14. Asliye Ticaret Mahkemesi, eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasında, adi ortaklığın taraf ehliyeti eksikliği nedeniyle icra takibinin usulüne uygun olmadığına karar verdi.
Özet: Bir adi ortaklığın ortağı olan davacı şirketin, alt yüklenici sözleşmesinden doğan vergi kesintisi alacağının tahsili için başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açtığı davada, adi ortaklığın tüzel kişiliği ve taraf ehliyeti olmaması sebebiyle, icra takibinin adi ortaklığı oluşturan tüm ortaklar tarafından başlatılması gerekirken sadece davacı şirket tarafından başlatıldığı tespit edilmiştir; mahkeme, tek bir ortağın taraf ehliyeti bulunmadığı ve bu durumun tamamlanabilir bir dava şartı eksikliği de olmadığı gerekçesiyle, davanın dava şartı yokluğundan reddedilmesi gerektiği sonucuna varmıştır.

T.C. ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/251 Esas - 2025/241

T.C.
...
14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/251 Esas
KARAR NO : 2025/241
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/04/2025
KARAR TARİHİ : 07/04/2025
KARAR YAZMA TARİHİ : 09/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA DİLEKÇESİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... İnşaat Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ... Mühendislik Turizm İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile adi ortaklık kurduğunu, bu ortaklık ile ...Genel Müdürlüğü arasında ... .... .... İşi'ne ilişkin sözleşme akdedildiğini, 11.02.2016 tarihli alt yüklenici sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme ile ilgili tüm yükümlülüklerin, işçilik, araç, vergi, malzeme dahil davalı şirketin sorumluluğuna bırakıldığını, ancak davalının taahhüdünde ve yükümlülüğünde olmasına rağmen ...tarafından müvekkili şirketin hakedişlerinden toplam 1.428.049,29 TL vergi kesintisi yapıldığını, ama taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre bu kesintinin davalının sorumluluğunda olduğunu, müvekkili tarafından davalıya anılan vergi kesintisinin ödenmesi amacıyla ... 13.Noterliğinin 04.02.2025 tarihli 02485 yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini, davalının bu talebi kabul etmediğini, bunun üzerine .... ..... .... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğunu , müvekkilinin mağdur olduğunu, tüm bu nedenlerden ötürü davanın kabulü ile, davalının ... 1.Genel İcra Dairesinin 2025/13263 esas sayılı dosyasına karşı yaptığı itirazın iptalini, davalının mal kaçırma durumu olmaması için menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarına teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali talebine yöneliktir.
... 1. Genel İcra Dairesinin 2025/13263 esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden incelenmesinde, davacı tarafından, dava dışı ... ... Ltd Şti ve ... Mühendislik ... AŞ ile oluşturdukları iş ortaklığının edimlerini yerine getirdiğinden bahisle davacı şirket alacaklı ve davalı şirket borçlu gösterilmek suretiyle takip başlatıldığı, tebligatın davalıya yapıldığı, davalı vekili tarafından takibe itiraz edildiği, icra dairesi tarafından itiraz nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
6098 sayılı TBK'nin Adi Ortaklık Sözleşmesinin tanımının yapıldığı 620. maddesi "Adi ortaklık sözleşmesi, iki ya da daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir. Bir ortaklık, kanunla düzenlenmiş ortaklıkların ayırt edici niteliklerini taşımıyorsa, bu bölüm hükümlerine tabi adi ortaklık sayılır." hükmünü içermektedir.
Dava şartları 6100 sayılı HMK'nin 114. maddesinde sayılmıştır. Kanunun 114/1-d maddesine göre tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları gerekmektedir. Taraf ehliyeti, bir davada taraf olabilme yeteneğini ifade eder. Bu kapsamda ise sadece gerçek ve tüzel kişilerin taraf ehliyeti bulunmaktadır. Adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından taraf ehliyeti de yoktur. Adi ortaklıkta ortaklar, ortaklık borçlarından dolayı alacaklılara karşı doğrudan doğruya ve sınırsız olarak tüm mal varlıkları ile birlikte sorumludurlar. Adi ortaklığın aktif - pasif takip ve dava ehliyeti bulunmadığından adi ortaklık aleyhine açılan davalar ile yapılan takiplerde husumetin tüm ortaklara yöneltilmesi zorunludur. Adi ortaklık hakkında başlatılan takiplerde de takibin adi ortaklığı oluşturan şirketler hakkında başlatılmış olması gerekmektedir. Adi ortaklığın taraf olarak gösterilmesi suretiyle başlatılan takipler ise usulüne uygun bir takip değildir. İtirazın iptali davaları ise takip hukukundan kaynaklanmaktadır ve icra takibine sıkı sıkıya bağlıdır. Yetkili icra dairesinde usulüne uygun olarak başlatılmış ve itiraz üzerine durmasına karar verilmiş bir takibin bulunması itirazın iptali davaları yönünden dava şartı niteliğindedir (Yargıtay 15. HD. 03/10/2018 tarih, 2018/2783 e, 2018/3547 k; ... BAM 15. HD. 26/02/2019 tarih, 2018/1527 e, 2019/421 k).
Tüm dosya kapsamı üzerinde yapılan değerlendirme neticesinde, davaya konu icra takibinin adi ortaklığı oluşturan ortaklar tarafından başlatılması gerekirken taraf ve takip ehliyeti bulunmayan ortaklardan sadece davacı şirket tarafından başlatıldığı, itirazın iptali davalarında yetkili icra dairesinde başlatılmış usulüne uygun ve itiraz üzerine duran takibin bulunmasının dava şartı niteliğinde olduğu, takibin taraf ehliyeti bulunmayan davacı şirket tarafından başlatıldığı ve bu aşamada tamamlanması mümkün olan dava şartlarından olmadığı, bu hali ile davacının taraf ehliyetinin bulunmadığı, dava şartlarının her aşamada mahkeme tarafından incelenmesinin gerektiği anlaşıldığından HMK'nin 114/1-d, 115/2. maddeleri uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle;
1)Davanın HMK'nın 114/1-d, 115/1-2 maddeleri uyarınca taraf ehliyeti (aktif husumet) dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
2)Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli harcın peşin alındığı anlaşılmakla yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4)Yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5)HMK'nun 333 ve Gider Avans Tarifesinin 5. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, tarafların yokluğunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/04/2025