davalı sigorta şirketine 2918 Sayılı Kanunun 97.maddesi gereğince başvuru yapıldığı davacının da kabulünde olduğuna göre böyle bir durumda ayrıca 5325 Sayılı Yasanın 18/A maddesi gereğince arabuluculuk yoluna başvurma şartı aranmadığı halde bu yola başvurmuş olması ve yine sigorta şirketi dışındaki davalılar işleten ve sürücü yönünden de esasında haksız fiilden kaynaklı dava yönünden arabuluculuğa başvurma zorunluluğunun söz konusu olmaması karşısında, davanın açılmasına her ne kadar davalılar sebebiyet vermiş ise de davacı tarafından yersiz yere başvurulan arabuluculuk ücretininden davalıların sorumlu tutulması mümkün değildir. ..."
(İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 19.06.2025 tarihli, Dosya No : ... Karar No : ... sayılı ilamı)
HÜKÜM:
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasında davalı itirazının 19.321,15 TL bakiye hasar bedeli ve 17.500,00 TL bakiye değer kaybı olmak üzere toplam 36.821,15 TL asıl alacak, 3.204,52 TL işlemiş faiz ve 1.483,94 TL eksper ücreti olmak üzere toplam 41.509,61 TL alacak yönünden iptali ile takibin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile devamına,
- İcra inkar tazminatı talebinin reddine,
- Fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gereken 2.787,64 TL ilam harcından 427,60 TL peşin harç ve 642,70 TL ıslah harcının mahsubu ile 1.717,34 TL bakiye harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından davada sarf edilen 1.497,90 TL harç, 4,00 TL elektronik posta ücreti, 75,00 TL elektronik tebligat gideri ve 8.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.076,90 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Bakiye avans hakkında HMK'nın 333. maddesine göre işlem yapılmasına,
7-Zorunlu arabuluculuk kapsamında suçüstü ödeneğinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/06/2025
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı
Tashih Şerhi
Hükmün "Davanın KISMEN KABULÜ ile; İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasında davalı itirazının 19.321,15 TL bakiye hasar bedeli ve 17.500,00 TL bakiye değer kaybı olmak üzere toplam 36.821,15 TL asıl alacak, 3.204,52 TL işlemiş faiz ve 1.483,94 TL eksper ücreti olmak üzere toplam 41.509,61 TL alacak yönünden iptali ile takibin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile devamına,
- İcra inkar tazminatı talebinin reddine,
- Fazlaya ilişkin talebin reddine," şeklindeki 1 numaralı bendinin,
"Davanın KABULÜ ile; İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasında davalı itirazının 18.621,15 TL bakiye hasar bedeli ve 17.500,00 TL bakiye değer kaybı olmak üzere toplam 36.121,15 TL asıl alacak, 3.204,52 TL işlemiş faiz ve 1.482,94 TL eksper ücreti olmak üzere toplam 40.808,61 TL alacak yönünden iptali ile takibin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile devamına,
- İcra inkar tazminatı talebinin reddine," şeklinde HMK'nın 304. maddesi hükmü uyarınca tashihine karar verildi. 18/06/2025
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı