5. Hukuk Dairesi, muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil davasında, farklı illerde bulunan taşınmazlar nedeniyle ortaya çıkan yetki uyuşmazlığını HMK 12/3 gereği İzmir 24. Asliye Hukuk Mahkemesi lehine kesin olarak çözmüştür.
Özet: Muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescil istemiyle açılan ve İzmir ile Muğlada yer alan birden fazla taşınmazı içeren davada, ilgili asliye hukuk mahkemeleri arasında yetki uyuşmazlığı doğmuş, her iki mahkeme de yetkisizlik kararı vermiştir; bu durumda, Hukuk Muhakemeleri Kanununun 12. maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, taşınmazlardan birinin bulunduğu yerde davanın açılabileceği prensibinden hareketle, davanın başlangıçta açıldığı İzmirdeki mahkemenin yetkili olduğuna karar verilmiştir.
5. Hukuk Dairesi         2025/8269 E.  ,  2025/13070 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2025/177 Esas, 2025/220 Karar
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. İzmir 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin 20.02.2025 Tarihli ve 2024/397 Esas, 2025/82 Karar Sayılı Kararı
Dava konusu Muğla, ..., , ... mevkii 485 parsel sayılı taşınmazdaki 9/16 hisse ile Muğla, Bordum, ... Mah. ... mevkii 23 ada, 38 parselde kayıtlı taşınmazın 1/2 hisselerin Bodrum İlçesinde olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Bodrum 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 28.04.2025 Tarihli ve 2025/177 Esas, 2025/220 Karar Sayılı Kararı
Davada 3 adet taşınmazın dava konusu edildiği ve 1 adet taşınmazın İzmir ili, ...1. Karantina Mahallesinde bulunduğu, bahse konu taşınmaz yönünden davadan vazgeçilmiş ise de bahse konu vazgeçme doğrultusunda herhangi bir karar verilmediği, şu halde İzmir ili, ...1. Karantina Mahallesinde bulunan taşınmazın da eldeki davada dava konusu olduğunun anlaşıldığı, somut olayda da davacı vekilinin İzmir ili, ... ilçesinde bulunan taşınmaz ile Muğla ili, ... ilçesinde bulunan taşınmazları dava dilekçesi ile dava konusu ederek davayı İzmir Asliye Hukuk Mahkemesinde açtığı, davanın açıldığı tarih itibariyle İzmir Asliye Hukuk Mahkemesinin davada yetkili olduğunun anlaşıldığı, dava devam ederken ... ilçesinde bulunan taşınmaz yönünden davadan vazgeçilmesinin davada yetkili mahkemeyi değiştirmeyeceği, diğer taraftan taşınmazın aynından kaynaklanan davaların birden fazla taşınmaza ilişkin olması halinde taşınmazlardan birinin bulunduğu yerde diğerleri hakkında dava açılabileceği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil aksi takdirde tazminat istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2. 6100 sayılı Kanun’un “Taşınmazın aynından doğan davalarda yetki” başlıklı 12 nci maddesi şöyledir:
“Taşınmaz üzerindeki ayni hakka ilişkin veya ayni hak sahipliğinde değişikliğe yol açabilecek davalar ile taşınmazın zilyetliğine yahut alıkoyma hakkına ilişkin davalarda, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir.
İrtifak haklarına ilişkin davalar, üzerinde irtifak hakkı kurulan taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinde açılır.
Bu davalar, birden fazla taşınmaza ilişkinse, taşınmazlardan birinin bulunduğu yerde, diğerleri hakkında da açılabilir.”
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından, muris muvazaası nedeniyle tapu iptali ve tescili istenilen taşınmazların İzmir ili ile Muğla ili, ... ilçesinde bulunduğu, davanın İzmir 24. Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığı anlaşıldığından 6100 sayılı Kanun'un 12 nci maddesinin 3 üncü fıkrası gereğince uyuşmazlığın İzmir 24. Asliye Hukuk Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince İzmir 24. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
20.10.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.