haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle cmk 141 kapsamında açılan maddi ve manevi tazminat davasında eksik tespit edilen tazminat ile karara bağlanmayan taleplerin yargıtay tarafından bozulması.

Haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle CMK 141 kapsamında açılan maddi ve manevi tazminat davasında eksik tespit edilen tazminat ile karara bağlanmayan taleplerin Yargıtay tarafından bozulması.

Özet: Haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle açılan tazminat davasında, 360 gün süreyle haksız yere tutuklu kalıp beraat eden davacının, kamu görevinden ihraç tarihinden itibaren hesaplanması gereken net asgari ücrete göre eksik belirlenen maddi ve hakkaniyete aykırı bulunan yetersiz manevi tazminat miktarları ile 5271 sayılı CMKnın 141. maddesinin diğer bentleri kapsamındaki taleplerinin değerlendirilmemiş olması gerekçeleriyle alt derece mahkemesinin kararının hukuka aykırı olduğu tespit edilmiştir.

12. Ceza Dairesi 2022/4637 E. , 2025/8904 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi

SAYISI : 2019/4462 E., 2021/903 K.

DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat

DAVA TARİHİ : 15.01.2019

HÜKÜM : Düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddi kararı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı tutukluluk nedeniyle ve 5271 sayılı CMK'nın 141/1-a, 141/1-b, 141/1-c, 141/1-d, 141/1-g, 141/1-h, 141/1-i, 141/1,j maddeleri kapsamında toplam 1.300.000,00 TL maddi ve toplam 1.950.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 6.711,76 TL maddi ve 13.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvuruları üzerine Bölge Adliye Mahkemesince manevi tazminata ilişkin hükme yönelik "13.000,00 TL" manevi tazminat miktarının "40.000,00 TL"'ye çıkartılması suretiyle "2.365,41 TL" vekalet ücretinin "‭‭5.450,00‬ TL"'ye çıkarılması suretiyle düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz istemlerinin esastan kabulü ile hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz sebepleri; müvekkil hakkında verilen maddi ve manevi tazminatın eksik olduğuna ve dava dilekçesinde belirtilen diğer taleplerin değerlendirilmeyerek eksik inceleme ile karar verildiğine ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Gaziantep 9. Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/ 36... /333 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 18.07.2016-13.07.2017 tarihleri arasında 360 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 06.12.2018 tarihinde kesinleştiği, kesinleşen beraat hükmünün davacıya tebliğ edilmediği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, davacı tarafından aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, manevi tazminat miktarın artırılması ve değişen tazminat miktarına göre vekalet ücretinin artırılması suretiyle düzeltilerek istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

Maddi tazminata ilişkin faiz başlangıç tarihinin 15.09.2016 olarak belirlenmesi gerekirken 20.07.2016 tarihi olarak belirlenmesi, temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır.

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

1.Kamu görevinden 16.07.2016 tarihinde uzaklaştırılıp, 24.08.2016 tarihinde tutuklu iken ihraç edilen davacının, son maaşını Ağustos 2016 tarihinde aldığı, maddi kaybının 15.09.2016 tarihinden başlayacağı gözetilerek, bu tarihten tahliye tarihi olan 13.07.2017 tarihine kadar geçen süre için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca 16 yaşından büyükler için belirlenen net asgari ücret miktarı üzerinden hesaplanan 13.564,70 TL maddi tazminatın, yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine hükmedilmesi gerekirken, bu miktarın altında kalacak şekilde 6.711,76 TL maddi tazminata hükmedilmesi,

2.Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması,

3.Davacı vekilinin tazminat isteminin 5271 sayılı CMK'nın 141/1-a, 141/1-b, 141/1-c, 141/1-d, 141/1-e, 141/1-g, 141/1-h, 141/1-i ve 141/1-j maddeleri kapsamında olmasına rağmen Mahkemece sadece CMK'nın 141/1-e maddesi nedeniyle tazminata hükmedildiği, diğer taleplerine ilişkin olumlu olumsuz bir karar verilmediği anlaşılmakla, davacının karşılanmayan taleplerine yönelik gerekli araştırmanın yapılarak tazminat koşullarının oluşup oluşmadığının değerlendirilmesi gerektiği gözetilmeden eksik inceleme ile karar verilmesi,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-b maddesi uyarınca Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 16.12.2025 tarihinde karar verildi.