Yargılamanın Yenilenmesi Talepli Bağımsız Davada Açılmamış Sayılma Kararının Kanun Yolu İncelemesinin Bölge Adliye Mahkemesine Ait Olduğu İçtihadı
Özet: İlk derece mahkemesince bağımsız dava niteliğindeki yargılamanın yenilenmesi isteminin açılmamış sayılmasına ilişkin kararın davalı idare tarafından istinaf edilmesi üzerine, Yargıtay ilgili dairesi, yasal düzenlemelerdeki değişiklikler ve Bölge Adliye Mahkemelerinin 20.07.2016 tarihinde göreve başlamasıyla, yargılamanın yenilenmesi taleplerine dair kararların kanun yolu inceleme görevinin Bölge Adliye Mahkemelerine ait olduğunu belirterek, dosyayı ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere ilk derece mahkemesine iade etmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/4819 E.  ,  2025/13103 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2024/328 Esas, 2024/912 Karar
YARGILANMANIN
YENİLENMESİNİ TALEP
KARAR: Açılmamış sayılmasına
Taraflar arasındaki yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonucunda İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.
Kararın davalı idare tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya Dairemize gönderilmiştir.
2797 sayılı Yargıtay Kanunu’nun 40 ıncı ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18 inci maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;
Bölge Adliye Mahkemeleri 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 25 inci ve Geçici 2 nci maddeleri uyarınca kurulmuş ve Adalet Bakanlığının 07.11.2015 tarihli ve 29525 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan kararı uyarınca tüm yurtta 20.07.2016 tarihinde göreve başlamışlardır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 341 inci maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemelerinden verilen nihai kararlar istinaf yoluna tabidir.
6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında “Bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce aleyhine temyiz yoluna başvurulmuş olan kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 454'üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.” düzenlemesine yer verilmiş iken 6723 sayılı Danıştay Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 34 üncü maddesi ile bu hüküm "12.01.2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “aleyhine temyiz yoluna başvurulmuş olan" ibaresi “verilen” şeklinde değiştirilmiş ve fıkraya aşağıdaki cümle eklenmiştir. Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemesine gönderilmez:” şeklinde değiştirilmiştir. Daha sonra 7251 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 47. maddesinde yer alan “6100 sayılı Kanun'un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "454" ibaresi "444" şeklinde değiştirilmiştir.” hükmüyle yargılamanın yenilenmesine ilişkin kararlar istinaf yoluna tabi tutulmuştur.
Yargılamanın yenilenmesi, 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 10 uncu ve 6100 sayılı Kanun'un 449 uncu maddesi ile 381 inci maddesinin birinci fıkrasında açıkça düzenlendiği üzere bağımsız bir dava niteliğindedir.
Bu hükümler birlikte değerlendirildiğinde, yargılanmanın yenilenmesi talebi hakkında İlk Derece Mahkemesince verilen kabul veya ret kararları, istinaf yolunun yürürlüğe girdiği tarihten önce verilmişse, temyiz ve tashih-i karar yoluna; sonra verilmişse, istinaf ve temyiz yoluna tabi olacaktır.
Dosya Dairemize gelmiş ise de 20.07.2016 tarihinden sonra verilen bağımsız yeni bir dava niteliğinde olan yargılamanın iadesine dair hükmün kanun yolu inceleme görevi Bölge Adliye Mahkemesine ait olduğundan ilgili Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine gönderilmek üzere dosyanın İlk Derece Mahkemesine iadesine karar vermek gerekmiştir.
KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere Mahkemesine İADESİNE,
20.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.