Kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasının, zorunlu arabuluculuk dava şartının usulüne uygun yerine getirilmemesi sebebiyle reddine ilişkin mahkeme kararı.
Özet: Davacı şirketin, kendi adına düzenlenmediğini ve imzanın kendilerine ait olmadığını iddia ettiği bir çek nedeniyle davalıya borçlu olunmadığının tespiti ve çekin iptali talebiyle açtığı menfi tespit davasında, davalının zorunlu arabuluculuk şartının yerine getirilmediği yönündeki savunmasını değerlendiren mahkeme, ticari uyuşmazlıklarda dava şartı olan arabuluculuk sürecinin dava açılmadan önce tamamlanmadığını ve bu eksikliğin sonradan giderilemez nitelikte olduğunu belirterek, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermiştir.
T.C.
İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/891 EsasKARAR NO : 2026/30DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ : 03/12/2025KARAR TARİHİ : 20/01/2026Mahkememize tevzi olunan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasında;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ülke çapında gıda sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirkete ait ... seri nolu ... A.Ş.'ye ait çekin davalı tarafından şirketin idaresi dışında doldurularak tedavüle soktuğunu, iş bu çekin davalı tarafından cirolamak suretiyle başka kişilere devredilmek istendiğini, müvekkilinin böyle bir çek düzenlemediğini çekteki imzanın müvekkiline ait olmadığını belirterek; dava konusu ... seri nolu, 06.12.2025 tarihli, 1.600.000,00-TL bedelli ... A.Ş.'ye ait çek hakkında ödeme yasağı verilmesini, senedin üçüncü kişilere devir ve cirosunun önlenmesi veya icraya konulmaması/ icra takibinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, dava konusu çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının tespiti ile çekin iptaline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın arabuluculuk dava şartı tamamlanmadan açılması sebebiyle reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili ile davacı şirketin şirket yetkilisi olan ... ve ...'ın oğlu arasında araç alım satımdan ve harici işlerden kaynaklı ticari ilişkisinin bulunduğunu, daha önce davacıya it aynı imzanın bulunduğu başka çeklerin ödendiğini, çeklerin şirket yetkilisi tarafından müvekkiline verildiğini çek üzerindeki imzalara yapılan itirazların kötü niyetli olduğunu belirterek; davanın öncelikle dava şartı yokluğundan reddine, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine, davacının haksız yere itirazı nedeniyle %20 oranından aşağı olmamak üzere kötü niyetli imza itirazı nedeniyle para cezası ile cezalandırılmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. Dava: Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Menfi Tespit istemine ilişkindir.Somut uyuşmazlık: kambiyo kambiyo senedinden kaynaklı menfi tespit istemidir.Mahkememizce tensip tutanağı düzenlenmiş ve davacı vekiline arabuluculuk tutanağını sunması için kesin süre verilmiş ve davacı vekilince dava tarihinden sonra arabulucuğa başvurulduğu anlaşılmış, buna ilişkin arabuluculuk tutanağını sunmuş olduğu görüldü. Dava şartı yönünden yapılan incelemede dava tarihinden önce usulüne uygun bir şekilde zorunlu arabuluculuğa başvurulmadığı görülmekle dosya ele alınmış ve resen duruşma günü beklenmeksizin hareket edilmiştir. 7155 sayılı Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na (TTK) eklenen dava şartı olarak arabuluculuk başlıklı 5/A maddesinde; "(1) Bu kanunun 4'üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi getirilmiştir. 28/03/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31. maddesiyle bu fıkrada yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında” şeklinde değiştirilmiş ve aynı yasanın Geçici 1.maddesine göre; 6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrası ile 7036 sayılı Kanunun 3. maddesinin birinci fıkrasına eklenen menfi tespit ve istirdat davaları hakkındaki hükmün, 01/09/2023 tarihinde ve sonrasında açılacak davalar hakkında uygulanacağı belirtilmiştir. Bu doğrultuda davacı vekiline arabuluculuk tutanağını ibraz etmek üzere 1 haftalık kesin süre verilmiş, ancak davacı vekilinin arabuluculuk son tutanağının ibraz edilmişse de, dava tarihinden sonra başvuru yapılan arabuluculuk tutanağı ibraz edilmekle, sonradan tamamlanabilir eksiklik olmadığı da dikkate alındığında davanın özel dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ( Yargıtay 11.Hukuk Dairesi 2020/17970E. - 2021/844K. Sayılı İlamı )HÜKÜM: Gerekçesi gerekçeli kararda açıklanmak üzereDavanın dava şartı yokluğu nedeniyle REDDİNE, Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 732,00-TL harcın peşin yatırılan 27.324,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 26.592,00-TL harcın talep halinde davacıya iadesine,Davalı vekili lehine karar tarihindeki avukatlık asgari ücret tarifesi üzerinden hesap olunan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,Davalının yapmış olduğu yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,Yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran taraflara iadesine,Dosya üzerinde, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 20/01/2026Katip ...E-imzalıdır Hakim ...E-imzalıdır