Türk Medenî Kanununun 412. maddesi uyarınca, kısıtlının izinsiz yerleşim yeri değişikliği nedeniyle vasilik kararının kaldırılması talebindeki yetki uyuşmazlığı çözümü.
Özet: Bir kısıtlının vasisi tarafından yapılan bir talep üzerine, kısıtlının MERNİS adresinin değiştiği iddiasıyla ortaya çıkan yetki uyuşmazlığında, biri kısıtlının yeni adresini, diğeri ise vasinin yerleşim yeri değişikliği için izin almadığını gerekçe göstererek yetkisizlik kararı veren iki sulh hukuk mahkemesi arasındaki ihtilaf, Türk Medeni Kanununun ilgili maddeleri uyarınca vesayet altındaki kişinin yerleşim yerini vesayet makamının izni olmadan değiştiremeyeceği ve bu konuda izin talebi ya da kararı bulunmadığı için ilk vesayet kararını veren mahkemenin yetkili olduğuna hükmedilerek çözüme kavuşturulmuştur.
5. Hukuk Dairesi         2025/10037 E.  ,  2025/13621 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2025/511 Esas, 2025/416 Karar
VASİ:
KISITLI:
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Bafra 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 24.10.2023 Tarihli ve 2023/2902 Esas, 2023/3026 Karar Sayılı Kararı
Kısıtlı ..., 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 405 inci maddesi gereğince kısıtlanmış ve ...'ın vasi olarak atanmasına karar verilmiştir.
Vasi 14.04.2025 tarihli dilekçesiyle vasilik kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Mahkemece 05.05.2025 tarihli ek kararıyla kısıtlının mernis adresinin ... Mah. 238. Sok. No: 7 .../İstanbul olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. Bakırköy 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin 20.05.2025 Tarihli ve 2025/511 Esas, 2025/416 Karar Sayılı Kararı
Vasi tarafından kısıtlının yerleşim yerinin değiştirilmesi hususunda herhangi bir izin ve yetki talebinde bulunulmadığı gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE
A. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun’un 405 inci maddesi uyarınca kısıtlanan kısıtlının vasisinin değiştirilmesi istemine ilişkindir.
B. İlgili Hukuk
1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2.4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir:
“Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”
3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir:
“Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”
4. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yerinin değişmesi” başlıklı 412 nci maddesi şöyledir:
“Vesayet makamının izni olmadıkça vesayet altındaki kişi yerleşim yerini değiştiremez. Yerleşim yerinin değişmesi hâlinde yetki, yeni vesayet dairelerine geçer. Bu takdirde kısıtlama yeni yerleşim yerinde ilân olunur."
C. Değerlendirme
Kısıtlının yerleşim yeri değişikliğine izin verilmesine ilişkin vesayet makamı olan Bafra 1. Sulh Hukuk Mahkemesince 4721 sayılı Kanun’un 412 nci maddesinin birinci fıkrasına göre verilmiş bir izin kararı ve kısıtlı veya vasinin yerleşim yeri değişikliğine izin talebi olmadığından konu ile ilgili karar vermekte Bafra 1. Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince, Bafra 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
27.10.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.